1. Bản dạng giới là gì?

Bản dạng giới (Gender Identity) là cảm nhận sâu sắc bên trong mỗi người về việc mình thuộc giới tính nào. Nói cách dễ hiểu, đây chính là cách một người tự nhận thức và xác định giới của mình, không nhất thiết phải trùng với giới tính sinh học khi sinh ra. Cảm nhận về giới thường hình thành từ sớm, có thể xuất hiện từ thời thơ ấu và phát triển rõ hơn khi trưởng thành. 

Nhiều người thường nhầm lẫn giữa bản dạng giới và giới tính sinh học. Tuy nhiên, hai khái niệm này hoàn toàn khác nhau. Giới tính sinh học của một người được xác định dựa trên đặc điểm của cơ thể như: cơ quan sinh dục, hormone sinh dục, nhiễm sắc thể,... Bản dạng giới lại là cách một người cảm nhận về giới của chính mình. Ví dụ như: người có cơ thể nam (giới tính sinh học là nam) nhưng luôn tự cảm thấy mình là nữ.

Các dạng bản dạng giới phổ biến gồm:

• Cisgender (người hợp giới): Là những người ngay từ khi sinh ra đã có bản dạng giới trùng với giới tính sinh học.
• Transgender (người chuyển giới): Là những người ngay từ khi sinh ra đã có bản dạng giới khác với giới tính sinh học.
• Non-binary (phi nhị nguyên giới): Là những người không cảm thấy mình hoàn toàn là nam hoặc nữ. Họ thường cảm thấy mình ở giữa hai giới và thay đổi cảm nhận về giới theo thời gian nên không xác định được mình thuộc giới nào.

Cách một người cảm nhận được về giới tính của mình chính là bản dạng giới

2. Rối loạn bản dạng giới: Nguyên nhân và dấu hiệu thường gặp

Rối loạn bản dạng giới (Gender Dysphoria) là tình trạng một người cảm thấy đau khổ hoặc khó chịu trong thời gian dài vì họ có bản dạng giới không phù hợp với giới tính sinh học. Điều này khiến họ dễ bị kỳ thị, chịu nhiều áp lực xã hội, lâu dài sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe tinh thần. 

2.1. Nguyên nhân gây rối loạn bản dạng giới

Hiện chưa thể xác định chính xác được nguyên nhân gây nên rối loạn bản dạng giới. Tuy nhiên, nhiều nhà khoa học cho rằng tình trạng này có thể liên quan đến các yếu tố: 

• Yếu tố sinh học: Sự khác biệt trong cấu trúc não bộ hoặc hormone trong giai đoạn phát triển bào thai có thể ảnh hưởng đến việc hình thành bản dạng giới.
• Yếu tố tâm lý: Trải nghiệm cá nhân, cách trẻ nhận thức về bản thân và môi trường giáo dục cũng có thể tác động đến sự phát triển bản dạng giới.
• Yếu tố xã hội: Áp lực xã hội, định kiến về giới hoặc sự thiếu thấu hiểu từ môi trường xung quanh có thể làm gia tăng cảm giác căng thẳng ở những người đang gặp khó khăn với bản dạng giới của mình. Điều này dễ kích thích khiến cho các triệu chứng tâm lý tiến triển ngày càng nghiêm trọng hơn.

2.2. Dấu hiệu thường gặp ở rối loạn bản dạng giới

Các dấu hiệu cho thấy tình trạng này thường xuất hiện từ thời thơ ấu hoặc ở độ tuổi vị thành niên. Một số biểu hiện phổ biến gồm:

• Cảm thấy không thoải mái với các đặc điểm cơ thể của mình.
• Khao khát được sống và được công nhận mình là giới tính khác.
• Thích quần áo, cách thể hiện của giới tính khác.
• Cảm thấy buồn bã hoặc căng thẳng khi bị gọi bằng giới tính sinh học.
• Mong muốn thay đổi cơ thể để được công nhận đúng với giới tính mà họ tự nhận.

Người bị rối loạn bản dạng giới khao khát mãnh liệt được sống thật với giới tính 

3. Có cần điều trị rối loạn bản dạng giới hay không?

Chẩn đoán rối loạn bản dạng giới cần được thực hiện bởi bác sĩ Chuyên khoa Tâm thần hoặc Tâm lý học. Không phải mọi trường hợp bị rối loạn đều là bệnh lý và cần điều trị y khoa. 

Sau khi xem xét ảnh hưởng của tình trạng này đến cuộc sống hàng ngày, nhu cầu và hoàn cảnh của người bệnh, bác sĩ sẽ cân nhắc phương án điều trị phù hợp.

3.1. Tư vấn tâm lý

Trong quá trình tư vấn cùng chuyên gia, người bệnh sẽ được hướng dẫn cách đối mặt với áp lực xã hội, xây dựng sự tự tin và cải thiện các mối quan hệ xung quanh. Ngoài ra, tư vấn tâm lý cũng giúp họ đưa ra những quyết định phù hợp về việc sống theo bản dạng giới của mình.

Đối với trẻ em và thanh thiếu niên, sự tư vấn từ chuyên gia tâm lý cũng sẽ giúp gia đình hiểu rõ tình trạng của con để có cách hỗ trợ đúng đắn và tránh gây thêm áp lực tâm lý cho trẻ.

3.2. Liệu pháp hormone

Liệu pháp hormone giúp cơ thể phát triển các đặc điểm phù hợp hơn với giới tính mà họ mong muốn thể hiện. Tùy từng trường hợp cụ thể bác sĩ sẽ cân nhắc sử dụng liệu pháp hormone phù hợp.

Ví dụ, hormone estrogen được sử dụng ở người chuyển giới từ nam sang nữ để làm mềm các đặc điểm nam tính và phát triển các đặc điểm thuộc tính nữ. Ngược lại, hormone testosterone được sử dụng ở người chuyển giới từ nữ sang nam để giúp cơ thể phát triển các đặc điểm thuộc tính nam.

Phương án điều trị rối loạn bản dạng giới sẽ được bác sĩ cân nhắc dựa trên nhu cầu của bệnh nhân

3.3. Phẫu thuật

Phẫu thuật được cân nhắc với người trưởng thành có bản dạng giới khác với giới tính sinh học và mong muốn thay đổi một số đặc điểm cơ thể. Quyết định này cần được cân nhắc rất cẩn thận, sau khi đã được tư vấn đầy đủ về lợi ích, rủi ro cũng như các lựa chọn khác.

Để xây dựng một xã hội cởi mở và tôn trọng sự đa dạng, việc hiểu đúng về bản dạng giới rất cần thiết. Sự thấu hiểu từ gia đình, bạn bè và cộng đồng đóng vai trò rất lớn trong việc giúp người có bản dạng giới khác biệt cảm thấy được tôn trọng và chấp nhận. Thông qua sự hỗ trợ từ người thân, cộng đồng, họ sẽ giảm thiểu được nguy cơ trầm cảm và lo âu. Khi được thấu hiểu và đồng hành đúng cách, họ sẽ có cuộc sống tích cực và khỏe mạnh cả về thể chất lẫn tinh thần.

Quý khách hàng có thắc mắc cần giải đáp hoặc vấn đề sức khỏe cần thăm khám có thể liên hệ đặt lịch cùng bác sĩ chuyên khoa của Hệ thống Y tế MEDLATEC qua Hotline 1900 56 56 56.