Các tin tức tại MEDlatec
Đám quánh ruột thừa: Vì sao chưa mổ ngay và cần theo dõi gì?
- 10/03/2025 | Viêm ruột thừa có tự khỏi được không? Cần điều trị bằng cách nào?
- 11/03/2025 | Mổ ruột thừa nằm viện bao lâu? Lưu ý sau khi mổ
- 12/03/2025 | Viêm phúc mạc ruột thừa nguy hiểm ra sao?
- 23/09/2025 | Áp xe ruột thừa: Nguyên nhân, triệu chứng và cách phòng ngừa hiệu quả
- 24/10/2026 | Nguyên nhân viêm ruột thừa: Cơ chế hình thành và cách phòng ngừa
1. Đám quánh ruột thừa là gì?
Đám quánh ruột thừa là khối viêm hình thành khi ruột thừa bị viêm được các quai ruột, mạc nối và phúc mạc xung quanh bao bọc, dính chặt vào nhau. Khối viêm này thường nằm ở hố chậu phải, tức vùng bụng dưới bên phải, nơi ruột thừa thường nằm. Trong y văn quốc tế, tình trạng này được gọi là appendiceal phlegmon hoặc appendiceal mass.
1.1. Đám quánh hình thành như thế nào?
Viêm ruột thừa thường bắt đầu khi lòng ruột thừa bị tắc nghẽn. Vi khuẩn phát triển, ruột thừa sưng to và áp lực bên trong tăng dần. Nếu không được phẫu thuật kịp thời, cơ thể có thể huy động các tạng lân cận bao quanh ổ viêm. Phản ứng này giúp khu trú tình trạng viêm, hạn chế viêm lan ra toàn ổ bụng.
Tình trạng này thường xuất hiện khi viêm ruột thừa đã kéo dài nhiều ngày, nhiều trường hợp gần một tuần. Một số người bệnh tự dùng thuốc giảm đau hoặc kháng sinh tại nhà, khiến triệu chứng bị che lấp và việc thăm khám bị chậm trễ.
1.2. Phân biệt đám quánh và áp xe ruột thừa
Hai biến chứng này đều xuất hiện ở người Viêm ruột thừa đến muộn nhưng khác nhau về bản chất:
- Đám quánh: là khối viêm do các mô dính vào nhau, chưa có ổ mủ rõ rệt bên trong.
- Áp xe: là ổ mủ được bao bọc, thường xuất hiện khi ruột thừa đã vỡ hoặc khi đám quánh hóa mủ.
Đám quánh có thể tan dần nếu được điều trị phù hợp. Tuy nhiên, khối viêm cũng có thể tiến triển thành áp xe. Trên lâm sàng, hai tình trạng này đôi khi khó phân biệt, nên bác sĩ thường cần thêm chẩn đoán hình ảnh.
2. Dấu hiệu nhận biết
Người bệnh thường có tiền sử đau bụng vài ngày trước đó. Cơn đau ban đầu có thể ở quanh rốn hoặc vùng thượng vị, sau đó khu trú dần xuống bụng dưới bên phải. Khi đến khám, bạn có thể gặp các biểu hiện sau:
- Đau hố chậu phải: thường đau âm ỉ, liên tục, đôi khi nhẹ hơn so với những ngày đầu.
- Có khối ở bụng dưới bên phải: bác sĩ có thể sờ thấy một khối chắc, ranh giới không rõ, ấn vào thấy đau.
- Sốt nhẹ: kèm mệt mỏi, chán ăn, một số người có rối loạn tiêu hóa.
Cảm giác đau giảm không đồng nghĩa với bệnh đã khỏi. Một khối ở vùng bụng dưới bên phải cũng có thể do bệnh lý khác gây ra, kể cả khối u đại tràng. Vì vậy, bạn không nên tự kết luận mà cần được bác sĩ thăm khám.
3. Bác sĩ chẩn đoán bằng cách nào?
Bác sĩ sẽ hỏi kỹ thời điểm bắt đầu đau, diễn biến cơn đau và các thuốc bạn đã dùng. Sau đó, bác sĩ thăm khám bụng để đánh giá vị trí, kích thước và mức độ đau của khối viêm.
Một số cận lâm sàng thường được chỉ định gồm:
- Xét nghiệm máu: công thức máu và CRP (chỉ số phản ánh mức độ viêm) giúp đánh giá phản ứng viêm của cơ thể.
- Siêu âm ổ bụng: là bước kiểm tra ban đầu, giúp phát hiện khối viêm, dịch và tình trạng thâm nhiễm mỡ quanh ruột thừa.
- Chụp cắt lớp vi tính (CT) ổ bụng: cho hình ảnh chi tiết hơn, giúp phân biệt đám quánh với áp xe và phát hiện tổn thương bất thường cần theo dõi thêm.
4. Hướng điều trị và thời điểm phẫu thuật
4.1. Vì sao thường không mổ cấp cứu?
Khi đám quánh mới hình thành, các mô quanh ruột thừa đang phù nề, xung huyết và dính chặt vào nhau. Bóc tách để cắt ruột thừa lúc này có thể gây chảy máu, tổn thương ruột và tăng nguy cơ ổ mủ tồn dư sau mổ. Vì vậy, bác sĩ thường ưu tiên điều trị nội khoa trước, chờ khối viêm ổn định rồi mới cân nhắc phẫu thuật.
4.2. Điều trị nội khoa và theo dõi sát
Người bệnh thường được dùng kháng sinh, truyền dịch và giảm đau theo chỉ định. Trong thời gian điều trị, bác sĩ theo dõi nhiệt độ, mức độ đau, kích thước khối viêm và kết quả xét nghiệm. Siêu âm có thể được lặp lại để đánh giá diễn tiến.
Nếu khối viêm hóa mủ thành áp xe, bác sĩ có thể chỉ định dẫn lưu ổ mủ qua da dưới hướng dẫn siêu âm hoặc CT, hay phẫu thuật khi cần. Bạn không nên tự mua kháng sinh hoặc thuốc giảm đau mà không tái khám. Cách làm này có thể khiến bệnh diễn tiến âm thầm.
4.3. Sau khi khối viêm tan có cần mổ không?
Tại Việt Nam, sau khi đám quánh ruột thừa tan, người bệnh thường được hẹn mổ cắt ruột thừa sau khoảng 3 tháng. Mốc thời gian cụ thể có thể sớm hoặc muộn hơn tùy đánh giá của bác sĩ. Phẫu thuật có kế hoạch giúp hạn chế nguy cơ viêm ruột thừa tái phát.
Trên thế giới, việc cắt ruột thừa thường quy sau điều trị bảo tồn vẫn còn được thảo luận. Một số hướng dẫn chuyên ngành không khuyến khích mổ thường quy ở người trẻ và trẻ em. Ngược lại, ở người từ 40 tuổi trở lên, khả năng phát hiện khối u ẩn ở ruột thừa hoặc đại tràng cao hơn. Khi đó, bác sĩ có thể chỉ định nội soi đại tràng, chụp CT kiểm tra lại hoặc phẫu thuật. Quyết định cuối cùng phụ thuộc vào độ tuổi, kết quả chẩn đoán hình ảnh và tình trạng sức khỏe của từng người. Vì vậy, bạn không nên tự ý bỏ lịch hẹn mổ hoặc nội soi khi chưa trao đổi với bác sĩ.
5. Dấu hiệu cần nhập viện ngay
Trong thời gian điều trị đám quánh ruột thừa và chờ hẹn mổ, bạn nên đến cơ sở y tế ngay khi xuất hiện một trong các dấu hiệu sau:
- Đau bụng tăng dần hoặc lan rộng ra khắp bụng.
- Sốt cao, rét run sau khi đã hạ sốt.
- Khối ở bụng dưới bên phải to lên hoặc đau hơn.
- Nôn nhiều, bụng chướng, không đi tiêu hoặc không trung tiện được.
- Mệt lả, tim đập nhanh, da xanh tái.
Theo Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS), cơn đau bụng đột ngột nặng lên và lan khắp bụng có thể là dấu hiệu ruột thừa đã vỡ, cần được cấp cứu. Ngoài ra, bạn nên tái khám đúng hẹn, kể cả khi đã hết đau.
Đám quánh ruột thừa là biến chứng có thể gặp khi viêm ruột thừa được phát hiện muộn. Phần lớn trường hợp đáp ứng với điều trị nội khoa, nhưng người bệnh vẫn cần được theo dõi sát và tái khám đúng hẹn để bác sĩ quyết định thời điểm phẫu thuật phù hợp. Khi có đau bụng kéo dài ở vùng bụng dưới bên phải, đặc biệt kèm sốt, bạn nên đi khám sớm thay vì tự dùng thuốc tại nhà.
Nếu cần thăm khám, bạn có thể lựa chọn các địa chỉ uy tín như MEDLATEC. Tại MEDLATEC, người bệnh được khám chuyên khoa, thực hiện xét nghiệm máu, siêu âm và chụp cắt lớp vi tính ổ bụng để bác sĩ đánh giá tình trạng và đưa ra hướng điều trị phù hợp. Nếu cần tư vấn, đặt lịch khám, quý khách hàng có thể gọi đến hotline 1900 56 56 56 để được hỗ trợ.
Lựa chọn dịch vụ
Quý khách hàng vui lòng lựa chọn dịch vụ y tế theo nhu cầu!