1. Kiến ba khoang đốt có nguy hiểm không?

Kiến ba khoang thường sống trên đồng ruộng, vườn tược, các khu dân cư,.. Loài này có thân hình thon dài, kích thước khoảng 0,8 - 1,2 cm, với phần bụng màu cam hoặc nâu cam xen kẽ các khoang màu đen. Phần đuôi nhọn, có cánh cứng, đầu có hai râu dài đặc trưng. 

Kiến ba khoang có chứa độc tố pederin 

Kiến ba khoang có chứa độc tố pederin và độc tính của nó có thể mạnh gấp 12 đến 15 lần so với rắn hổ. Tuy nhiên, người bị loại kiến này đốt không có nguy cơ tử vong cao như người bị rắn độc cắn vì lượng tiếp xúc với chất độc rất nhỏ và chỉ ở ngoài da. Một số trường hợp tuy không bị kiến đốt nhưng khi chà xát hoặc đập kiến, chất độc từ cơ thể kiến vẫn có thể được giải phóng và gây tổn thương da. 

Kiến ba khoang thường đốt ở những vùng da hở như vùng mặt, cổ, cánh tay, cẳng chân, vùng kín (do trước khi mặc quần áo kiến đã bám vào quần áo),.. Tùy vào vị trí cắn và số lượng vết kiến cắn mà người bệnh có thể bị tổn thương ở một hay nhiều vị trí khác nhau trên cơ thể. 

Trong khoảng 24 giờ đầu tiên khi tiếp xúc với kiến ba khoang, vết kiến đốt sẽ sưng và ngứa. 2 đến 3 ngày sau đó, vùng da này sẽ đỏ, sưng to hơn và có thể xuất hiện thêm những mụn nước nhỏ. Mụn nước này có thể bị vỡ ra và khiến vết kiến đốt giống như dạng vết bỏng. 

Khi phát hiện bị loại kiến này đốt, nhiều người thường có phản xạ lấy tay đập kiến. Chính hành động này sẽ khiến cho chất độc pederin trong kiến tiếp xúc rộng hơn trên da, khiến tình trạng tổn thương da ngày càng nghiêm trọng. Do đó, mức độ nguy hiểm do kiến ba khoang đốt còn phụ thuộc vào cách xử lý của người bị đốt khi phát hiện kiến ba khoang trên cơ thể. 

2. Biến chứng do kiến ba khoang đốt

Nếu không được xử trí đúng cách, vết đốt của kiến ba khoang có thể gây ra những biến chứng như sau: 

- Viêm da: Khi dính độc tố, da có thể bị sưng đỏ, đau rát và để lại sẹo thâm. Người bệnh cần điều trị trong vòng nhiều tháng mới có thể cải thiện được tình trạng này. 

- Biến chứng tại các vị trí nhạy cảm: 

+ Những trường hợp bị đốt ở gần mắt và chất độc trong kiến dính vào mắt có thể gây viêm kết mạc, sưng nề quanh mắt. Những trường hợp nghiêm trọng có thể dẫn đến mù tạm thời. 

+ Kiến đốt ở bộ phận sinh dục có thể gây ra loét tổn thương bộ phận này. 

- Nguy cơ ở trẻ nhỏ có làn da non nớt, khi bị kiến ba khoang đốt và không được xử trí kịp thời, trẻ có thể bị tổn thương da nghiêm trọng. 

Chất độc của kiến ba khoang có thể gây mù mắt

3. Triệu chứng khi bị kiến ba khoang đốt

Nếu bị kiến ba khoang đốt, bạn có thể gặp phải những triệu chứng như sau: 

- Ngứa hoặc nóng rát ở vùng da bị kiến đốt. 

- Vết kiến cắn sưng, đỏ, phồng rộp hoặc có thể hình thành mụn và lở loét nếu không được vệ sinh đúng cách. 

- Ở những trường hợp nghiêm trọng, bệnh nhân có thể rất khó chịu ở vết kiến cắn và kèm theo triệu chứng nổi hạch, đau đầu, sốt. 

Với những trường hợp nhẹ, vết kiến đốt có thể tự khỏi. Nếu vết kiến cắn gây đau và khó chịu trong nhiều ngày, bệnh nhân cần đến chuyên khoa Da liễu để được bác sĩ khám và xử trí kịp thời. 

4. Cách xử trí 

Khi bị kiến ba khoang đốt, bạn có thể tham khảo một số cách xử trí như sau: 

- Rửa sạch vùng da bị tổn thương bằng xà phòng hoặc nước muối sinh lý, tránh để cho chất độc lan sang những vùng da khác. 

Rửa sạch tay khi bị côn trùng cắn

- Không nên đập kiến hoặc dùng tay miết kiến vào da mà chỉ phủi nhẹ kiến hoặc bạn cũng có thể dùng miếng giấy hay mảnh vải nhỏ để loại bỏ kiến ra khỏi cơ thể. Bằng những cách này, bạn có thể hạn chế để chất độc từ cơ thể kiến tiếp xúc với da. Nếu tay của bạn đã tiếp xúc với kiến, bạn nên rửa tay sạch ngay lập tức. 

- Không nên gãi hoặc chà mạnh vào vùng da bị kiến đốt. 

5. Phương pháp điều trị 

Dưới đây là một số phương pháp điều trị thường được áp dụng khi bị kiến ba khoang đốt để có thể nhanh chóng phục hồi vết thương, phòng ngừa nguy cơ bị sẹo thâm trên da và một số biến chứng nguy hiểm khác. 

- Sử dụng thuốc bôi tại chỗ: Sau khi đã vệ sinh da, bạn cần bôi thuốc theo hướng dẫn của bác sĩ hoặc dược sĩ để làm dịu da. Các thuốc bôi tại chỗ là thuốc có đặc tính chống viêm, làm dịu da và chống bội nhiễm. 

- Sử dụng thuốc uống: Một số loại thuốc kháng Histamin H1 có thể được bác sĩ chỉ định để chống dị ứng và chống ngứa khi bị kiến ba khoang đốt. Nếu người bệnh bị dị ứng toàn thân, bác sĩ có thể cân nhắc về việc dùng thêm thuốc Corticosteroid. Tuyệt đối không tự ý mua và dùng thuốc hoặc áp dụng các bài thuốc truyền miệng chưa được kiểm chứng để bôi, đắp lên da hoặc uống để phòng ngừa những rủi ro không đáng có và khiến việc điều trị bệnh phức tạp và khó khăn hơn. 

Bạn nên đi khám nếu cảm thấy khó chịu ở vết kiến đốt trong nhiều ngày

Bài viết trên đây đã đưa ra một số thông tin giúp bạn hiểu rõ hơn về đặc điểm của kiến ba khoang, mức độ nguy hiểm khi bị kiến đốt và một số cách xử trí hiệu quả để phòng tránh những rủi ro về sức khỏe khi tiếp xúc với chất độc từ loài kiến này. 

Nếu bị côn trùng đốt hoặc gặp phải những vấn đề bất thường trên da, bạn có thể liên hệ tổng đài 1900 56 56 56 để đặt lịch khám với bác sĩ chuyên khoa Da liễu của Hệ thống Y tế MEDLATEC và được hướng dẫn chi tiết.