1. Khái quát chung về thuốc Paracetamol và liều Paracetamol cho trẻ em 

Paracetamol hay Acetaminophen là một loại thuốc không cần kê đơn, có tác dụng giảm đau và hạ sốt. Thuốc Paracetamol không có tác dụng kháng viêm, được đánh giá cao về độ an toàn, hầu như không ảnh hưởng đến hệ tim mạch và hô hấp. Tuy nhiên, dù không phải là thuốc cần kê đơn nhưng mọi người vẫn nên thận trọng khi sử dụng loại thuốc này. 

Một sản phẩm Paracetamol lưu hành trên thị trường

Tùy yêu cầu điều trị, Paracetamol có thể được dùng theo đường uống hoặc đặt hậu môn. Dưới đây là một số dạng bào chế phổ biến của Paracetamol: 

• Dạng viên nén: Dùng trực tiếp theo đường uống, với hàm lượng tương đối đa dạng. 
• Dạng viên đặt hậu môn: Chủ yếu dùng cho đối tượng trẻ nhỏ với hàm lượng từ 80 đến 300mg. 
• Dạng siro: Khá dễ uống, thích hợp cho trẻ nhỏ.
• Dạng viên hoặc bột hòa tan: Giúp cơ thể hấp thụ nhanh hơn. Khi uống, người dùng cần hòa tan thuốc cùng nước. 

Ngoài ra, Paracetamol còn có thể được điều chế theo dạng thuốc truyền tĩnh mạch kê đơn. Dạng thuốc này chủ yếu được sử dụng tại cơ sở y tế, có sự giám sát của y bác sĩ. 

Liều dùng Paracetamol cho đối tượng trẻ nhỏ thường thấp hơn so với người trưởng thành. Tùy hình thức sử dụng, liều lượng có thể được điều chỉnh sao cho phù hợp. Liều dùng khuyến cáo cho trẻ em là từ 10 - 15mg/kg cách mỗi 4 giờ và không quá 4 lần/ngày.

1.1. Liều dùng theo đường uống

Đối với Paracetamol sử dụng theo đường uống, liều lượng cần được tính toán dựa theo cân nặng hoặc độ tuổi của trẻ. 

• Đối với trẻ sơ sinh: Liều lượng là 20mg/kg một liều duy nhất. Sau đó, sử dụng khoảng 10 - 15mg/kg mỗi 8 - 12 giờ (nếu cần). Với trẻ sơ sinh, liều tối đa là 60mg/kg/ngày, chỉnh thuốc theo tuổi thai. 
• Đối với trẻ lớn: Liều dùng khuyến cáo từ 10 - 15mg/kg cách mỗi 4 - 6 giờ / lần không quá 4 lần/ ngày.

Liều Paracetamol cho trẻ em không cao như người trưởng thành

1.2. Liều dùng khi đặt hậu môn

Thuốc đặt hậu môn chủ yếu được chỉ định khi trẻ bị sốt cao kèm theo triệu chứng nôn ói, bỏ bú hoặc gặp khó khăn khi uống thuốc. Liều lượng cụ thể thường dựa theo độ tuổi của từng trẻ:

• Trẻ từ 1 đến 3 tháng tuổi: Liều lượng 30 - 60mg, dùng nhắc lại sau mỗi 8 giờ. 
• Trẻ từ 3 đến 12 tháng tuổi: Liều lượng 60 - 125 mg, có thể nhắc lại sau 4 - 6 giờ nếu cần, tối đa 4 liều/24 giờ. 
• Trẻ từ 1 đến 5 tuổi: Liều lượng 125 - 250 mg, có thể nhắc lại sau 4 - 6 giờ nếu cần, tối đa 4 liều/24 giờ. 
• Trẻ từ 5 đến 12 tuổi: Liều lượng 250 - 500mg, có thể nhắc lại sau 4 - 6 giờ nếu cần, tối đa 4 liều/24 giờ. Liều dùng tối đa không lớn hơn 1.625mg/ngày. 
• Trẻ trên 12 tuổi: Liều lượng 500mg/4 đến 6 tiếng, liều dùng tối đa không lớn hơn 4 lần/ngày. 

2. Paracetamol được chỉ định cho trẻ em trong trường hợp nào?

Tác dụng chính của thuốc Paracetamol là giúp giảm đau và hạ sốt. Trong một số trường hợp, trẻ em cũng có thể dùng loại thuốc này để giảm đau răng, hạ sốt do cảm cúm hoặc sau khi tiêm vắc xin. 

Paracetamol giúp kiểm soát cơn sốt và giảm đau cho trẻ

Tuy nhiên, trước khi cho trẻ dùng thuốc, ba mẹ vẫn cần tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc dược sĩ. Nếu trẻ có biểu hiện nghiêm trọng, bạn không nên tự xử lý tại nhà mà hãy đưa trẻ đến cơ sở y tế. 

3. Lưu ý khi cho trẻ dùng Paracetamol

Paracetamol chủ yếu được dùng để giảm đau, hạ sốt. Dù là thuốc không kê đơn, có thể sử dụng cho trẻ nhỏ nhưng ba mẹ vẫn cần thận trọng. Dưới đây là một vài lưu ý quan trọng: 

• Dùng thuốc theo đúng chỉ dẫn: Tuân thủ chỉ dẫn về liều lượng sử dụng và thời gian giãn cách mỗi lần dùng. 
• Thận trọng khi cho trẻ dùng Paracetamol 500mg: Không nên cho trẻ dưới 12 tuổi sử dụng thuốc Paracetamol dạng viên nén. 
• Chỉ dùng thuốc trong trường hợp cần thiết: Ba mẹ chỉ nên cho trẻ dùng thuốc khi trẻ sốt cao trên 38.5 độ C hoặc kèm theo dấu hiệu đau, quấy khóc. Trường hợp trẻ từng bị co giật do sốt cao, thuốc có thể được dùng khi trẻ sốt từ 38 độ C. đầu dùng Paracetamol ở liều thấp 10mg/kg. Đồng thời, ba mẹ cần theo dõi 
• Trường hợp trẻ bị thiếu hụt men G6PD hoặc bị suy gan nặng: Nên bắt chặt chẽ biểu hiện và đưa trẻ đến cơ sở y tế nếu nhận thấy dấu hiệu khác thường. 
• Nếu đặt Paracetamol vào hậu môn của trẻ: Ba mẹ nên rửa sạch tay bằng xà phòng diệt khuẩn. 
• Không để trẻ dùng thuốc liên tục 5 ngày: Nếu chưa có chỉ định của bác sĩ, ba mẹ không nên cho trẻ dùng Paracetamol quá 5 ngày. 
• Luôn giám sát khi trẻ uống thuốc: Dù sử dụng Paracetamol theo đường uống hay đặt hậu môn, ba mẹ vẫn cần giám sát khi trẻ dùng thuốc.

Ba mẹ không nên cho trẻ dùng Paracetamol liên tục 5 ngày

4. Trường hợp cần đưa trẻ đi khám 

Mặc dù tương đối an toàn so với nhiều loại thuốc khác nhưng Paracetamol vẫn có thể gây ra một vài phản ứng phụ cho người dùng. Đối với trẻ nhỏ, ba mẹ lại càng phải thận trọng hơn. 

Nếu sau 2 đến 3 tiếng uống thuốc, trẻ vẫn có dấu hiệu sốt cao, không hạ sốt, ba mẹ cần trao đổi với bác sĩ hoặc dược sĩ. Trường hợp nhận thấy trẻ nôn ói, đau bụng, da tím tái, thở gấp, phụ huynh cần đưa trẻ đến ngay cơ sở y tế. Bởi đây là những dấu hiệu cảnh báo ngộ độc Paracetamol. 

Khi nhận thấy trẻ vẫn sốt cao sau khi uống Paracetamol, phụ huynh hãy đưa trẻ đi khám

Nói chung, nếu trẻ bị sốt cao không rõ nguyên nhân kèm theo một số triệu chứng bất thường khác, ba mẹ cần tìm nguyên nhân của bệnh. Khi trẻ sốt cao trên 38.5 độ C, trẻ cần được dùng thuốc hạ sốt ngay để tránh nguy cơ sốt cao co giật. Lúc này, trẻ cần được đưa đến cơ sở y tế để được bác sĩ kiểm tra, xác định nguyên nhân và tư vấn biện pháp can thiệp phù hợp. 

Lưu ý: 

• Toàn bộ hướng dẫn về liều dùng Paracetamol cho trẻ nhỏ đề cập trong bài viết này chỉ có giá trị tham khảo. 
• Để hạn chế rủi ro trong quá trình cho trẻ dùng thuốc, phụ huynh vẫn nên tham khảo tư vấn của bác sĩ chuyên khoa Nhi. 

Trong thực tế, liều Paracetamol cho trẻ em sẽ được các bác sĩ kê cụ thể sau khi đã thăm khám chi tiết. Các kiến thức đề cập trong bài viết này chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho tư vấn chuyên môn của bác sĩ hoặc dược sĩ. Nếu trẻ có dấu hiệu bị đau hoặc sốt cao không rõ nguyên nhân, ba mẹ nên đưa trẻ đến các cơ sở y tế uy tín như chuyên khoa Nhi thuộc Hệ thống Y tế MEDLATEC để thăm khám. Để chủ động đặt lịch khám, Quý khách vui lòng liên hệ hotline 1900 56 56 56 của MEDLATEC để được hỗ trợ.