1. Nhận biết dấu hiệu bệnh lupus ban đỏ 

lupus ban đỏ là bệnh lý tự miễn xảy ra khi hệ miễn dịch nhầm lẫn tế bào khỏe mạnh của cơ thể là tác nhân có hại và quay sang tấn công chúng. Các dấu hiệu của bệnh thường xuất hiện âm thầm hoặc bùng phát thành từng đợt. Mỗi người bệnh sẽ có biểu hiện khác nhau tùy mức độ tổn thương cơ quan và tình trạng miễn dịch của cơ thể.

1.1. Các dấu hiệu thường gặp

Hầu hết bệnh nhân lupus ban đỏ có các dấu hiệu sau: 

• Mệt mỏi dai dẳng, luôn cảm thấy cơ thể bị thiếu năng lượng, khó tập trung làm việc, sốt nhẹ không rõ nguyên nhân.
• Chán ăn, sụt cân.
• Hai bên má và sống mũi nổi ban đỏ, xếp dạng hình cánh bướm. Tổn thương da có thể màu đỏ hoặc tím nhẹ. Ban thường khu trú ở cổ, tay hoặc các vùng da tiếp xúc nhiều với ánh nắng mặt trời.
• Da nhạy cảm với ánh nắng nên sau khi tiếp xúc với tia UV thường có hiện tượng bong vảy nhẹ. Sau khi ra nắng, người bệnh có thể nổi ban đỏ nhiều hơn, tăng đau khớp và Mệt mỏi.
• Đau và sưng khớp trong thời gian dài, nhất là khớp bàn tay, đầu gối, cổ tay - cổ chân. Cơn đau thường xuất hiện đối xứng hai bên cơ thể, kèm cảm giác cứng khớp vào buổi sáng. 
• Rụng tóc nhiều từng mảng khiến tóc thưa dần, tóc khô, dễ gãy.
• Thường xuyên có vết loét miệng, ít đau.

Nổi ban đỏ hình cánh bướm hai bên mặt có thể là dấu hiệu bệnh lupus ban đỏ

1.2. Dấu hiệu lupus ban đỏ đã ảnh hưởng cơ quan nội tạng

Dấu hiệu bệnh lupus ban đỏ không chỉ ở ngoài da mà còn có thể tiến triển nặng, biến chứng, tác động đến nhiều hệ cơ quan. Khi bệnh tiến triển nặng, ảnh hưởng trực tiếp đến các cơ quan nội tạng, tùy vùng bị tổn thương, người bệnh sẽ có dấu hiệu:

• Tổn thương thận:

Viêm thận lupus là biến chứng nguy hiểm thường gặp ở bệnh nhân lupus ban đỏ. Trong trường hợp này, người bệnh sẽ bị tiểu ít, nước tiểu có bọt, phù chân, tăng huyết áp,... Bệnh nhân có nguy cơ suy thận nếu không điều trị ngay.

• Tổn thương tim và phổi:

Lupus ban đỏ biến chứng tim, phổi còn gây nên tình trạng đau ngực, khó thở, viêm màng phổi, viêm màng tim,... Triệu chứng thường tăng khi hít sâu hoặc vận động mạnh.

• Tổn thương thần kinh:

Một số bệnh nhân có dấu hiệu bệnh lupus ban đỏ biến chứng thần kinh sẽ xuất hiện tình trạng đau đầu kéo dài, suy giảm trí nhớ, rối loạn tâm lý, co giật,... 

2. Nguyên nhân và yếu tố làm tăng nguy cơ mắc lupus ban đỏ

Hiện nay, nguyên nhân chính xác gây nên bệnh lupus ban đỏ vẫn chưa được xác định. Tuy nhiên, bệnh có liên quan đến nhiều yếu tố khác nhau như:

• Yếu tố di truyền từ gia đình có người thân đã mắc bệnh tự miễn.
• Rối loạn miễn dịch khiến cơ thể tạo ra kháng thể tấn công vào mô lành.
•  Hormone estrogen có thể liên quan đến sự phát triển bệnh.
• Yếu tố khác: Ánh nắng mặt trời, nhiễm virus, căng thẳng kéo dài, tác dụng phụ của một số loại thuốc,...

Rối loạn hệ miễn dịch có thể dẫn đến lupus ban đỏ

3. Điều trị và chăm sóc sức khỏe cho bệnh nhân lupus ban đỏ như thế nào?

Hiện nay lupus ban đỏ chưa thể chữa khỏi hoàn toàn, tuy nhiên các biện pháp sau đây có thể giúp kiểm soát triệu chứng, hạn chế biến chứng và cải thiện sức khỏe cho người bệnh:

3.1. Điều trị

Hiện nay, chưa có phương pháp điều trị khỏi hoàn toàn lupus ban đỏ. Tuy nhiên, nếu được phát hiện sớm và điều trị đúng cách, người bệnh vẫn có thể kiểm soát triệu chứng, giảm đợt bùng phát và duy trì chất lượng cuộc sống ổn định.

Tùy mức độ bệnh và cơ quan bị ảnh hưởng, người bệnh sẽ được bác sĩ xây dựng phác đồ điều trị phù hợp như:

• Dùng thuốc chống viêm và giảm đau:

Việc sử dụng nhóm thuốc này có tác dụng giảm đau khớp, giảm viêm, hạ sốt. Tuy nhiên, thuốc không được dùng trong thời gian dài vì có nguy cơ gây nên tác dụng phụ.

• Thuốc corticosteroid:

Thuốc corticosteroid giúp kiểm soát phản ứng miễn dịch mạnh trong giai đoạn các dấu hiệu bệnh lupus ban đỏ bùng phát. Tuy nhiên cần sử dụng đúng hướng dẫn từ bác sĩ để hạn chế nguy cơ loãng xương, tăng đường huyết, tăng huyết áp.

• Thuốc ức chế miễn dịch: 

Khi bệnh ảnh hưởng đến cơ quan quan trọng như thận hoặc hệ thần kinh, bác sĩ sẽ cân nhắc về việc dùng thuốc ức chế miễn dịch.

• Dùng thuốc sinh học:

Nếu lupus nặng hoặc đáp ứng kém với điều trị thông thường, bác sĩ cũng có thể cân nhắc dùng thuốc sinh học nhằm kiểm soát hoạt động miễn dịch.

Bệnh nhân lupus ban đỏ cần điều trị đúng phác đồ của bác sĩ

3.2. Chăm sóc sức khỏe cho người bệnh

Bên cạnh việc tuân thủ đúng phác đồ điều trị, người bệnh cũng cần thực hiện tốt các biện pháp chăm sóc sức khỏe để giảm nguy cơ bệnh lupus ban đỏ bùng phát trở lại và cải thiện chất lượng cuộc sống. Cụ thể:

• Bảo vệ da khỏi ánh nắng mặt trời bằng cách dùng kem chống nắng hàng ngày, mặc áo dài tay khi ra ngoài và hạn chế tiếp xúc với nắng gắt.
• Xây dựng chế độ ăn lành mạnh với sự ưu tiên trái cây, rau xanh, thực phẩm giàu omega-3, hạn chế đồ ăn nhiều muối và dầu mỡ.
• Ngủ đủ giấc, tập vận động nhẹ nhàng như đi bộ, yoga, đạp xe,... để cải thiện miễn dịch.
• Không tự ý ngưng thuốc, theo dõi triệu chứng và tái khám nếu phát hiện bất thường. 

Không phải mọi trường hợp nổi ban hay đau khớp đều là lupus. Tuy nhiên, người bệnh nên đi khám chuyên khoa nếu xuất hiện các dấu hiệu bệnh lupus ban đỏ trong thời gian dài như: tái phát loét miệng nhiều lần, nổi ban đỏ hình cánh bướm ở mặt, rụng tóc thành mảng, sốt nhẹ tái đi tái lại không rõ nguyên nhân,...

Phát hiện sớm và điều trị ngay theo chỉ dẫn của bác sĩ là cách duy nhất giúp kiểm soát bệnh hiệu quả hơn và hạn chế tổn thương cơ quan nội tạng.

Nếu nghi ngờ dấu hiệu bệnh lupus ban đỏ, quý khách hàng có thể liên hệ đặt lịch khám cùng bác sĩ chuyên khoa của Hệ thống Y tế MEDLATEC qua Hotline 1900 56 56 56 để được chẩn đoán đúng và định hướng điều trị an toàn.