1. Đặt thuốc âm đạo là gì?

Đặt thuốc âm đạo là phương pháp đưa thuốc trực tiếp vào bên trong âm đạo nhằm điều trị các bệnh lý phụ khoa thường gặp. Đây là cách dùng thuốc tại chỗ, giúp hoạt chất tác động trực tiếp lên vùng tổn thương, từ đó mang lại hiệu quả điều trị cao và hạn chế ảnh hưởng toàn thân so với đường uống.

Thuốc đặt âm đạo thường được chỉ định trong các trường hợp viêm âm đạo do vi khuẩn, nấm Candida, trùng roi Trichomonas hoặc rối loạn cân bằng hệ vi sinh âm đạo. Một số thuốc còn được sử dụng để bổ sung nội tiết tại chỗ ở phụ nữ tiền mãn kinh, mãn kinh hoặc hỗ trợ điều trị các tình trạng khô âm đạo, teo niêm mạc âm đạo.

Các dạng thuốc đặt âm đạo phổ biến hiện nay gồm viên đặt, trứng đặt, gel hoặc kem bôi kèm dụng cụ đưa thuốc vào sâu trong âm đạo. Thành phần thuốc có thể là kháng sinh, kháng nấm, kháng ký sinh trùng, hormone hoặc các chế phẩm giúp cân bằng độ pH và hệ vi khuẩn có lợi. Việc lựa chọn loại thuốc và liều dùng cần tuân thủ đúng chỉ định của bác sĩ để đảm bảo an toàn và hiệu quả.

Thuốc đặt âm đạo có nhiều dạng phổ biến 

Ưu điểm của phương pháp đặt thuốc âm đạo là thuốc được hấp thu trực tiếp tại vị trí cần điều trị, giúp giảm nhanh triệu chứng như ngứa, rát, khí hư bất thường, mùi hôi. Đồng thời, do ít đi vào tuần hoàn chung nên thuốc ít gây tác dụng phụ toàn thân, đặc biệt phù hợp với những người không dung nạp tốt thuốc uống.

Tuy nhiên, đặt thuốc âm đạo cũng đòi hỏi người bệnh phải thực hiện đúng kỹ thuật và đúng thời điểm. Nếu đặt thuốc sai cách, không đảm bảo vệ sinh hoặc tự ý ngưng thuốc khi chưa đủ liệu trình, hiệu quả điều trị có thể giảm sút, dễ tái phát hoặc gây kích ứng niêm mạc âm đạo. 

2. Cách đặt thuốc âm đạo đúng

Việc đặt thuốc âm đạo đúng quy trình y khoa là yếu tố rất quan trọng trong quá trình điều trị. Chị em nên nắm rõ những quy tắc dưới đây: 

Chuẩn bị trước khi đặt thuốc âm đạo

Trước khi đặt thuốc, chị em cần rửa tay sạch bằng xà phòng và nước sạch, lau khô tay để tránh đưa vi khuẩn từ bên ngoài vào âm đạo. Đồng thời, nên vệ sinh vùng kín nhẹ nhàng bằng nước sạch, không thụt rửa sâu và không dùng dung dịch vệ sinh có tính sát khuẩn mạnh vì có thể làm mất cân bằng hệ vi sinh âm đạo.

Thuốc đặt âm đạo thường có dạng viên nén, viên trứng hoặc viên nang mềm. Trước khi sử dụng, cần kiểm tra hạn dùng, tình trạng viên thuốc và đọc kỹ hướng dẫn của bác sĩ hoặc tờ hướng dẫn kèm theo.

Thời điểm đặt thuốc âm đạo phù hợp

Theo khuyến cáo y khoa, thời điểm tốt nhất để đặt thuốc âm đạo là buổi tối trước khi đi ngủ. Lúc này, cơ thể ở tư thế nằm giúp thuốc không bị rơi ra ngoài, có đủ thời gian tan và phát huy tác dụng tại niêm mạc âm đạo. Tránh đặt thuốc vào ban ngày khi phải đi lại nhiều vì có thể làm giảm hiệu quả điều trị.

Ngoài ra, không nên đặt thuốc trong thời gian đang hành kinh, trừ khi có chỉ định đặc biệt từ bác sĩ.

Chị em không nên đặt thuốc khi đang trong giai đoạn hành kinh 

Tư thế đặt thuốc âm đạo đúng

Tư thế đặt thuốc đúng giúp thuốc được đưa vào sâu trong âm đạo và phân bố đều. Chị em có thể áp dụng một trong các tư thế sau:

• Nằm ngửa, co hai đầu gối, hai chân mở nhẹ;
• Nằm nghiêng, co chân trên sát bụng;
• Ngồi xổm nếu cảm thấy thuận tiện. 

Sau khi vào tư thế phù hợp, dùng tay hoặc dụng cụ đặt thuốc (nếu có) đưa viên thuốc nhẹ nhàng vào sâu trong âm đạo, tránh đẩy mạnh gây trầy xước hoặc tổn thương niêm mạc.

3. Sau khi đặt thuốc âm đạo cần lưu ý gì?

Sau khi đặt thuốc âm đạo, việc chăm sóc và sinh hoạt đúng cách đóng vai trò quan trọng giúp thuốc phát huy tối đa hiệu quả điều trị và hạn chế nguy cơ tái viêm. Dưới đây là những lưu ý quan trọng theo khuyến cáo y khoa mà chị em cần nắm rõ:

Nằm nghỉ sau khi đặt thuốc

Sau khi đặt thuốc âm đạo, chị em nên nằm nghỉ tại chỗ ít nhất 15 - 30 phút, tốt nhất là đặt thuốc vào buổi tối trước khi đi ngủ. Việc hạn chế vận động giúp thuốc không bị rơi ra ngoài, có đủ thời gian tan hoàn toàn và thẩm thấu vào niêm mạc âm đạo.

Có thể sử dụng băng vệ sinh mỏng

Thuốc đặt âm đạo thường tan và chảy ra ngoài theo dịch âm đạo. Vì vậy, chị em có thể dùng băng vệ sinh mỏng, sạch để giữ vệ sinh quần lót. Không nên dùng tampon trong thời gian đặt thuốc vì có thể hút mất thuốc và làm giảm hiệu quả điều trị.

Kiêng quan hệ tình dục

Trong suốt thời gian đặt thuốc, chị em cần kiêng quan hệ tình dục để tránh làm tổn thương niêm mạc âm đạo, hạn chế nguy cơ lây nhiễm chéo và giúp thuốc phát huy tác dụng tốt nhất. Quan hệ sớm có thể khiến bệnh lâu khỏi hoặc tái phát.

Trong quá trình đặt thuốc, các cặp đôi cần kiêng quan hệ tình dục 

Không thụt rửa âm đạo

Sau khi đặt thuốc, tuyệt đối không thụt rửa sâu âm đạo. Việc này có thể làm trôi thuốc, phá vỡ môi trường pH tự nhiên và làm tình trạng viêm nặng hơn. Chỉ nên vệ sinh bên ngoài vùng kín nhẹ nhàng bằng nước sạch hoặc dung dịch dịu nhẹ theo khuyến cáo của bác sĩ.

Tuân thủ đúng liệu trình điều trị

Chị em cần đặt thuốc đủ liều, đủ ngày theo chỉ định, kể cả khi các triệu chứng như ngứa, rát, khí hư bất thường đã thuyên giảm. Việc tự ý ngưng thuốc sớm có thể khiến vi khuẩn, nấm chưa được tiêu diệt hoàn toàn và dễ tái phát.

Theo dõi các dấu hiệu bất thường

Trong quá trình đặt thuốc, nếu xuất hiện các triệu chứng như ngứa rát dữ dội, đau âm đạo, chảy máu, khí hư có mùi hôi nặng hoặc không cải thiện sau vài ngày, chị em nên ngừng thuốc và đi khám phụ khoa để được kiểm tra và xử trí kịp thời.

Tái khám theo chỉ định (nếu có)

Với những trường hợp viêm âm đạo tái phát hoặc điều trị kéo dài, chị em nên tái khám theo lịch hẹn của bác sĩ để đánh giá hiệu quả điều trị và phòng ngừa biến chứng.

Có thể thấy, cách đặt thuốc âm đạo tưởng chừng đơn giản nhưng lại đóng vai trò rất quan trọng trong hiệu quả điều trị các bệnh lý phụ khoa. Thực hiện cách đặt thuốc âm đạo đúng theo khuyến cáo y khoa không chỉ giúp thuốc phát huy tối đa tác dụng, rút ngắn thời gian điều trị mà còn hạn chế nguy cơ kích ứng, tái phát hoặc biến chứng không mong muốn. Khi có các triệu chứng bất thường ở vùng kín hoặc cần tư vấn chi tiết về cách sử dụng thuốc, chị em có thể liên hệ tới Hệ thống Y tế MEDLATEC qua Tổng đài 1900 56 56 56 để được hỗ trợ nhanh chóng.