1. Thế nào là tăng huyết áp thai kỳ? 

tăng huyết áp thai kỳ là tình trạng huyết áp của mẹ bầu ở mức ≥ 140/90 mmHg từ sau tuần thứ 20 của thai kỳ nhưng trước đó huyết áp hoàn toàn bình thường. Tình trạng này không kèm theo protein trong nước tiểu cũng như các dấu hiệu tổn thương cơ quan và thường huyết áp sẽ trở về mức bình thường sau sinh.

Thai phụ thường xuyên đo được chỉ số huyết áp ≥ 140/90 mmHg được xem là tăng huyết áp thai kỳ

2. Vì sao mẹ bầu bị tăng huyết áp trong thai kỳ?

Các yếu tố sau thường thúc đẩy, làm tăng huyết áp ở mẹ bầu:

• Thay đổi về nội tiết và tuần hoàn máu trong quá trình mang thai khiến tim phải làm việc nhiều hơn, làm tăng áp lực lên thành mạch và gây tăng huyết áp.
• Mang thai lần đầu, mang đa thai, béo phì, trên 35 tuổi hoặc có tiền sử gia đình bị huyết áp cao, tiền sản giật sẽ có nguy cơ cao bị tăng huyết áp trong thai kỳ.
• Chế độ ăn giàu muối, tiêu thụ nhiều thực phẩm chế biến sẵn, ít vận động, căng thẳng kéo dài và thiếu ngủ thúc đẩy nguy cơ tăng huyết áp.
• Mẹ mắc các bệnh lý như: đái tháo đường, bệnh thận, lupus,...

3. Tăng huyết áp thai kỳ có gây nên nguy hiểm nào không?

Tăng huyết áp thai kỳ ảnh hưởng không chỉ với sức khỏe của mẹ mà còn tiềm ẩn nhiều rủi ro đối với sự phát triển của thai nhi. 

3.1. Ảnh hưởng đối với mẹ bầu

Mẹ bầu bị tăng huyết áp trong thai kỳ có thể phải đối mặt với:

• Nguy cơ tiền sản giật, sản giật.
• Đột quỵ, xuất huyết não nếu huyết áp tăng quá cao.
• Tổn thương tim, thận, gan và mạch máu não.
• Tăng nguy cơ sinh non hoặc phải sinh mổ sớm.

Huyết áp cao khó kiểm soát dễ khiến thai phụ có nguy cơ tiền sản giật 

3.2. Ảnh hưởng đối với thai nhi

Mẹ bầu bị tăng huyết áp trong thai kỳ còn gây ra nhiều rủi ro cho thai nhi như:

• Thai chậm phát triển trong tử cung.
• Thiếu oxy và dưỡng chất do giảm lưu lượng máu qua nhau thai.
• Trẻ bị sinh non, nhẹ cân.
• Tăng nguy cơ thai lưu.

Tăng huyết áp thai kỳ trở nên nguy hiểm khi huyết áp tăng nhanh, khó kiểm soát hoặc xuất hiện các dấu hiệu bất thường như phù nhiều, đau đầu dữ dội, hoa mắt, buồn nôn, đau vùng thượng vị. Đây có thể là dấu hiệu cảnh báo tiền sản giật và cần được can thiệp y tế ngay lập tức.

4. Cách thức chẩn đoán và phương hướng xử trí với tăng huyết áp thai kỳ

Để xác định chính xác tình trạng tăng huyết áp thai kỳ và có biện pháp xử trí đúng, bác sĩ sẽ thực hiện các biện pháp sau:

4.1. Chẩn đoán

Mẹ bầu nghi ngờ tăng huyết áp trong thai kỳ sẽ được chỉ định: 

• Đo huyết áp định kỳ trong các lần khám thai. Nếu huyết áp ≥ 140/90 mmHg ở ít nhất hai lần đo khác nhau, bác sĩ sẽ nghi ngờ tăng huyết áp thai kỳ.
• Xét nghiệm hỗ trợ: 

- Xét nghiệm nước tiểu loại trừ nguy cơ mẹ bầu bị tiền sản giật.

- Xét nghiệm máu đánh giá chức năng gan và thận.

- Siêu âm theo dõi, đánh giá sự phát triển của thai nhi và mức độ ảnh hưởng.

4.2. Xử trí thế nào khi bị tăng huyết áp trong thai kỳ?

Mẹ bầu bị tăng huyết áp trong thai kỳ có thể được kiểm soát bằng các biện pháp:

• Khám thai định kỳ đúng lịch hẹn của bác sĩ:

Khi tuân thủ đúng lịch khám thai, mẹ bầu sẽ được kiểm tra huyết áp để phát hiện sớm các bất thường. 

• Điều chỉnh chế độ ăn uống khoa học:

Do bị tăng huyết áp thai kỳ nên mẹ bầu cần hạn chế ăn mặn, giảm thực phẩm nhiều dầu mỡ, tăng cường các loại rau xanh và trái cây tươi, uống ít nhất 2 lít nước/ngày. 

• Nghỉ ngơi nhiều hơn và tránh căng thẳng tâm lý:

Khi được chẩn đoán tăng huyết áp, mẹ bầu cần dành thời gian nghỉ ngơi nhiều hơn, tuyệt đối không làm việc quá sức và cần giữ tinh thần thoải mái, Thực hiện tốt những yếu tố này sẽ giúp kiểm soát huyết áp. 

Ngoài ra, các bài tập nhẹ nhàng như đi bộ, yoga cho bà bầu cũng rất hữu ích với người bị tăng huyết áp.

• Tuân thủ chỉ định điều trị:

Nếu mẹ bầu được chỉ định dùng thuốc hạ huyết áp để đảm bảo an toàn cho thai kỳ thì cần dùng đúng hướng dẫn, không tự ý dùng thuốc hay áp dụng bất cứ mẹo dân gian nào.

• Nhập viện theo dõi:

Mẹ bầu có thể cần nhập viện để bác sĩ theo dõi nếu huyết áp ≥ 160/110 mmHg kèm theo hoặc có triệu chứng bất thường như đau đầu dữ dội, mờ mắt, đau vùng thượng vị, buồn nôn nhiều hoặc giảm cử động thai.

Mẹ bầu tăng huyết áp cần làm theo hướng dẫn điều trị từ bác sĩ

5. Làm cách nào để phòng ngừa nguy cơ bị tăng huyết áp thai kỳ?

Chủ động thực hiện các biện pháp phòng ngừa sau đây sẽ giúp mẹ bầu giảm thiểu được nguy cơ tăng huyết áp để có một thai kỳ khỏe mạnh và an toàn:

• Khám sức khỏe trước khi mang thai:

Đây là việc làm giúp nữ giới phát hiện sớm nguy cơ gây tăng huyết áp để điều trị dứt điểm trước khi mang thai, nhờ đó giảm nguy cơ tăng huyết áp trong thai kỳ.

• Luôn thực hiện lối sống lành mạnh:

Trong suốt thai kỳ mẹ bầu cần chú ý duy trì vận động thể chất nhẹ nhàng, ăn uống khoa học, thư giãn tinh thần và theo dõi huyết áp. Những việc làm này sẽ giúp kiểm soát yếu tố nguy cơ khiến mẹ bầu bị huyết áp cao.

Tăng huyết áp thai kỳ tiềm ẩn nhiều biến chứng nguy hiểm đối với cả mẹ và thai nhi. Tuy nhiên, nếu được phát hiện sớm, theo dõi chặt chẽ và áp dụng các biện pháp kiểm soát an toàn theo chỉ dẫn của bác sĩ, mẹ bầu vẫn có thể trải qua thai kỳ an toàn và khỏe mạnh.

Chủ động chăm sóc theo dõi sức khỏe qua các mốc khám thai định kỳ và tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ là giải pháp tốt nhất để mẹ bầu ngăn chặn mọi hệ lụy do tăng huyết áp gây ra.

Để đặt lịch khám thai cùng bác sĩ chuyên khoa của Hệ thống Y tế MEDLATEC, mẹ bầu có thể liên hệ trực tiếp Hotline 1900 56 56 56.