1. Khi nào trẻ bị xem là sốt? 

Sốt là hiện tượng thân nhiệt tăng cao do trung tâm điều tiết nhiệt độ của cơ thể rơi vào tình trạng bị kích thích. Thực tế, sốt chủ yếu được xác định khi thân nhiệt tăng và được điều chỉnh cao hơn phạm vi bình thường, do sự gia tăng điểm đặt nhiệt độ ở vùng dưới đồi thông qua cơ chế trung gian. 

Hiện tượng sốt ở trẻ nhỏ là khi thân nhiệt từ 37.5 độ C trở lên nếu đo ở nách

Đối với người trưởng thành, thân nhiệt trên 37.5 độ C đã được xem là tăng. Còn đối với trẻ nhỏ, tình trạng sốt được ghi nhận khi thân nhiệt đo tại trực tràng từ 38 độ C trở lên, tương đương 37.6 độ C nếu đo ở miệng và 37.4 độ C khi đo tại nách. 

2. Phân loại tình trạng sốt

Hiện tượng sốt ở trẻ nhỏ có thể được phân loại dựa theo mức độ, thời gian sốt và tính chất của cơn sốt. 

2.1. Phân loại theo mức độ

Nếu đo thân nhiệt ở trực tràng, ba mẹ có thể đánh giá mức độ cơn sốt thông qua các ngưỡng sau: 

• Sốt nhẹ: Thân nhiệt từ 38.1 - 39 độ C. 
• Sốt vừa: Thân nhiệt từ 39 - 40 độ C. 
• Sốt cao: Thân nhiệt từ 40.1 - 41.1 độ C.
• Sốt rất cao: Thân nhiệt trên 41.1 độ C. Người bị sốt cao trên 41.7 độ C có nguy cơ bị tổn thương não, ảnh hưởng đến nội tạng và rối loạn ý thức nếu không được cấp cứu kịp thời. 

Trẻ có thể bị sốt trong thời gian ngắn hoặc dài ngày

2.2. Phân loại theo tiến triển

Dựa theo tiến triển, cơn sốt thường được phân loại như sau:

• Sốt cao liên tục: Cơ thể thường xuyên trong trạng thái sốt cao. Thân nhiệt lúc nào cũng trên 39 độ, dao động sáng, chiều không quá 1 độ. 
• Sốt chu kỳ: Giống như sốt rét, cơn sốt xảy ra cùng một thời gian và cùng kiểu sốt tương tự nhau.
• Sốt dao động: Cơn sốt xuất hiện đan xen, không liên tục trong ngày. 
• Sốt làn sóng: Là hiện tượng tăng thân nhiệt ở mức cao theo từng đợt và giảm dần về mức bình thường. Tuy nhiên sau một thời gian, cơn sốt có nguy cơ xuất hiện lại, tình trạng này thường gặp ở người bị sốt do xoắn khuẩn. 
• Sốt hồi quy: Mỗi đợt sốt kéo dài 3 đến 7 ngày, đan xen là một đợt không sốt. Sau đó, cơ thể lại tiếp tục sốt cao. 

3. Một số cách hạ sốt trẻ em 

Nếu trẻ bị sốt nhẹ, không liên quan đến bệnh lý nghiêm trọng, ba mẹ có thể áp dụng một số cách hạ sốt sau đây: 

3.1. Lau khăn ấm 

Đây là cách hạ sốt trẻ em an toàn và dễ dàng áp dụng tại nhà. Cụ thể, khi nhận thấy trẻ có dấu hiệu bị sốt, ba mẹ hãy dùng khăn ấm nhẹ nhàng lau lên cơ thể của trẻ, đặc biệt là các vị trí như trán, nách và bẹn. Mục đích chính của việc làm này là để cơ thể thoát nhiệt, hỗ trợ hạ sốt và giúp trẻ cảm thấy dễ chịu hơn. 

3.2. Cho trẻ mặc trang phục thông thoáng

Cơn sốt đôi khi có thể khiến trẻ cảm thấy ớn lạnh. Mặc dù vậy, ba mẹ không nên tìm cách ủ ấm, bởi việc làm này thường không giúp thân nhiệt giảm nhanh. Lúc này, ba mẹ nên để trẻ mặc quần áo thông thoáng, tạo điều kiện cho cơ thể hạ nhiệt. 

3.3. Cho trẻ uống nhiều nước 

Trẻ bị sốt cần uống nhiều nước, ăn các món loãng dễ tiêu. Tác dụng chính của việc uống nhiều nước là giúp hạn chế nguy cơ mất nước do sốt cao. Bên cạnh nước lọc, ba mẹ hãy cho trẻ uống thêm sữa, bổ sung dinh dưỡng đầy đủ.

Khuyến khích trẻ uống nhiều nước là cách hạ sốt trẻ em đơn giản 

3.4. Tích cực bổ sung thực phẩm giàu canxi và vitamin C

Để thúc đẩy quá trình phục hồi sau cơn sốt, ba mẹ cần khuyến khích trẻ tiêu thụ thực phẩm, đồ uống giàu vitamin C và canxi. Đây là hai nhóm chất quan trọng hỗ trợ sức đề kháng. Trong đó, những loại trái cây như cam, ổi, bưởi,... đều chứa nhiều vitamin C. Còn canxi lại tập trung nhiều trong các loại hải sản, sữa. 

4. Các sai lầm khi hạ sốt cho trẻ

Trong quá trình hạ sốt cho trẻ nhỏ, nhiều ba mẹ thường mắc phải một số sai lầm dưới đây: 

4.1. Chườm lạnh

Khi thấy trẻ sốt cao, nhiều ba mẹ thường tìm cách chườm lạnh hoặc dùng đá lạnh để hạ sốt. Tuy vậy, biện pháp chườm lạnh có thể khiến trẻ rét run, suy hô hấp nặng (ở trẻ bị sốt do nhiễm khuẩn). 

Chườm đá lạnh thường không giúp trẻ hạ sốt

Mặt khác, khi chườm đá lạnh tại vùng nách dễ khiến cơ thể trẻ bị co mạch, cản trở quá trình thoát nhiệt. 

4.2. Đắp chăn, mặc ấm cho trẻ

Khi bị sốt cao, trẻ có thể cảm thấy lạnh, run rẩy. Lúc này, phần lớn ba mẹ thường đắp chăn hoặc cho trẻ mặc ấm. Mặc dù vậy, việc làm này dễ khiến thân nhiệt của trẻ tăng cao, thậm chí dẫn đến co giật, tím tái. 

Lưu ý rằng, triệu chứng lạnh tay chân khi sốt cao là do co mạch ngoại vi, thân nhiệt của trẻ lúc này vẫn rất cao. Do đó, ba mẹ không nên đắp chăn hoặc cho trẻ mặc ấm. Thay vào đó, trẻ cần được mặc quần áo thoáng mát, nằm tại nơi thông thoáng để thân nhiệt hạ nhanh hơn. 

4.3. Dùng thuốc hạ sốt phối hợp

Nếu chưa được bác sĩ chỉ định, ba mẹ không nên cho trẻ dùng nhiều loại thuốc hạ sốt như Paracetamol, Ibuprofen. Bởi việc kết hợp thuốc không đúng cách có thể gây tác dụng phụ nguy hiểm. 

5. Trường hợp cần đưa trẻ đến cơ sở y tế

Ngay khi nhận thấy trẻ lên cơn sốt, ba mẹ cần chú ý theo dõi. Trẻ cần được đến cơ sở y tế nếu biểu hiện những triệu chứng như: 

• Sốt liên tục hoặc sốt dai dẳng. 
• Quấy khóc, bỏ ăn hoặc bỏ bú. 
• Nôn trớ, tiêu chảy. 
• Ngủ li bì, khó đánh thức. 
• Da phát ban. 
• Khó đi tiểu hoặc tiểu ít. 
• Tứ chi lạnh. 
• Khó thở. 

Nếu cơn sốt không có dấu hiệu thuyên giảm, phụ huynh hãy đưa trẻ đi khám

MEDLATEC vừa chia sẻ các phương pháp hạ sốt trẻ em tại nhà và sai lầm cần tránh. Trường hợp nhận thấy con em bị sốt kèm theo triệu chứng bất thường, ba mẹ nên tìm đến sự hỗ trợ tại các cơ sở y tế uy tín như chuyên khoa Nhi thuộc Hệ thống Y tế MEDLATEC. Để chủ động đặt lịch khám trước, Quý khách vui lòng liên hệ hotline 1900 56 56 56 của MEDLATEC để được hỗ trợ.