Nước dừa có tốt cho thận không? Lợi ích và những ai cần thận trọng

1. Nước dừa có tốt cho thận không?

Với người khỏe mạnh, nước dừa có thể là lựa chọn giải khát phù hợp nếu uống điều độ. Với người đã suy giảm chức năng thận, đây lại là đồ uống cần cân nhắc, chủ yếu vì hàm lượng kali khá cao.

1.1. Với người có chức năng thận bình thường

Nước dừa chủ yếu là nước, cùng một lượng điện giải như kali, natri và magie. Khi thận hoạt động bình thường, lượng kali dư thừa từ thực phẩm thường được đào thải qua nước tiểu. Vì vậy, uống nước dừa ở mức vừa phải giúp bổ sung nước mà không gây gánh nặng đáng kể cho thận.

Người có chức năng thận bình thường có thể uống nước dừa ở mức vừa phải để bổ sung nước.

Tuy vậy, hiện chưa có bằng chứng cho thấy nước dừa giúp cải thiện chức năng thận hay “thải độc thận” như nhiều người vẫn nghĩ. Vai trò chính của nước dừa vẫn là cung cấp nước cho cơ thể.

1.2. Với người mắc bệnh thận

Khi chức năng thận suy giảm, khả năng lọc và đào thải kali dư thừa qua nước tiểu giảm, dẫn đến tình trạng tăng kali máu. Trường hợp tăng kali máu nặng gây rối loạn nhịp tim, có thể dẫn đến nguy cơ ngừng tim đột ngột và các biến chứng thần kinh - cơ. Một báo cáo ca bệnh đã ghi nhận một bệnh nhân đang chạy thận nhân tạo bị tăng kali máu và liệt cơ sau 3 ngày liên tiếp uống khoảng 750 ml nước dừa mỗi ngày.

Không phải người bệnh thận nào cũng cần kiêng tuyệt đối. Mức hạn chế tùy thuộc vào giai đoạn bệnh, kết quả xét nghiệm kali máu, lượng nước tiểu và thuốc đang dùng. Vì vậy, với người bệnh thận, câu trả lời cho câu hỏi nước dừa có tốt cho thận không cần dựa trên đánh giá của bác sĩ.

2. Thành phần nào trong nước dừa liên quan đến thận?

Nước dừa có vị ngọt nhẹ, ít chất béo và chứa nhiều nước. Một số thành phần liên quan trực tiếp đến thận bao gồm:

• Kali: Một cốc nước dừa (khoảng 240 ml) có thể chứa khoảng 500–600 mg kali, nhiều hơn một quả chuối cỡ vừa. Lượng kali thực tế thay đổi theo độ già của dừa và từng sản phẩm.
• Natri và khoáng chất khác: Nước dừa còn có natri, magie và canxi với hàm lượng không cố định.
• Đường tự nhiên: Lượng đường trong nước dừa thấp hơn nhiều loại nước ngọt. Tuy vậy, người đái tháo đường vẫn nên lưu ý khi uống thường xuyên, nhất là với nước dừa đóng chai có thêm đường.

3. Nước dừa có giúp phòng ngừa sỏi thận không?

Khi tìm hiểu nước dừa có tốt cho thận không, nhiều người đặc biệt quan tâm đến khả năng phòng ngừa sỏi thận. Uống đủ nước là biện pháp quan trọng, vì nước tiểu loãng giúp hạn chế các tinh thể khoáng chất kết tụ lại. Nước dừa cũng góp phần vào tổng lượng nước nạp mỗi ngày.

Về tác dụng riêng của nước dừa, một nghiên cứu nhỏ năm 2018 cho người tình nguyện chưa từng bị sỏi uống 2 lít nước dừa mỗi ngày trong 4 ngày. So với nước lọc, nước dừa làm tăng citrate niệu khoảng 29%, đồng thời tăng thải kali và clo qua nước tiểu. Citrate là chất có khả năng ức chế sự hình thành một số loại sỏi chứa canxi.

Tuy vậy, kết quả này còn hạn chế vì số người tham gia ít và chưa thực hiện trên người đang bị sỏi. Người bị sỏi thận nên điều trị và ăn uống theo hướng dẫn của bác sĩ.

4. Những ai nên hỏi ý kiến bác sĩ trước khi uống nước dừa?

Với một số nhóm đối tượng, câu hỏi nước dừa có tốt cho thận không chỉ có thể trả lời dựa trên kết quả xét nghiệm cụ thể. Những trường hợp nên trao đổi với bác sĩ trước khi uống nước dừa thường xuyên bao gồm:

• Người mắc bệnh thận mạn, đang chạy thận hoặc lọc màng bụng: Khả năng đào thải kali và điều hòa thể dịch đã suy giảm. Việc tự ý uống nước dừa dễ đẩy người bệnh vào tình trạng tăng kali máu cấp tính hoặc quá tải dịch.
• Tiền sử tăng Kali máu: Lượng kali từ đồ uống có thể làm tình trạng này nặng hơn.
• Người đang dùng thuốc có thể làm tăng kali máu: Ví dụ như một số thuốc huyết áp nhóm ức chế men chuyển, ức chế thụ thể angiotensin hoặc thuốc lợi tiểu giữ kali.
• Người đái tháo đường có biến chứng thận: Cần chú ý cả lượng kali lẫn lượng đường.
• Người suy tim hoặc được chỉ định hạn chế dịch: Lượng nước dừa uống vào cũng được tính vào tổng lượng dịch trong ngày.

Quỹ Thận Quốc gia Hoa Kỳ (NKF) xếp nước dừa vào nhóm thực phẩm và đồ uống có hàm lượng Kali đáng kể. Do đó, người mắc bệnh thận mạn tính tuyệt đối không nên xem nước dừa như một loại nước lọc uống giải khát tự do, mà cần tham vấn chuyên gia dinh dưỡng để xây dựng khẩu phần phù hợp với từng giai đoạn bệnh lý cụ thể. 

5. Dấu hiệu cần đi khám

Tăng kali máu không phải lúc nào cũng gây triệu chứng rõ ràng, nên nhiều trường hợp chỉ được phát hiện qua xét nghiệm máu. Khi nồng độ kali tăng cao hơn, người bệnh có thể gặp các biểu hiện như:

• Mệt mỏi, yếu cơ, tê bì tay chân;
• Rối loạn tiêu hóa như buồn nôn, đau bụng, tiêu chảy;
• Hồi hộp, tim đập nhanh hoặc không đều.

Bạn nên đến cơ sở y tế ngay nếu bị yếu cơ nhiều, đau ngực, khó thở hoặc tim đập bất thường, đặc biệt khi đang mắc bệnh thận. Các dấu hiệu như phù mi mắt hoặc phù chân, tiểu ít, tiểu ra máu, nước tiểu nhiều bọt hay đau vùng hông lưng cũng là lý do nên đi khám để kiểm tra chức năng thận.

Yếu cơ, hồi hộp hoặc tim đập bất thường có thể là dấu hiệu tăng kali máu cần được thăm khám.

6. Uống nước dừa thế nào để phù hợp với sức khỏe thận?

Với người khỏe mạnh, nước dừa có thể dùng xen kẽ với các loại đồ uống khác trong ngày. Một số lưu ý giúp bạn sử dụng nước dừa hợp lý bao gồm:

• Uống ở mức vừa phải: Bạn nên tránh uống nhiều trái hoặc nhiều chai trong thời gian ngắn, kể cả sau khi vận động ra nhiều mồ hôi.
• Không thay thế hoàn toàn nước lọc: Nước lọc vẫn là nguồn bù nước chính và phù hợp với hầu hết mọi người.
• Ưu tiên nước dừa tươi, sạch: Khi mua sản phẩm đóng chai, bạn nên đọc nhãn để chọn loại không thêm đường. Nước dừa đã mở nên dùng sớm hoặc bảo quản lạnh.

Người có bệnh thận nên hỏi bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng về lượng nước dừa phù hợp. Nhu cầu hạn chế kali và dịch ở mỗi giai đoạn bệnh là khác nhau.

Uống đủ nước mỗi ngày giúp hạn chế nguy cơ hình thành sỏi thận.

Tóm lại, nước dừa có tốt cho thận không còn tùy vào tình trạng sức khỏe của từng người. Người có chức năng thận bình thường có thể uống điều độ để bổ sung nước. Người bệnh thận cần thận trọng với lượng kali trong nước dừa. Nếu bạn có bệnh lý thận, đang dùng thuốc ảnh hưởng đến kali hoặc nhận thấy dấu hiệu bất thường, hãy trao đổi với bác sĩ trước khi uống nước dừa thường xuyên.

Khi cần đánh giá chức năng thận và nồng độ kali máu, người bệnh nên đến cơ sở y tế uy tín như MEDLATEC để được bác sĩ thăm khám và chỉ định các xét nghiệm phù hợp, bao gồm creatinine, mức lọc cầu thận ước tính (eGFR) và điện giải đồ. Để được tư vấn hoặc đặt lịch khám, quý khách hàng vui lòng liên hệ hotline 1900 56 56 56 để được hỗ trợ.