Từ điển dược chất

Chlorphenesin Carbamat

Tổng quan

Chlorphenesin carbamat là dạng ester carbamate của chlorphenesin, thuộc nhóm thuốc giãn cơ vân có tác dụng tập trung ở hệ thần kinh trung ương, được xếp vào mã giải phẫu - điều trị - hóa học M03BX. Đây là một chất liên quan đến mephenesin, hoạt động chủ yếu thông qua ức chế thần kinh trung ương chứ không tác động trực tiếp lên cơ xương.

Cơ chế tác dụng chính xác của Chlorphenesin carbamat chưa được làm rõ hoàn toàn. Hoạt chất này được xem là chất ức chế chọn lọc các đường dẫn truyền đa synap ở cả tủy sống và trên tủy sống, làm giảm cảm giác đau có nguồn gốc trung ương mà không làm mất phản xạ đau ngoại biên. Khác với nhóm thuốc phong bế thần kinh - cơ, Chlorphenesin carbamat không làm giảm dẫn truyền của nơ-ron, cũng không ảnh hưởng đến dẫn truyền thần kinh - cơ hay khả năng kích thích của cơ.

Về dược động học, Chlorphenesin carbamat hấp thu nhanh, gần như hoàn toàn qua tiêu hóa, đạt đỉnh huyết tương sau 1-3 giờ, thể tích phân bố khoảng 1,27 lít/kg, nồng độ huyết thanh tối đa khoảng 15,3 mcg/ml sau liều 2g. Thuốc chuyển hóa chủ yếu tại gan qua glucuronide hóa rồi đào thải qua nước tiểu; khoảng 85% liều được bài tiết trong 24 giờ. Thời gian bán thải khoảng 2,3-5 giờ, trung bình 3,14 giờ - đây là lý do thuốc thường được chỉ định dùng nhiều lần trong ngày.


Công dụng và chỉ định

Chlorphenesin carbamat được chỉ định để hỗ trợ điều trị triệu chứng các cơn co thắt cơ gây đau, xuất phát từ những rối loạn ở hệ thống cơ xương. Các chỉ định chính bao gồm:

  • Đau cột sống thắt lưng
  • Thoái hóa đốt sống
  • Thoát vị đĩa đệm
  • Múa giật (co thắt cơ không tự chủ)
  • Viêm cột sống
  • Hội chứng cổ vai cánh tay (đau mỏi vùng cổ, vai, gáy do co cứng cơ)
  • Hỗ trợ điều trị triệu chứng đau dây thần kinh sinh ba

Nhìn chung, Chlorphenesin carbamat phù hợp với các trường hợp đau cơ xương khớp cấp tính có kèm co cứng cơ, giúp người bệnh giảm cảm giác đau và dễ vận động hơn trong quá trình điều trị phối hợp. Việc dùng Chlorphenesin carbamat cho chỉ định nào, liều lượng ra sao cần có chỉ định cụ thể từ bác sĩ dựa trên tình trạng bệnh lý của từng người.


Liều dùng và cách dùng

Liều dùng cho người lớn

Liều khuyến cáo phổ biến của Chlorphenesin carbamat ở người trưởng thành là 2 viên hàm lượng 125mg (tương đương 250mg) mỗi lần uống, ngày uống 3 lần. Liều dùng có thể được bác sĩ điều chỉnh tăng hoặc giảm tùy theo độ tuổi và mức độ nghiêm trọng của triệu chứng co cứng cơ.

Thời gian điều trị với Chlorphenesin carbamat thường được khuyến cáo không kéo dài quá 8 tuần liên tục, nhằm hạn chế nguy cơ tích lũy tác dụng phụ khi dùng dài ngày.

Liều dùng cho trẻ em

Hiện chưa có đầy đủ dữ liệu về tính an toàn và hiệu quả của Chlorphenesin carbamat trên trẻ em, vì vậy Chlorphenesin carbamat không được khuyến cáo sử dụng cho đối tượng này nếu không có chỉ định chuyên biệt từ bác sĩ.

Cách dùng

Chlorphenesin carbamat được bào chế dưới dạng viên nén, dùng theo đường uống. Người dùng nên uống nguyên viên cùng một cốc nước đầy, có thể uống cùng hoặc không cùng bữa ăn; nếu gặp tình trạng khó chịu ở dạ dày, nên uống Chlorphenesin carbamat cùng thức ăn để giảm kích ứng. Không nên nhai nát viên thuốc trước khi uống.

Xử trí khi quên liều

Nếu đang dùng Chlorphenesin carbamat theo lịch cố định hằng ngày, người bệnh nên uống bù liều đã quên ngay khi nhớ ra. Tuy nhiên, nếu thời điểm nhớ ra đã gần với liều kế tiếp, nên bỏ qua liều đã quên và tiếp tục dùng Chlorphenesin carbamat theo đúng lịch trình, tuyệt đối không uống gộp hai liều cùng lúc. Với trường hợp dùng thuốc theo nhu cầu (khi có triệu chứng), người bệnh không nên tự ý dùng thuốc thường xuyên hơn hướng dẫn của bác sĩ.

Xử trí khi quá liều

Rất ít trường hợp quá liều Chlorphenesin carbamat được ghi nhận trong y văn. Nếu nghi ngờ quá liều, có thể áp dụng biện pháp gây nôn hoặc rửa dạ dày tùy tình huống lâm sàng. Người bệnh hoặc người nhà cần liên hệ ngay trung tâm chống độc hoặc đến cơ sở y tế gần nhất để cấp cứu kịp thời, mang theo thông tin về thuốc, số lượng và thời điểm đã dùng.


Chống chỉ định

Chlorphenesin carbamat chống chỉ định trong các trường hợp sau:

  • Người có tiền sử dị ứng hoặc quá mẫn với chlorphenesin carbamat, hoặc với bất kỳ thành phần tá dược nào có trong chế phẩm
  • Người mắc bệnh gan (rối loạn chức năng gan)
  • Phụ nữ đang cho con bú, trừ khi có chỉ định đặc biệt của bác sĩ

Ngoài ra, cần đặc biệt thận trọng khi cân nhắc sử dụng Chlorphenesin carbamat cho người có tiền sử suy gan, suy thận, do hiện chưa có đầy đủ nghiên cứu về độ an toàn của Chlorphenesin carbamat trên các nhóm đối tượng đó. Người bệnh không nên tự ý dùng Chlorphenesin carbamat mà cần được bác sĩ thăm khám và cân nhắc kỹ giữa lợi ích và nguy cơ trước khi kê đơn.


Tác dụng phụ

Các tác dụng phụ của Chlorphenesin carbamat được ghi nhận với tần suất khác nhau tùy theo hệ cơ quan.

Tác dụng phụ ít gặp

  • Thần kinh: buồn ngủ, chóng mặt, choáng váng
  • Tiêu hóa: đau bụng, đau hoặc khó chịu ở dạ dày, khó tiêu, đầy hơi, ợ nóng, ăn không ngon, rối loạn tiêu hóa
  • Da: phản ứng quá mẫn, phát ban

Tác dụng phụ hiếm gặp

  • Thần kinh: nhức đầu, khó chịu, mệt mỏi
  • Tiêu hóa: tiêu chảy, khô miệng, táo bón, nóng lưỡi, buồn nôn
  • Hệ tạo máu: giảm bạch cầu, giảm tiểu cầu
  • Da và mô mềm: phù, sưng, ngứa ngáy, viêm miệng, nóng rát trên da

Tác dụng phụ nghiêm trọng, chưa rõ tần suất

  • Hoại tử thượng bì nhiễm độc (hội chứng Lyell): da đỏ, sưng, phồng rộp hoặc bong tróc, kèm hoặc không kèm sốt, mắt đỏ hoặc kích ứng, loét miệng, họng, mũi
  • Phản ứng toàn thân nặng dạng sốc phản vệ
  • Dấu hiệu dị ứng nghiêm trọng khác: phát ban, nổi mề đay, ngứa, sưng phù mặt/môi/lưỡi/họng, khó thở, khó nuốt, khàn tiếng bất thường

Nếu gặp bất kỳ dấu hiệu nào trên, người bệnh cần ngừng dùng Chlorphenesin carbamat và đến cơ sở y tế ngay. Với phản ứng nhẹ hơn, nên thông báo cho bác sĩ, dược sĩ để được tư vấn, tránh tự ý ngưng hoặc tiếp tục dùng Chlorphenesin carbamat khi chưa có hướng dẫn.


Lưu ý khi dùng

Đối tượng đặc biệt

Người từ 65 tuổi trở lên nên dùng Chlorphenesin carbamat thận trọng vì nguy cơ gặp tác dụng phụ cao hơn, nên được xét nghiệm máu định kỳ nếu dùng Chlorphenesin carbamat dài ngày. Do Chlorphenesin carbamat có thể gây buồn ngủ, chóng mặt, cần tránh lái xe, vận hành máy móc cho đến khi biết rõ phản ứng của cơ thể với Chlorphenesin carbamat. Người có vấn đề dung nạp đường (một số chế phẩm chứa đường, lactose) cần thông báo cho bác sĩ trước khi dùng.

Phụ nữ có thai và cho con bú

Chưa có đầy đủ dữ liệu khẳng định độ an toàn của Chlorphenesin carbamat trên phụ nữ mang thai. Phụ nữ đang mang thai hoặc dự định mang thai cần trao đổi kỹ với bác sĩ, chỉ dùng khi thực sự cần thiết và lợi ích lớn hơn nguy cơ. Với phụ nữ đang cho con bú, không nên dùng Chlorphenesin carbamat do độ an toàn chưa được xác định.

Người suy gan, suy thận

Cần thận trọng khi dùng Chlorphenesin carbamat ở người có tiền sử suy gan, suy thận vì chưa có nghiên cứu chuyên biệt trên các nhóm này. Việc điều chỉnh liều hoặc chọn thuốc thay thế nên do bác sĩ quyết định dựa trên mức độ suy giảm chức năng gan, thận của từng người.

Sử dụng rượu, bia

Người đang dùng Chlorphenesin carbamat nên trao đổi với bác sĩ trước khi uống rượu, bia, vì rượu có thể làm tăng tác dụng an thần, gây buồn ngủ và chóng mặt nhiều hơn.


Tương tác dược chất

Chlorphenesin carbamat có thể tương tác với một số nhóm thuốc và chất sau, làm thay đổi tác dụng của Chlorphenesin carbamat hoặc tăng nguy cơ gặp tác dụng phụ:

Thuốc/chất tương tác

Hậu quả khi phối hợp

Dẫn xuất phenothiazin (ví dụ clopromazin)

Có thể làm tăng tác dụng ức chế thần kinh trung ương của Chlorphenesin carbamat, cần cân nhắc giảm liều khi phối hợp

Thuốc ức chế thần kinh trung ương khác (ví dụ dẫn xuất acid barbituric)

Tăng cường tác dụng an thần, gây ngủ; nguy cơ ức chế thần kinh trung ương quá mức nếu dùng đồng thời

Thuốc ức chế Monoamine Oxidase (IMAO)

Có thể làm tăng tác dụng của Chlorphenesin carbamat, cần thận trọng và theo dõi sát

Rượu, bia

Làm tăng tác dụng ức chế thần kinh trung ương, gây buồn ngủ, chóng mặt nhiều hơn; nên hạn chế hoặc tránh dùng cùng lúc

Đây không phải danh sách đầy đủ mọi tương tác có thể xảy ra. Người bệnh cần thông báo cho bác sĩ, dược sĩ về tất cả thuốc, thực phẩm chức năng, vitamin đang dùng để được kiểm tra an toàn khi phối hợp với Chlorphenesin carbamat, không tự ý bắt đầu, ngừng hoặc đổi liều khi chưa có ý kiến bác sĩ.


Cách bảo quản và giá bán tham khảo

Chlorphenesin carbamat nên được bảo quản nơi khô ráo, thoáng mát, tránh ánh sáng trực tiếp, nhiệt độ dưới 30 độ C, không bảo quản trong tủ lạnh hoặc phòng tắm, để xa tầm tay trẻ em. Không dùng Chlorphenesin carbamat đã hết hạn hoặc có dấu hiệu biến chất; khi cần loại bỏ thuốc dư nên tham khảo dược sĩ thay vì đổ trực tiếp xuống cống rãnh.

Trên thị trường Việt Nam, Chlorphenesin carbamat 125mg thường có trong các chế phẩm như Philclonestyl 125mg (Dược phẩm Boston, hộp 5 vỉ x 10 viên) giá tham khảo khoảng 80.000 đồng/hộp, tương đương hơn 1.000 đồng/viên, hoặc Skenesin 125mg (Pymepharco, hộp 10 vỉ x 10 viên) giá tùy thời điểm, cần liên hệ nhà thuốc. Giá thực tế thay đổi theo nhà sản xuất, thời điểm, khu vực bán; đây là thuốc kê đơn nên cần có đơn bác sĩ khi mua và nên mua tại nhà thuốc uy tín, được cấp phép.


Câu hỏi thường gặp

Chlorphenesin carbamat có gây buồn ngủ không?

Có. Chlorphenesin carbamat tác động lên hệ thần kinh trung ương nên buồn ngủ là tác dụng phụ thường gặp khi dùng. Người dùng nên tránh lái xe, vận hành máy móc cho đến khi biết rõ mức độ ảnh hưởng của Chlorphenesin carbamat lên cơ thể. Nếu buồn ngủ quá mức, nên trao đổi với bác sĩ để cân nhắc điều chỉnh liều hoặc đổi thuốc.

Uống rượu bia khi đang dùng Chlorphenesin carbamat có nguy hiểm không?

Uống rượu, bia trong thời gian dùng Chlorphenesin carbamat có thể làm tăng tác dụng ức chế thần kinh trung ương, khiến buồn ngủ và chóng mặt nghiêm trọng hơn, ảnh hưởng đến phản xạ và sự tỉnh táo. Người bệnh nên hạn chế tối đa hoặc tránh hoàn toàn rượu bia trong quá trình điều trị và hỏi ý kiến bác sĩ nếu có nhu cầu sử dụng.

Có thể tự ý mua và dùng Chlorphenesin carbamat mà không cần đơn thuốc không?

Không nên. Đây là thuốc kê đơn, cần có chỉ định và theo dõi của bác sĩ về liều dùng, thời gian điều trị cũng như phối hợp với thuốc khác. Tự ý mua và dùng có thể dẫn đến sai liều, kéo dài điều trị quá mức khuyến cáo (trên 8 tuần) hoặc bỏ sót chống chỉ định như bệnh gan, dị ứng thành phần Chlorphenesin carbamat. Người bệnh nên đến cơ sở y tế để được thăm khám và kê đơn phù hợp.

Chlorphenesin carbamat có dùng được cho phụ nữ mang thai không?

Chưa có đầy đủ dữ liệu khẳng định độ an toàn của Chlorphenesin carbamat với phụ nữ mang thai, nên đây không phải lựa chọn ưu tiên trong thai kỳ. Thuốc chỉ nên được cân nhắc khi thực sự cần thiết, dưới sự theo dõi của bác sĩ, sau khi đánh giá kỹ lợi ích so với nguy cơ cho mẹ và thai nhi.


Miễn trừ trách nhiệm

Các thông tin dược chất trên trang này được biên soạn nhằm mục đích tham khảo. Nội dung không thay thế tư vấn chuyên môn của bác sĩ, dược sĩ hoặc chuyên gia y tế. Người đọc không nên tự ý sử dụng, ngừng hoặc thay đổi dược chất dựa trên thông tin tại đây mà không có ý kiến của nhân viên y tế.

Lựa chọn dịch vụ

Quý khách hàng vui lòng lựa chọn dịch vụ y tế theo nhu cầu!

Lấy mẫu xét nghiệm tại nhà

Lấy mẫu xét nghiệm tại nhà giúp khách hàng chủ động tầm soát bệnh lý. Đồng thời tiết kiệm thời gian đi lại, chờ đợi kết quả với mức chi phí hợp lý.

Đặt lịch thăm khám tại MEDLATEC

Đặt lịch khám tại cơ sở khám chữa bệnh thuộc Hệ thống Y tế MEDLATEC giúp chủ động thời gian, hạn chế tiếp xúc đông người.
bác sĩ lựa chọn dịch vụ