1. Vì sao cơ thể thường xuyên buồn ngủ?

Trước khi tìm hiểu làm sao để hết buồn ngủ ngay lập tức, bạn cần biết nguyên nhân gây buồn ngủ để có hướng điều chỉnh phù hợp. Tình trạng này thường liên quan đến thiếu ngủ, ngủ kém chất lượng hoặc lối sống thiếu khoa học.

Thức khuya kéo dài, dùng điện thoại trước khi ngủ, làm việc liên tục, ít vận động hoặc ăn quá no đều có thể khiến cơ thể mệt mỏi và dễ buồn ngủ vào ban ngày. Ngoài ra, buồn ngủ kéo dài cũng có thể liên quan đến một số vấn đề sức khỏe như:

• Thiếu máu;
• Rối loạn giấc ngủ;
• Suy giáp;
• Hội chứng ngưng thở khi ngủ;
• Tác dụng phụ của thuốc dị ứng hoặc thuốc an thần.

Nếu thường xuyên buồn ngủ dù đã ngủ đủ giấc, bạn nên đi khám để tìm nguyên nhân cụ thể.

Buồn ngủ khi làm việc kéo dài có thể khiến khả năng tập trung giảm sút.

2. Làm sao để hết buồn ngủ ngay lập tức?

Trong nhiều trường hợp, một số biện pháp đơn giản có thể giúp cơ thể tỉnh táo nhanh hơn và cải thiện khả năng tập trung tạm thời. 

2.1. Rửa mặt bằng nước mát

Đây là cách đơn giản giúp nhiều người tỉnh táo nhanh hơn khi cảm thấy mệt mỏi hoặc buồn ngủ. Nước mát có thể kích thích cơ thể và giúp bạn cảm thấy dễ chịu hơn phần nào.

Ngoài rửa mặt, bạn cũng có thể lau vùng cổ hoặc cổ tay bằng khăn mát để giảm cảm giác uể oải. Tuy nhiên, không nên dùng nước quá lạnh, đặc biệt khi cơ thể đang mệt hoặc vừa ngủ dậy vì dễ gây khó chịu.

2.2. Đứng dậy vận động nhẹ

Nếu ngồi học hoặc làm việc quá lâu, bạn nên đứng dậy đi lại vài phút, vươn vai hoặc thực hiện một số động tác giãn cơ nhẹ nhàng. Việc vận động giúp tăng tuần hoàn máu, hỗ trợ não bộ tỉnh táo hơn và giảm cảm giác uể oải do ngồi lâu một chỗ. Một số động tác đơn giản bạn có thể thực hiện gồm:

• Xoay cổ;
• Xoay vai;
• Đi bộ ngắn;
• Hít thở sâu.

Nếu làm việc văn phòng, bạn nên tranh thủ vận động sau khoảng 45 - 60 phút ngồi liên tục để hạn chế mệt mỏi và giảm buồn ngủ.

Vận động nhẹ giúp tăng tuần hoàn máu và giảm cảm giác uể oải. 

2.3. Uống nước

Thiếu nước có thể khiến cơ thể mệt mỏi và giảm khả năng tập trung. Vì vậy, khi cảm thấy buồn ngủ, bạn nên thử uống một cốc nước để cơ thể tỉnh táo hơn phần nào. Bạn có thể lựa chọn:

• Nước lọc;
• Nước ấm;
• Nước trái cây ít đường.

Ngoài ra, bạn nên duy trì thói quen uống đủ nước trong ngày để hạn chế tình trạng uể oải kéo dài. Đặc biệt, người thường xuyên làm việc trong môi trường điều hòa càng cần chú ý bổ sung đủ nước.

2.4. Uống cà phê hoặc trà với lượng hợp lý

Caffeine trong cà phê hoặc trà có thể giúp tăng sự tỉnh táo tạm thời và cải thiện khả năng tập trung trong thời gian ngắn. Đây là biện pháp được nhiều người lựa chọn khi cần học tập hoặc làm việc liên tục.

Tuy nhiên, bạn không nên lạm dụng quá nhiều vì có thể gây:

• Tim đập nhanh;
• Khó ngủ;
• Lo âu;
• Run tay.

Ngoài ra, nên tránh uống cà phê quá muộn vào buổi tối để hạn chế ảnh hưởng chất lượng giấc ngủ. Người bị tăng huyết áp, bệnh tim mạch hoặc mất ngủ cũng cần thận trọng khi sử dụng đồ uống chứa caffeine.

2.5. Ngủ ngắn 10 - 20 phút

Nếu có điều kiện, bạn có thể ngủ ngắn khoảng 10 - 20 phút để giúp não bộ phục hồi phần nào và giảm cảm giác buồn ngủ.

Một giấc ngủ ngắn hợp lý có thể giúp:

• Tăng sự tỉnh táo;
• Cải thiện khả năng tập trung;
• Giảm mệt mỏi.

Tuy nhiên, không nên ngủ quá lâu vào ban ngày vì dễ khiến cơ thể uể oải sau khi thức dậy hoặc gây khó ngủ vào ban đêm.

Ngủ ngắn khoảng 10 - 20 phút có thể giúp cải thiện sự tỉnh táo tạm thời. 

2.6. Tiếp xúc ánh sáng tự nhiên

Ánh sáng tự nhiên giúp cơ thể tỉnh táo hơn và hỗ trợ điều chỉnh đồng hồ sinh học. Nếu đang cảm thấy buồn ngủ, bạn nên:

• Mở cửa sổ;
• Ra ngoài đi lại vài phút;
• Làm việc ở nơi đủ ánh sáng.

Không gian bí bách, thiếu sáng thường khiến cảm giác buồn ngủ rõ rệt hơn. Vì vậy, bạn nên ưu tiên môi trường làm việc thông thoáng và có ánh sáng phù hợp.

2.7. Nghe nhạc hoặc thay đổi hoạt động

Nghe nhạc sôi động hoặc thay đổi công việc trong thời gian ngắn cũng có thể giúp não bộ bớt mệt mỏi.

Ví dụ, nếu đang học tập căng thẳng, bạn có thể nghỉ vài phút để vận động nhẹ hoặc nghe nhạc thư giãn trước khi quay lại làm việc. Việc thay đổi trạng thái hoạt động giúp não bộ được “ngắt quãng” tạm thời và cải thiện sự tập trung tốt hơn.

3. Những cách giúp hạn chế buồn ngủ kéo dài

Các biện pháp giúp tỉnh táo nhanh chỉ mang tính tạm thời. Nếu thường xuyên buồn ngủ, bạn cần điều chỉnh lối sống để cải thiện lâu dài.

3.1. Ngủ đủ giấc

Bên cạnh việc tìm hiểu làm sao để hết buồn ngủ ngay lập tức, bạn cũng nên chú ý cải thiện chất lượng giấc ngủ mỗi ngày. Người trưởng thành nên ngủ khoảng 7 - 8 giờ mỗi đêm. Bạn nên hạn chế thức khuya kéo dài vì điều này dễ khiến cơ thể mệt mỏi và giảm khả năng tập trung vào ngày hôm sau.

Ngoài thời lượng ngủ, chất lượng giấc ngủ cũng rất quan trọng. Bạn nên giữ không gian ngủ yên tĩnh, hạn chế ánh sáng mạnh và tránh dùng điện thoại trước giờ ngủ.

3.2. Ăn uống khoa học

Bạn nên:

• Ăn đủ bữa;
• Không bỏ bữa sáng;
• Hạn chế đồ uống nhiều đường;
• Tránh ăn quá no.

Chế độ ăn cân đối sẽ giúp cơ thể duy trì năng lượng ổn định hơn trong ngày. Ngoài ra, bạn cũng nên tăng cường rau xanh, trái cây và thực phẩm giàu protein để hạn chế cảm giác mệt mỏi.

3.3. Duy trì vận động thường xuyên

Tập thể dục nhẹ nhàng hoặc đi bộ mỗi ngày giúp cơ thể tăng năng lượng và giảm cảm giác mệt mỏi. Ngoài ra, vận động hợp lý còn giúp cải thiện chất lượng giấc ngủ tốt hơn, từ đó hạn chế tình trạng buồn ngủ vào ban ngày.

3.4. Hạn chế dùng điện thoại trước khi ngủ

Ánh sáng xanh từ điện thoại, máy tính có thể ảnh hưởng đến quá trình sản xuất melatonin – hormone hỗ trợ giấc ngủ. Vì vậy, bạn cần hạn chế sử dụng thiết bị điện tử trước khi ngủ khoảng 1 giờ để cơ thể dễ đi vào giấc ngủ hơn.

Hạn chế dùng điện thoại trước khi ngủ giúp cải thiện chất lượng giấc ngủ. 

Làm sao để hết buồn ngủ ngay lập tức là vấn đề nhiều người quan tâm khi học tập hoặc làm việc căng thẳng. Một số biện pháp như vận động nhẹ, uống nước, ngủ ngắn hoặc tiếp xúc ánh sáng tự nhiên có thể giúp cơ thể tỉnh táo nhanh hơn. Tuy nhiên, nếu tình trạng buồn ngủ xảy ra thường xuyên, bạn cần điều chỉnh lối sống và thăm khám để tìm nguyên nhân phù hợp. Nếu cần kiểm tra sức khỏe hoặc tư vấn các vấn đề liên quan đến giấc ngủ, bạn đọc có thể liên hệ Hệ thống Y tế MEDLATEC qua hotline 1900 56 56 56 để được hỗ trợ.