Bác sĩ giải đáp: Tại sao thử que 1 vạch mà vẫn có thai?

1. Giải mã hiện tượng thử que 1 vạch mà vẫn có thai 

Hiện tượng thử que 1 vạch mà vẫn có thai (kết quả âm tính giả) không phải là hiếm gặp trong thực tế lâm sàng. Nguyên lý hoạt động của que thử thai dựa trên việc phát hiện nồng độ hormone Beta-hCG (Human Chorionic Gonadotropin) do nhau thai tiết ra trong nước tiểu. Sau khi phôi làm tổ, hCG được sản xuất và nồng độ hormone này tăng dần trong những ngày đầu của thai kỳ, sau đó có thể được phát hiện bằng xét nghiệm.

Khi nồng độ hCG trong nước tiểu đạt mức mà que thử có thể phát hiện, vùng thử sẽ xuất hiện thêm vạch thứ hai.

Tuy nhiên, nếu thử thai quá sớm, hCG trong nước tiểu có thể còn thấp hơn ngưỡng phát hiện. Ngoài ra, nước tiểu bị pha loãng, sử dụng que không đúng hướng dẫn, đọc kết quả không đúng thời gian quy định hoặc chất lượng que thử không đảm bảo cũng có thể dẫn đến kết quả âm tính giả.

Nhiều chị em thắc mắc thử que 1 vạch nhưng vẫn có thai 

2. Các nguyên nhân phổ biến khiến thử que 1 vạch mà vẫn có thai

Tình trạng thử que 1 vạch nhưng sau đó xác định có thai có thể liên quan đến thời điểm xét nghiệm, nồng độ hCG trong nước tiểu, cách sử dụng que thử hoặc một số yếu tố khác:

2.1. Thử thai quá sớm khi nồng độ hCG chưa đủ

Sau khi thụ tinh, phôi trải qua quá trình phát triển và di chuyển đến buồng tử cung để làm tổ. Sau khi phôi làm tổ, cơ thể bắt đầu sản xuất hCG và nồng độ hormone này tăng dần trong những ngày đầu của thai kỳ. . Nếu thử quá sớm khi lượng hCG trong nước tiểu chưa đạt ngưỡng phát hiện của que, thiết bị sẽ cho kết quả âm tính dù đã có thai.

2.2. Sử dụng que thử thai sai cách hoặc sai thời điểm

– Thời điểm lấy mẫu: Uống quá nhiều nước trước khi thử sẽ làm loãng nồng độ hCG trong nước tiểu, khiến quả  thử que âm tính . Các bác sĩ khuyến cáo nên lấy mẫu nước tiểu đầu tiên vào buổi sáng ngay sau khi thức dậy vì lúc này nồng độ hCG cô đặc nhất.

– Thời gian đọc kết quả: kết quả nên được đọc trong khoảng thời gian mà nhà sản xuất hướng dẫn. Đọc quá sớm có thể khiến chưa kịp xuất hiện vạch thử; ngược lại, đọc quá muộn có thể xuất hiện các dấu vết không phản ánh kết quả xét nghiệm, chẳng hạn vạch bay hơi.

Thử que sai cách hoặc sai thời điểm cũng khiến kết quả bị sai lệch

2.3. Hiệu ứng móc khoặc do nồng độ hCG quá cao

Đây là hiện tượng sinh lý đặc biệt thường xảy ra trong một số trường hợp có nồng độ hCG rất cao, hoặc trong trường hợp mang đa thai, thai trứng. Khi lượng hormone hCG trong nước tiểu quá cao, nó sẽ làm làm ảnh hưởng đến sự hình thành phức hợp cần thiết để tạo tín hiệu của xét nghiệm. khiến que hiển thị âm tính giả (1 vạch).

2.4. Chất lượng que thử không đảm bảo

Sử dụng que thử thai đã hết hạn sử dụng, que bị hỏng do bảo quản ở môi trường ẩm ướt, hoặc que thử kém chất lượng từ các nhà sản xuất không uy tín đều làm giảm tính chính xác của dải phản ứng hóa học.

2.5. Nguyên nhân khác

 Một số thuốc được sử dụng trong điều trị vô sinh có chứa hCG có thể làm kết quả thử thai dương tính giả trong một khoảng thời gian sau khi sử dụng .

3. Những tình huống đặc biệt cần cảnh giác khi que thử 1 vạch nhưng vẫn có thai 

Trong đa số trường hợp, que thử thai 1 vạch khi thực tế đã có thai có thể liên quan đến thử quá sớm, nồng độ hCG trong nước tiểu chưa đủ cao hoặc cách sử dụng que chưa phù hợp. Tuy nhiên, nếu kết quả thử thai không phù hợp với triệu chứng hoặc diễn biến lâm sàng, cần thăm khám để loại trừ các tình huống bất thường của thai kỳ: 

• Thai ngoài tử cung: xảy ra khi thai làm tổ bên ngoài buồng tử cung, thường gặp nhất ở vòi tử cung. Người bệnh vẫn có thể sản xuất hCG và que thử thai vẫn có thể cho kết quả dương tính. Tuy nhiên, ở một số trường hợp Thai ngoài tử cung, nồng độ hCG tăng không theo diễn biến thông thường hoặc còn thấp ở giai đoạn sớm, khiến kết quả thử nước tiểu có thể chưa rõ ràng, có thể cho kết quả 1 vạch
• Que thử thai không thể xác định vị trí thai. Nếu nghi ngờ có thai kèm đau bụng hoặc đau vùng chậu, đặc biệt đau lệch một bên, ra máu âm đạo bất thường, chóng mặt, choáng hoặc ngất, cần đến cơ sở y tế để được đánh giá sớm bằng β-hCG định lượng và siêu âm. Thai ngoài tử cung bị vỡ có thể gây chảy máu trong ổ bụng và đe dọa tính mạng . 
• Thai lưu sớm: Khi thai ngừng phát triển, nồng độ hCG trong cơ thể mẹ sẽ sụt giảm nhanh chóng. Nếu thử thai vào thời điểm nồng độ hormone đã hạ xuống dưới ngưỡng nhạy của que, kết quả sẽ trả về 1 vạch dù thai vẫn nằm trong tử cung. 
• thai trứng (chửa trứng): Dù khá hiếm gặp nhưng đây là một dạng phát triển bất thường của phôi thai. Tình trạng này gây nên sự biến đổi cấu trúc tế bào và rối loạn hormone bất thường. Trong một số thời điểm hoặc biến thể, phản ứng thử nghiệm nước tiểu có thể bị nhiễu do lượng hCG quá cao làm quá tải que thử (hiệu ứng Hook) hoặc biến đổi cấu trúc, khiến que chỉ nhận diện được 1 vạch. 

Khi gặp kết quả 1 vạch nhưng có triệu chứng trễ kinh kéo dài, đau bụng hay ra máu bất thường, chị em nên đến ngay các cơ sở y tế để được xét nghiệm máu đo nồng độ Beta-hCG và siêu âm chẩn đoán chính xác.

4. Những trường hợp cần lưu ý khi que thử 1 vạch nhưng vẫn có thai

Nếu que thử hiển thị 1 vạch nhưng cơ thể xuất hiện các thay đổi sinh lý sau đây, bạn vẫn nên nghĩ đến khả năng mang thai:

– Chậm kinh: Trễ chu kỳ kinh nguyệt từ 5 – 7 ngày trở lên đối với người có chu kỳ đều đặn.

– Máu báo thai: Xuất hiện vài giọt máu màu hồng nhạt hoặc nâu thẫm rải rác trong 1 – 2 ngày, không kèm theo cục máu đông hay dịch nhầy.

– Căng tức ngực: Bầu ngực trở nên căng tròn, mềm hơn, nhạy cảm khi chạm vào và quầng vú sẫm màu rõ rệt.

– Cơ thể mệt mỏi: Cảm thấy uể uả, thèm ngủ liên tục do nồng độ progesterone tăng cao.

– Nhạy cảm với mùi vị: Xuất hiện cảm giác buồn nôn, sợ mùi thức ăn, mùi nước hoa hoặc thèm ăn các món bất thường (ốm nghén).

4. Khi gặp tình trạng thử que 1 vạch mà vẫn có thai chị em nên làm gì

Nếu que thử thai chỉ hiện 1 vạch nhưng chậm kinh hoặc xuất hiện những thay đổi có thể gợi ý thai kỳ, chị em vẫn có thể mang thai, đặc biệt khi xét nghiệm được thực hiện quá sớm. Khi thử que 1 vạch nhưng vẫn nghi ngờ có thai, chị em nên làm gì? :

4.1.Thử lại que thử thai vào thời điểm phù hợp

Nếu thử thai quá sớm và kết quả chỉ 1 vạch, trong khi vẫn chậm kinh hoặc có khả năng mang thai, có thể thử lại sau vài ngày. Khi thử, nên sử dụng mẫu nước tiểu đầu tiên vào buổi sáng nếu có thể, tránh uống quá nhiều nước ngay trước khi lấy mẫu và thực hiện đúng hướng dẫn của nhà sản xuất. .

4.2. Đến cơ sở y tế thực hiện xét nghiệm Beta-hCG

Xét nghiệm β-hCG định lượng trong máu có thể phát hiện nồng độ hCG thấp hơn so với nhiều xét nghiệm nước tiểu và được sử dụng để xác định thai kỳ sớm cũng như theo dõi diễn biến hCG khi có chỉ định.

4.3. Siêu âm phụ khoa chẩn đoán

Siêu âm phụ khoa đặc biệt siêu âm đầu dò âm đạo trong những trường hợp phù hợp, giúp đánh giá vị trí thai và diễn biến thai kỳ khi thai đã đủ thời gian để có thể quan sát trên siêu âm. 

Chị em nên thăm khám và siêu âm để có kết quả chuẩn xác

4.4. Duy trì chế độ sinh hoạt an toàn

Trong thời gian chờ xác định kết quả chính xác, bạn nên chủ động bảo vệ cơ thể không uống rượu bia, không dùng chất kích thích, hạn chế vận động mạnh, tránh tự ý uống các loại thuốc điều trị và giữ tinh thần thoải mái.

Để đặt lịch thăm khám sức với bác sĩ chuyên khoa Sản phụ khoa hoặc lấy mẫu xét nghiệm Beta-hCG tại nhà của MEDLATEC, chị em liên hệ Tổng đài 1900 56 56 56 để được hỗ trợ đặt lịch và tư vấn sức khỏe nhanh nhất.