1. Thân nhiệt của trẻ sơ sinh: Những điều cha mẹ cần biết

Thân nhiệt là yếu tố quan trọng phản ánh tình trạng sức khỏe và sự phát triển của trẻ sơ sinh. Do hệ miễn dịch và khả năng điều hòa thân nhiệt còn non yếu, trẻ mới chào đời thường gặp khó khăn trong việc duy trì nhiệt độ cơ thể ổn định, từ đó dễ mắc các bệnh, đặc biệt là các bệnh lý về hô hấp. So với người trưởng thành, thân nhiệt của trẻ sơ sinh thường thấp hơn khoảng 1 - 1,5°C và có thể chênh lệch 1 - 2°C tùy vị trí đo trên cơ thể. Ngoài ra, thân nhiệt của bé đôi khi cũng thay đổi nhẹ tùy vào từng thời điểm trong ngày. Dưới đây là một số mức thân nhiệt thường gặp ở trẻ sơ sinh:

• Nhiệt độ bình thường: Thân nhiệt trung bình của trẻ sơ sinh dao động từ 36,5°C đến dưới 37,5°C. Khi nhiệt độ ổn định, bé thường ngủ ngon, bú tốt, da hồng hào và có trạng thái vui vẻ, thoải mái;

Thân nhiệt ổn định giúp trẻ ngủ ngon bú tốt

• Nhiệt độ trên 37,5°C: Đây có thể là dấu hiệu bé đang sốt. Nếu thân nhiệt đo ở nách từ 37,5°C - 38,5°C là sốt nhẹ; 38,5°C - 39°C là sốt vừa; 39°C - 40°C là sốt cao; còn trên 40°C được xem là sốt rất cao. Khi bé sốt, cha mẹ nên theo dõi thân nhiệt thường xuyên và đưa trẻ đến cơ sở y tế nếu sốt kéo dài hoặc có dấu hiệu bất thường;
• Nhiệt độ dưới 36,5°C: Trường hợp này bé có thể đang bị hạ thân nhiệt. Một số biểu hiện thường thấy gồm khóc yếu, da lạnh hoặc nhợt nhạt, bú kém, lờ đờ, thở chậm hoặc khó thở. Lúc này, cha mẹ cần nhanh chóng giữ ấm cho trẻ đồng thời theo dõi sát để kịp thời xử trí khi cần thiết.

2. Làm sao để biết trẻ sơ sinh nóng hay lạnh? 

Vậy làm sao để biết trẻ sơ sinh nóng hay lạnh? Vấn đề này nhận được sự quan tâm của nhiều bậc cha mẹ. Mẹ bỉm có thể nhận biết trẻ sơ sinh nóng hay lạnh thông qua biểu hiện của bé hoặc sờ tay lên trán, cơ thể, tuy nhiên đây chỉ là cách truyền thống nên độ chính xác không cao. Để biết thân nhiệt của bé một cách rõ ràng hơn, cha mẹ nên sử dụng các phương pháp đo nhiệt độ bằng nhiệt kế. 

Cha mẹ có thể tham khảo một số phương pháp đo thân nhiệt cho trẻ dưới đây: 

Đo ở nách

Đây là cách đo thân nhiệt phổ biến vì an toàn, dễ thực hiện dù độ chính xác không cao bằng đo hậu môn. Trước khi đo, cần lắc nhiệt kế thủy ngân xuống dưới 35°C (nếu dùng loại này), lau khô vùng nách rồi đặt nhiệt kế sát da nách, cho bé kẹp tay trước ngực khoảng 5 - 7 phút hoặc theo hướng dẫn của từng loại nhiệt kế để có kết quả đo chính xác.

Đo nhiệt độ đúng cách giúp nhận biết trẻ sơ sinh nóng hay lạnh

Đo ở miệng

Khi đo nhiệt độ ở miệng, mẹ cần vệ sinh sạch đầu nhiệt kế để tránh lây nhiễm vi khuẩn. Đưa nhiệt kế đặt dưới lưỡi theo hướng nghiêng, ngậm miệng kín và giữ môi ôm sát nhiệt kế, thở bằng mũi trong khoảng 1 - 3 phút tùy loại nhiệt kế. Cha mẹ nên tránh đo thân nhiệt cho bé ngay sau khi ăn hoặc uống đồ nóng, lạnh trong khoảng 30 phút để đảm bảo kết quả chính xác.

Đo ở hậu môn

Đây là phương pháp cho kết quả chính xác nhất vì ít bị ảnh hưởng bởi môi trường bên ngoài. Mẹ có thể cho bé nằm nghiêng co gối hoặc nằm sấp trong lòng mẹ, bôi trơn đầu nhiệt kế bằng vaseline rồi nhẹ nhàng đưa vào hậu môn khoảng 0,6 - 1,3 cm, giữ khoảng 3 phút rồi lấy ra đọc kết quả, sau đó cần vệ sinh nhiệt kế sạch sẽ

3. Cách xử trí khi bé bị nóng hoặc lạnh mà mẹ nên biết

Sau khi nắm được cách đo thân nhiệt cũng như nhận biết dấu hiệu trẻ sơ sinh bị nóng hay lạnh, việc xử lý đúng cách khi bé gặp tình trạng này là yếu tố rất quan trọng trong quá trình chăm sóc và bảo vệ sức khỏe của trẻ, cụ thể như sau: 

Đối với trẻ sơ sinh có thân nhiệt cao

Khi thân nhiệt của bé trên 37,5°C, cơ thể bé đang có dấu hiệu nóng. Lúc này mẹ nên đưa bé đến nơi thoáng mát, giảm bớt quần áo để cơ thể dễ tỏa nhiệt. Có thể dùng khăn mềm thấm nước ấm lau nhẹ vùng trán, cổ, nách hoặc bẹn để hỗ trợ làm mát tự nhiên hoặc cho bé bú sữa để cơ thể được bù nước và tiếp tục theo dõi thân nhiệt và biểu hiện của bé.

Nếu thân nhiệt vượt trên 38°C, bé đã rơi vào tình trạng sốt. Trong trường hợp này, mẹ nên quan sát sát sao tình trạng của trẻ, thực hiện các biện pháp làm mát cơ thể như lau người, chườm khăn cho bé, đồng thời sử dụng thuốc hạ sốt theo chỉ định và đưa trẻ đến cơ sở y tế để được thăm khám kịp thời. Sốt cao kéo dài có thể gây ra những biến chứng nguy hiểm như co giật, rối loạn điện giải hoặc ảnh hưởng hệ thần kinh. Đặc biệt, nếu bé sốt trên 39°C liên tục, mẹ tuyệt đối không chủ quan vì đây có thể là dấu hiệu của các bệnh lý nghiêm trọng cần xử lý kịp thời.

Cha mẹ nên điều chỉnh quần áo và nhiệt độ phòng phù hợp cho bé

Đối với trẻ sơ sinh có thân nhiệt thấp

Ngược lại, khi bé có các biểu hiện như tay chân lạnh, da tái hoặc tím, cơ thể cứng, thở bất thường hay quấy khóc nhiều, rất có thể bé đang bị hạ thân nhiệt. Lúc này, mẹ có thể tăng nhiệt độ phòng, mặc thêm lớp quần áo hoặc phủ chăn mỏng nhằm giữ ấm cho bé.

Song song với việc giữ ấm, mẹ nên theo dõi thân nhiệt và tình trạng chung của bé thường xuyên. Nếu đã áp dụng các biện pháp giữ ấm nhưng thân nhiệt bé vẫn thấp hoặc xuất hiện dấu hiệu bất thường như lừ đừ, bú kém, khó thở thì nên đưa bé đến cơ sở y tế sớm để được kiểm tra và xử trí kịp thời. Hạ thân nhiệt kéo dài cũng có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của trẻ sơ sinh.

Hiểu rõ làm sao để biết trẻ sơ sinh nóng hay lạnh là kỹ năng quan trọng giúp cha mẹ chăm sóc bé an toàn trong những tháng đầu đời. Để được tư vấn chi tiết về cách theo dõi thân nhiệt cũng như tình trạng sức khỏe tổng quát của trẻ, cha mẹ vui lòng liên hệ tới Hệ thống Y tế MEDLATEC qua Tổng đài 1900 56 56 56 để được hỗ trợ kịp thời.