Tin tức

Thuốc chống co giật: Cách dùng và nguyên tắc khi sử dụng

Ngày 04/07/2023
Tham vấn y khoa: BSCKI. Vũ Thanh Tuấn
Co giật là một tình trạng bất thường của cơ thể, diễn ra rất nhanh chóng và bản thân người bệnh không thể kiểm soát được. Các thuốc chống co giật sẽ giúp giải quyết hiện tượng này nhưng chúng thuộc nhóm các thuốc kê đơn cần được dùng dưới chỉ định và sự giám sát của bác sĩ. Những thông tin sau sẽ giúp chúng ta tìm hiểu kỹ hơn về loại thuốc này và các lưu ý quan trọng trong thời gian dùng thuốc.

1. Co giật là gì?

Co giật là một tình huống bất ngờ, nhanh chóng bắt nguồn từ một phản ứng điện bất thường trong hệ thần kinh trung ương. Thông thường phản ứng này sẽ đến đột ngột không có dấu hiệu báo trước, có thể chỉ xảy ra một lần nhưng đôi khi sẽ tái phát nhiều lần. Trong trường hợp triệu chứng này tái diễn thì được gọi là chứng rối loạn co giật hoặc bệnh động kinh. Ở những bệnh nhân bị co giật nghiêm trọng thì sẽ không thể kiểm soát được cơ thể, co giật liên hồi và dẫn tới bất tỉnh. 

Co giật là một tình trạng bất thường của cơ thể và bệnh nhân không tự kiểm soát được

Co giật là một tình trạng bất thường của cơ thể và bệnh nhân không tự kiểm soát được 

Co giật được phân thành nhiều loại với các mức độ và triệu chứng khác nhau. Việc phân loại này còn phụ thuộc vào tốc độ lan truyền và vị trí bắt đầu các dấu hiệu co giật nằm ở khu vực nào. Đa số tình trạng co giật sẽ kéo dài trong 30 giây cho đến 2 phút. Nếu bệnh nhân bị co giật hơn 5 phút thì cần phải được cấp cứu y tế ngay.

2. Các trường hợp cần phải sử dụng thuốc chống co giật

Các thuốc chống co giật sẽ được chỉ định dùng cho bệnh nhân bị động kinh và tùy thuộc vào phân loại động kinh đó là gì sẽ cần dùng các loại thuốc khác nhau, cụ thể:

  • Động kinh mất trương lực, động kinh giật cơ, trẻ sơ sinh bị giật cơ: Vigabatrin, Valproate, Clonazepam;
  • Động kinh tăng trương lực, cục bộ, co giật toàn thể: Felbamate, Clonazepam, Lamotrigine, Ezogabine, Clobazam, Topiramate, Zonisamide, Levetiracetam, Tiagabine,... Mặc dù đây là các thuốc đem lại hiệu quả thấp nhưng dung nạp tốt và ít gây tác dụng phụ;
  • Động kinh khu trú hoặc toàn thân khởi phá: Levetiracetam, Zonisamide, Topiramate, Lamotrigine, Valproate,... là các thuốc chống co giật phổ rộng;
  • Co giật do sốt cao: cần phân biệt giữa co giật do sốt cao và co giật do động kinh. Thường thì co giật do sốt cao chỉ xuất hiện khi bị sốt, cơn co giật ngắn, không gây biến chứng và thường xảy ra ở trẻ em. Nếu trẻ bị sốt cao và xuất hiện từ 2 cơn co giật trở lên thì có thể sử dụng thuốc chống co giật như Phenobarbital hoặc Valproate. Tuy nhiên cần lưu ý vì các thuốc này chứa nhiều tác dụng phụ, có thể ảnh hưởng tới sức khỏe và khả năng học tập của trẻ sau này;
  • Động kinh múa giật ở thanh thiếu niên: Valproate (phải dùng thuốc suốt đời);
  • Co giật sau do cai rượu: không khuyến khích dùng thuốc.

Các thuốc chống co giật sẽ được chỉ định dùng cho bệnh nhân bị động kinh

Các thuốc chống co giật sẽ được chỉ định dùng cho bệnh nhân bị động kinh

3. Nguyên tắc dùng các thuốc chống co giật

Trước khi dùng thuốc chống co giật, bệnh nhân cần lưu ý về các nguyên tắc điều trị như sau:

  • Dùng thử đơn thuốc trị động kinh từ 1 - 2 lần để xem các thuốc này có hiệu quả trong việc kiểm soát co giật hay không;
  • Thuốc chống co giật cần được chỉ định bởi bác sĩ chuyên khoa và bệnh nhân không nên tự ý sử dụng;
  • Nếu không khống chế được cơn co giật khi mới khởi phát thì có thể dùng 2 loại thuốc phối hợp;
  • Nếu sau khi đã dùng trên 2 loại thuốc chống co giật nhưng không kiểm soát được cơn động kinh thì cần chuyển bệnh nhân đến bệnh viện ngay.

Các lưu ý về liều dùng các loại thuốc chống co giật:

  • Bắt đầu dùng thuốc từ liều thấp, sau đó từ từ tăng liều đến mức tiêu chuẩn như các thuốc như Topiramate và Lamotrigine;
  • Nếu các cơn co giật vẫn tiếp diễn thì có thể tăng dần liều thuốc;
  • Vẫn tồn tại nguy cơ nhiễm độc thuốc ngay cả khi hàm lượng thuốc trong máu ở mức thấp trong khi ở bệnh nhân có nồng độ thuốc cao hơn nhưng không xuất hiện triệu chứng ngộ độc nào. Nếu có dấu hiệu ngộ độc thuốc thì cần giảm liều ngay.

4. Dùng thuốc chống co giật cần lưu ý những điều gì?

Mặc dù các loại thuốc này có tác dụng chống co giật nhưng cũng tồn tại những tác dụng phụ đối với sức khỏe người bệnh. Do đó bệnh nhân cần tuân thủ hướng dẫn dùng thuốc của bác sĩ. Trong quá trình sử dụng thuốc bệnh nhân cần ghi nhớ những lưu ý sau đây:

  • Bệnh nhân có tiền sử mắc bệnh sỏi thận không được dùng thuốc Zonisamide hoặc Topiramate;
  • Không dùng Valproate cho những người bị thừa cân, béo phì vì thuốc có thể gây tác dụng phụ là tăng cân;
  • Nên tăng liều dùng từ từ khi kiểm soát cơn co giật để tránh rủi ro gặp phải các tác dụng phụ không mong muốn;
  • Dị ứng phát ban là tác dụng thường gặp nhất của các thuốc chống co giật;
  • Có những trường hợp các triệu chứng của co giật như động kinh vắng ý thức, động kinh giật cơ, mất trương lực,... trở nên nghiêm trọng hơn khi dùng các thuốc chống co giật;
  • Phụ nữ trước khi mang thai nên bổ sung đầy đủ folate để tránh nguy cơ folate và vitamin B12 bị giảm khi phụ nữ mang thai sử dụng các thuốc chống co giật;
  • Thuốc chống co giật tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với phụ nữ đang mang thai như: tăng rủi ro gây quái thai, trẻ sinh ra có thể phát triển các dị tật bẩm sinh như đầu nhỏ, sứt môi, hở hàm ếch, diện mạo bất thường, chậm phát triển, mắc các bệnh lý về tim,... Tuy nhiên vì các cơn co giật có thể làm tổn thương, thậm chí là gây sảy thai, thai lưu nên bác sĩ sẽ cân nhắc chỉ định việc tiếp tục dùng các thuốc này cho phụ nữ có thai và phải đặc biệt lưu ý tới các rủi ro đối với sự phát triển của bào thai;
  • Có thể tăng hiệu quả điều trị thông qua việc kết hợp từ 2 loại thuốc chống co giật trở lên nhưng đồng thời điều này cũng có thể làm tăng nguy cơ gặp phải các tác dụng không mong muốn;
  • Đối với những bệnh nhân bị co giật do động kinh thì cần duy trì việc dùng thuốc trong tối thiểu là 2 năm cho tới khi kiểm soát được các triệu chứng của bệnh. Sau đó có thể ngưng dùng các thuốc này vì động kinh là bệnh có thể tái phát trong 1 - 2 năm và nếu động kinh bị tái phát khi bệnh nhân không dùng thuốc thì việc phải điều trị động kinh cả đời là rất cao.

Cần thận trọng khi dùng thuốc chống co giật cho phụ nữ mang thai

Cần thận trọng khi dùng thuốc chống co giật cho phụ nữ mang thai

Trên đây là những điều bạn cần biết về thuốc chống co giật. Nhìn chung tình trạng co giật tái phát nhiều lần có thể là triệu chứng của bệnh động kinh và khi xuất hiện dấu hiệu này thì bạn nên đi khám và dùng thuốc chống co giật theo chỉ định của bác sĩ. 

Nếu bạn cần được thăm khám, chẩn đoán và tư vấn phương pháp điều trị tình trạng co giật thì có thể đăng ký khám tại Chuyên khoa Thần kinh - Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC qua hotline 1900 56 56 56.

Bình luận ()

Ý kiến của bạn sẽ được xét duyệt trước khi đăng.

Lựa chọn dịch vụ

Quý khách hàng vui lòng lựa chọn dịch vụ y tế theo nhu cầu!

Lấy mẫu xét nghiệm tại nhà

Lấy mẫu xét nghiệm tại nhà giúp khách hàng chủ động tầm soát bệnh lý. Đồng thời tiết kiệm thời gian đi lại, chờ đợi kết quả với mức chi phí hợp lý.

Đặt lịch thăm khám tại MEDLATEC

Đặt lịch khám tại cơ sở khám chữa bệnh thuộc Hệ thống Y tế MEDLATEC giúp chủ động thời gian, hạn chế tiếp xúc đông người.