1. Mang thai ngoài tử cung là gì? 

Tình trạng Mang thai ngoài tử cung được hiểu là phôi thai không làm tổ trong tử cung như bình thường mà phát triển ở nơi khác, thường gặp nhất ở ống dẫn trứng. Ngoài vòi trứng, thai còn có khả năng làm tổ tại buồng trứng, cổ tử cung hoặc khu vực ổ bụng. Các yếu tố sau đây được xem là nguyên nhân có thể dẫn đến mang thai ngoài tử cung:

• Tình trạng sẹo, hẹp hoặc dính tại vòi tử cung do viêm nhiễm hoặc thủ thuật y khoa có thể làm gián đoạn đường di chuyển của trứng, khiến phôi thai bám sai vị trí;
• Những bệnh nhiễm khuẩn phụ khoa như lậu hoặc Chlamydia có thể gây viêm niêm mạc vòi tử cung, từ đó để lại tình trạng dính và sẹo viêm;

Viêm vùng chậu có thể dẫn đến thai ngoài tử cung

• Tiền sử mang thai ngoài tử cung làm tăng nguy cơ lặp lại, do vòi tử cung có thể đã bị ảnh hưởng cả về hình thái lẫn chức năng sinh lý;
• Các thủ thuật như phẫu thuật u nang buồng trứng, can thiệp vòi tử cung hoặc điều trị thai ngoài tử cung trước đây có thể để lại sẹo, làm ảnh hưởng đến đường di chuyển của trứng;
• Trong trường hợp vẫn xảy ra thụ thai khi đang đặt vòng, khả năng thai làm tổ ngoài tử cung sẽ cao hơn do môi trường trong tử cung không thuận lợi. Tuy nhiên, nguyên nhân này ít gặp;
• Các chất độc trong thuốc lá làm suy giảm hoạt động của lông chuyển trong vòi tử cung, khiến trứng di chuyển chậm hoặc bị “mắc kẹt”, từ đó tăng nguy cơ làm tổ sai vị trí.

2. Dấu hiệu mang thai ngoài tử cung

Ở giai đoạn sớm, các dấu hiệu của mang thai ngoài tử cung thường khá mờ nhạt, dễ bị nhầm với thai bình thường trong tử cung hoặc một số bệnh lý phụ khoa khác. Dù không rõ ràng, nhưng một vài dấu hiệu đặc trưng dưới đây có thể cảnh báo tình trạng này:

Chậm kinh

Đây là biểu hiện sớm và phổ biến nhất. Người phụ nữ thường chỉ nghĩ mình đang mang thai bình thường và chưa phát hiện bất thường cho đến khi xuất hiện các triệu chứng rõ rệt hơn.

Đau bụng dưới

Đau thường tập trung ở một bên vùng hố chậu, có thể kéo dài âm ỉ hoặc trở nên dữ dội theo từng thời điểm. Nếu có xuất huyết trong ổ bụng, cơn đau đôi khi lan tỏa lên vùng vai hoặc xuống khu vực hậu môn - trực tràng.

Mang thai ngoài tử cung có thể gây ra tình trạng đau ở vùng bụng dưới

Ra máu âm đạo bất thường

Người bệnh có thể ra máu ít, màu nâu sẫm hoặc đỏ sẫm, không theo chu kỳ kinh nguyệt.

Triệu chứng toàn thân

Khi khối thai phát triển và có nguy cơ vỡ, người bệnh có thể xuất hiện các biểu hiện như hoa mắt, chóng mặt, vã mồ hôi, tụt huyết áp hoặc ngất xỉu. Những triệu chứng này cho thấy tình trạng mất máu nghiêm trọng và cần cấp cứu ngay.

Dấu hiệu khi khám phụ khoa

Thăm khám âm đạo có thể phát hiện dấu hiệu đau nhói vùng cùng đồ sau hoặc đau khi di động cổ tử cung. Đôi khi, bác sĩ có thể sờ thấy một khối ở khu vực cạnh tử cung khi khám lâm sàng.

Mang thai ngoài tử cung được xem là cấp cứu sản khoa cần xử trí sớm để tránh những biến chứng nguy hiểm cho người bệnh như: 

• Vỡ khối thai ngoài tử cung: Đây là biến chứng nặng nhất. Khi khối thai phát triển lớn, cấu trúc chứa thai (thường là vòi tử cung) có thể bị vỡ, gây chảy máu ồ ạt trong ổ bụng, dẫn đến sốc mất máu và nguy cơ tử vong;
• Xuất huyết ổ bụng: Máu chảy vào ổ bụng gây đau dữ dội, kích thích phúc mạc và làm tình trạng trở nên nguy cấp;
• Ảnh hưởng khả năng sinh sản: Việc phải cắt bỏ vòi tử cung hoặc tổn thương sau điều trị có thể làm giảm khả năng mang thai về sau;
• Nguy cơ tái phát: Phụ nữ từng bị mang thai ngoài tử cung có nguy cơ gặp lại tình trạng này trong những lần mang thai tiếp theo;
• Tác động tâm lý: Ngoài ảnh hưởng thể chất, người bệnh còn có thể gặp stress, lo âu hoặc sang chấn tinh thần sau khi trải qua biến cố.

3. Phòng tránh mang thai ngoài tử cung

Phụ nữ hoàn toàn có thể giảm nguy cơ mang thai ngoài tử cung bằng cách xây dựng lối sống lành mạnh và chủ động chăm sóc sức khỏe sinh sản. Một số biện pháp hữu ích gồm:

• Hạn chế số lượng bạn tình và quan hệ tình dục an toàn: Giúp giảm nguy cơ nhiễm bệnh qua đường tình dục, qua đó hạn chế tình trạng viêm vùng chậu làm tăng nguy cơ mang thai ngoài tử cung; 
• Tránh hút thuốc lá: Hút thuốc không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe tổng thể mà còn làm suy giảm chức năng của ống dẫn trứng. Do đó, việc từ bỏ thuốc lá và tránh khói thuốc thụ động là rất cần thiết; 
• Khám phụ khoa định kỳ: Việc thăm khám thường xuyên giúp phát hiện sớm các bệnh lý phụ khoa hoặc nhiễm trùng tiềm ẩn, từ đó có hướng điều trị kịp thời, giảm nguy cơ biến chứng liên quan đến thai ngoài tử cung;

Khi có dấu hiệu viêm nhiễm, chị em cần được thăm khám và điều trị đúng phác đồ

• Nên kiểm soát việc sử dụng thuốc tránh thai: Hạn chế dùng viên tránh thai khẩn cấp và thay bằng các biện pháp an toàn, được bác sĩ tư vấn phù hợp với từng trường hợp.

Mang thai ngoài tử cung là tình trạng nguy hiểm nhưng hoàn toàn có thể được phát hiện sớm nếu chị em chủ động theo dõi cơ thể và thăm khám kịp thời khi có dấu hiệu bất thường. Việc nhận biết sớm không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe mà còn giảm thiểu ảnh hưởng đến khả năng sinh sản về sau. Mọi thắc mắc có liên quan hoặc nhu cầu thăm khám sức khỏe sinh sản, chị em vui lòng liên hệ tới Hệ thống Y tế MEDLATEC qua Tổng đài 1900 56 56 56 để được hỗ trợ kịp thời.