1. HPV là gì và các tiêu chí cơ bản trước khi tiêm HPV

HPV hay Human Papillomavirus là nhóm virus gây bệnh lây qua đường tình dục. Trong đó, một số chủng nguy cơ cao có thể gây ra các bệnh lý nghiêm trọng như ung thư cổ tử cung, ung thư hậu môn,... Nguy hiểm hơn, HPV không có triệu chứng rõ ràng và có thể tồn tại âm thầm trong cơ thể trong thời gian dài trước khi gây tổn thương.

HPV là nhóm virus nguy hiểm dễ gây ung thư tử cung và nhiều bệnh khác ở nữ giới

Chính vì sự tấn công thầm lặng này, tiêm vắc-xin HPV được xem là biện pháp dự phòng chủ động và hiệu quả nhất hiện nay. Vắc-xin giúp cơ thể tạo kháng thể chống lại các chủng HPV nguy hiểm, từ đó làm giảm đáng kể nguy cơ mắc ung thư cổ tử cung và các bệnh liên quan đến HPV. 

Theo đó, để đảm bảo an toàn và đạt hiệu quả miễn dịch tối ưu, người tiêm cần đáp ứng những tiêu chí sau:

• Độ tuổi phù hợp: Thông thường khuyến cáo tiêm từ 9 - 26 tuổi nhưng người từ 27 - 45 tuổi vẫn có thể tiêm sau khi được tư vấn y tế.
• Tình trạng sức khỏe ổn định: Không đang sốt cao, mắc bệnh cấp tính hoặc nhiễm trùng nặng tại thời điểm tiêm.
• Không mang thai: Phụ nữ đang mang thai thường được khuyến cáo trì hoãn tiêm cho đến sau khi sinh.
• Không có tiền sử dị ứng nghiêm trọng với thành phần của vắc-xin: Đây là yếu tố quan trọng để phòng ngừa phản ứng quá mẫn sau tiêm.

2. Người quan hệ rồi tiêm HPV có cần xét nghiệm không và vì sao?

Trong thực hành lâm sàng, một trong những câu hỏi được đặt ra khá thường xuyên là: quan hệ rồi tiêm HPV có cần xét nghiệm không? Thắc mắc này là dễ hiểu bởi nhiều người lo ngại rằng việc đã tiếp xúc với virus sẽ làm giảm hiệu quả của vắc-xin hoặc khiến việc tiêm phòng trở nên không cần thiết.

Về cơ bản, người đã quan hệ tình dục vẫn có thể tiêm vắc-xin HPV mà không bắt buộc phải xét nghiệm trước, đặc biệt trong nhóm tuổi khuyến cáo tiêm chủng. Điều này xuất phát từ đặc điểm sinh học của virus HPV: một người có thể đã nhiễm một chủng HPV nhưng vẫn chưa tiếp xúc với nhiều chủng khác.

Nhiều người băn khoăn tự hỏi quan hệ rồi tiêm HPV có cần xét nghiệm không

Để giúp bạn hiểu rõ hơn, dưới đây là những lý do chính cho thấy xét nghiệm không phải là một điều bắt buộc với trường hợp này:

2.1. Không phải tất cả người đã quan hệ đều đã nhiễm HPV

Quan hệ tình dục là yếu tố nguy cơ chính nhưng nguy cơ này không đồng nghĩa với việc chắc chắn đã nhiễm virus. Khả năng lây nhiễm còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như số lượng bạn tình, tần suất quan hệ, tình trạng miễn dịch và việc sử dụng biện pháp bảo vệ. Do đó, nếu yêu cầu xét nghiệm cho tất cả mọi người trước khi tiêm, sẽ dẫn đến tăng chi phí và trì hoãn tiêm phòng mà không mang lại lợi ích đáng kể về mặt phòng bệnh.

2.2. Một người có thể nhiễm một chủng HPV nhưng chưa nhiễm các chủng khác

Virus HPV tồn tại dưới nhiều type khác nhau và việc nhiễm một type không tạo miễn dịch chéo với các type còn lại. Điều này có nghĩa là ngay cả khi kết quả xét nghiệm cho thấy đã nhiễm HPV, vắc-xin vẫn có thể bảo vệ cơ thể khỏi những chủng nguy cơ cao khác chưa từng tiếp xúc. Chính vì vậy, xét nghiệm trước tiêm không phải là yếu tố quyết định hiệu quả của vắc-xin.

Vắc xin vẫn bảo vệ được chị em trước sự tấn công của các chủng virus HPV khác

2.3 Vắc-xin HPV có tác dụng phòng ngừa nhiễm mới, không phụ thuộc hoàn toàn vào tình trạng nhiễm hiện tại

Cơ chế của vắc-xin là kích thích hệ miễn dịch tạo kháng thể chống lại virus trước khi xảy ra nhiễm mới hoặc tái nhiễm. Nếu một người đang nhiễm HPV, việc tiêm vắc-xin không làm mất tác dụng phòng ngừa đối với các type khác. Do đó, việc biết kết quả xét nghiệm trước khi tiêm không làm thay đổi chỉ định tiêm trong phần lớn trường hợp.

2.4. Xét nghiệm HPV không thể phát hiện tất cả các chủng virus hoặc dự đoán nguy cơ trong tương lai

Các xét nghiệm hiện nay thường tập trung vào nhóm HPV nguy cơ cao phổ biến nhưng không bao phủ toàn bộ hơn 200 type virus. Ngoài ra, kết quả xét nghiệm chỉ phản ánh tình trạng tại thời điểm lấy mẫu, không thể dự đoán khả năng nhiễm virus trong tương lai. Vì vậy, việc dựa vào xét nghiệm để quyết định tiêm hay không có thể tạo ra cảm giác “an toàn giả”.

3. Cần xét nghiệm trước khi tiêm HPV trong trường hợp nào?

Việc xét nghiệm trước khi tiêm HPV không phải là yêu cầu bắt buộc với tất cả mọi người, tuy nhiên bác sĩ có thể chỉ định kiểm tra nhằm đánh giá nguy cơ trong các trường hợp dưới đây:

• Người từ 30 tuổi trở lên chưa từng tầm soát HPV hoặc ung thư cổ tử cung nên xét nghiệm để phát hiện sớm bất thường và xây dựng kế hoạch theo dõi sức khỏe phù hợp.
• Người bị viêm nhiễm ở cổ tử cung, ra máu âm đạo bất thường, có triệu chứng nghi ngờ nhiễm HPV hoặc bệnh lý phụ khoa như sùi, mụn cóc sinh dục, khí hư bất thường, chảy máu ngoài chu kỳ hoặc đau khi quan hệ có thể xét nghiệm để xác định nguyên nhân trước khi tiêm.
• Người có tiền sử kết quả tầm soát cổ tử cung bất thường hoặc từng điều trị bệnh lý liên quan đến HPV nên xét nghiệm lại để đánh giá tình trạng hiện tại trước khi tiêm phòng.
• Người đã từng mắc bệnh lây truyền qua đường tình dục có nguy cơ phơi nhiễm HPV cao hơn nên xét nghiệm để được tư vấn và chỉ định tiêm phù hợp.
• Người có hệ miễn dịch suy giảm hoặc mắc bệnh mạn tính kéo dài cần xét nghiệm để đánh giá nguy cơ nhiễm HPV và theo dõi sức khỏe chặt chẽ sau tiêm.
• Người trong độ tuổi 27 - 45 chuẩn bị tiêm HPV lần đầu có thể được cân nhắc xét nghiệm để hỗ trợ tư vấn cá thể hóa về lợi ích và lịch tiêm phù hợp.

Chị em có thể xét nghiệm HPV tại các cơ sở y tế uy tín 

4. Cần chuẩn bị gì trước khi tiến hành tiêm phòng HPV?

Để quá trình tiêm vắc-xin HPV diễn ra an toàn và đạt hiệu quả miễn dịch tối ưu, người tiêm nên chuẩn bị một số yếu tố cơ bản liên quan đến sức khỏe, sinh hoạt và giấy tờ cá nhân trước ngày tiêm như:

• Đảm bảo sức khỏe ổn định, không sốt cao hoặc mắc bệnh cấp tính tại thời điểm tiêm.
• Ăn uống đầy đủ và không để cơ thể quá đói trước khi tiêm.
• Ngủ đủ giấc và hạn chế thức khuya vào ngày trước khi tiêm.
• Tránh sử dụng đồ uống có cồn hoặc chất kích thích trong vòng 24 giờ trước tiêm.
• Thông báo cho nhân viên y tế về tiền sử dị ứng, bệnh mạn tính hoặc thuốc đang sử dụng.
• Mang theo giấy tờ tùy thân, sổ tiêm chủng hoặc hồ sơ y tế liên quan (nếu có).
• Chuẩn bị tâm lý thoải mái và sắp xếp thời gian ở lại theo dõi ít nhất 30 phút sau tiêm.

Đảm bảo sức khỏe tốt, ăn uống đầy đủ để tiêm phòng đạt được hiệu quả tốt nhất

Nếu bạn đang thắc mắc không biết quan hệ rồi tiêm HPV có cần xét nghiệm không thì câu trả lời là không bắt buộc. Để chắc chắn bản thân có thuộc nhóm cần xét nghiệm hay không cũng như thực hiện tiêm phòng HPV một cách hiệu quả, an toàn nhất, bạn có thể tham vấn bác sĩ trước khi tiến hành. Một địa chỉ y tế uy tín bạn có thể lựa chọn nếu muốn thăm khám sức khỏe hoặc tiêm chủng là Hệ thống Y tế MEDLATEC. Để chủ động đặt lịch khám hoặc tiêm phòng, Quý khách có thể liên hệ với MEDLATEC qua hotline 1900 56 56 56 để được hỗ trợ.