1. Một số đặc điểm sinh học của cây khế

Cây khế thuộc họ Chua me đất (Oxalidaceae), tên khoa học là Averrhoa carambola L. Đây là loài cây thân gỗ lâu năm, khi trưởng thành có thể cao đến 10 - 12 mét. Thân cây có tán rộng, phân thành nhiều cành.

Lá khế là dạng lá kép lông chim, nguyên mép, màu xanh tươi, bề mặt nhẵn, nhọn ở đầu. Mỗi lá có 3 - 5 đôi lá chét mỏng. 

Hoa khế mọc thành cụm ngắn, dạng chùm xim và thường mọc ở nách lá hoặc trên thân cây. Hoa màu hồng nhạt, hơi ngả tím, nụ hoa hình cầu. Đài hoa gồm 5 lá đài, hình mũi mác, thuôn dài. Tràng hoa có 5 cánh mỏng, đỉnh tròn. Hoa khế thường nở rộ từ tháng 3 đến tháng 7 hàng năm.

Quả khế mọng nước, tiết diện ngang hình ngôi sao 5 múi đặc trưng, vỏ mỏng, khi chín có màu vàng. Thịt quả giòn, nhiều nước, vị có thể chua hoặc ngọt tùy giống. Cây ra quả vào khoảng tháng 7 - 12.

Khế là loài cây dễ trồng nên có mặt ở nhiều địa phương của nước ta

2. Theo quan niệm dân gian, tắm nước lá khế có tác dụng gì?

Lá khế có vị chát nhẹ, tính mát, được dân gian truyền miệng có công dụng thanh nhiệt, giải độc và giảm ngứa. Theo kinh nghiệm dân gian, tắm nước lá khế giúp:

2.1. Giảm ngứa, mề đay, dị ứng da

Lá khế cũng được nhiều người dùng để trị ngứa da. Theo kinh nghiệm dân gian, lá khế có tính mát, chứa thành phần tanin và saponin giúp kháng viêm nhẹ, làm dịu cảm giác nóng rát và ngứa do dị ứng, nổi mề đay trên da.

2.2. Trị rôm sảy 

Y học cổ truyền xem lá khế là thảo dược có tính mát, giúp thanh nhiệt, giảm nóng trong, giải độc. Do đó, nhiều người tin rằng khi bị rôm sảy vào mùa nóng, tắm nước lá khế giúp làm mát, giảm đỏ và ngứa da, hạn chế vi khuẩn phát triển trên vùng da tổn thương. 

2.3. Giảm viêm da, chàm da mức độ nhẹ

Nước lá khế dùng để tắm cũng được cho là có tác dụng giảm viêm, làm dịu vùng da khô, bong tróc, giảm cảm giác ngứa do chàm da, viêm da mức độ nhẹ. Tuy nhiên, với các bệnh mạn tính như viêm da cơ địa, chàm kéo dài, lá khế chỉ có vai trò hỗ trợ chứ không thay thế thuốc điều trị.

2.4. Làm sạch da

Nhờ đặc tính kháng khuẩn nhẹ, nước lá khế có thể làm sạch bụi bẩn trên da, giúp da thông thoáng hơn và hỗ trợ giảm mùi cơ thể. Khi tìm hiểu tắm nước lá khế có tác dụng gì, bạn cũng sẽ thấy rất nhiều người truyền tai nhau cách nấu nước lá khế tắm để làm sạch da.

Lá khế được nhiều người dùng nấu nước tắm chữa ngứa ngoài da

3. Tắm nước lá khế có trị được bệnh ngoài da không? Ai nên và không nên sử dụng?

Nếu bạn đang thắc mắc tắm nước lá khế có tác dụng gì đối với bệnh lý ngoài da thì nên lưu tâm một số khía cạnh sau đây:

3.1. Khả năng trị bệnh ngoài da của nước lá khế

Thực tế những công dụng của việc tắm nước lá khế trên đây chỉ được đúc kết từ kinh nghiệm dân gian, chưa có minh chứng từ nghiên cứu khoa học. Nước lá khế có thể hỗ trợ làm sạch, giảm nhẹ triệu chứng ngứa da chứ không thể thay thế thuốc điều trị đặc hiệu và không hiệu quả đối với bệnh nấm da, chàm nặng, vảy nến.

Do đó, nếu sau 3 - 5 ngày tắm nước lá khế mà triệu chứng không cải thiện hoặc nặng hơn, bạn cần ngừng sử dụng và đi khám bác sĩ chuyên khoa Da liễu.

3.2. Đối tượng phù hợp và không phù hợp tắm nước lá khế

Dùng nước lá khế để tắm chỉ phù hợp với các trường hợp:

• Nổi mề đay nhẹ.
• Dị ứng da do thời tiết.
• Ngứa do rôm sảy.

Không nên tắm nước lá khế khi:

• Có vết thương hở lớn trên da.
• Da bị nhiễm trùng.
• Viêm da có mủ.
• Trẻ dưới 6 tháng tuổi chưa được bác sĩ đồng ý sử dụng nước lá khế để tắm.

4. Sử dụng lá khế nấu nước tắm bằng cách nào?

Nếu bạn muốn sử dụng nước lá khế để tắm thì có thể thực hiện theo các bước sau:

• Bước 1: Rửa sạch 1 - 2 nắm lá khế tươi sau đó ngâm trong nước muối loãng 10 - 15 phút.
• Bước 2: Cho lá khế vào nồi cùng khoảng 2 - 3 lít nước, đun sôi trong 10 - 15 phút rồi tắt bếp, mở nắp nồi chờ nước nguội bớt.
• Bước 3: Lọc bỏ bã, có thể pha thêm nước lạnh để đạt nhiệt độ phù hợp sau đó dùng nước này tắm mỗi tuần 2 - 3 lần. Không dùng bã lá khế chà xát mạnh lên da để tránh trầy xước. Sau khi tắm xong bạn nên lau khô và thoa kem dưỡng ẩm cho da.

Mặc dù lá khế là nguyên liệu tự nhiên nhưng bạn cần lưu ý rằng: nếu trong quá trình sử dụng không rửa sạch lá và đun sôi kỹ có thể gây kích ứng da hoặc nhiễm khuẩn. Nước lá khế đã nấu cần dùng hết trong ngày, không để qua đêm và dùng cho ngày hôm sau vì rất dễ nhiễm khuẩn.

Nếu thường xuyên bị ngứa da, người bệnh cần thăm khám để thực hiện các kiểm tra chẩn đoán đúng nguyên nhân

Tóm lại, câu trả lời cho câu hỏi “tắm nước lá khế có tác dụng gì” là: phương pháp này có thể hỗ trợ giảm ngứa, làm dịu rôm sảy, giảm viêm da nhẹ, làm sạch da. Tuy nhiên, đây chỉ là phương pháp hỗ trợ, không thay thế cho chỉ định điều trị y khoa. 

Để đảm bảo an toàn, người bệnh nên theo dõi phản ứng da sau khi tắm và nên đi khám bác sĩ chuyên khoa nếu tình trạng ngứa kéo dài trên 1 tuần, tổn thương da lan rộng, có dấu hiệu nhiễm trùng, trẻ nhỏ quấy khóc nhiều do ngứa. Lệ thuộc vào việc dùng nước lá khế tắm trong thời gian dài có thể khiến tình trạng bệnh lý khó kiểm soát, việc điều trị sau đó trở nên phức tạp hơn.

Quý khách hàng đang gặp các vấn đề da có thể đặt lịch khám cùng bác sĩ chuyên khoa của Hệ thống Y tế MEDLATEC qua Hotline 1900 56 56 56 để xác định đúng nguyên nhân và có phác đồ điều trị phù hợp.