1. Giải đáp y khoa: Siêu âm đầu dò có phát hiện viêm nhiễm không?

Siêu âm đầu dò sử dụng sóng âm tần số cao phát ra từ một đầu dò nhỏ gọn, thu nhận các tín hiệu dội lại để tái tạo thành hình ảnh cấu trúc giải phẫu bên trong vùng chậu (bao gồm tử cung, buồng trứng, vòi trứng). Máy siêu âm hoàn toàn không phải là kính hiển vi sinh học. Do đó, nó không thể nhìn trực tiếp thấy được sự hiện diện của các vi sinh vật gây bệnh như vi khuẩn, vi nấm,... đang hoạt động trong âm đạo.

Đồng thời, kết quả siêu âm hiển thị dưới dạng thang xám (đen trắng) nên không hiển thị được hình ảnh viêm nhiễm bề mặt như: niêm mạc âm đạo tấy đỏ, sưng viêm hay lớp khí hư bã đậu bám trên thành cổ tử cung.

Như vậy, lời giải đáp cho thắc mắc siêu âm đầu dò có phát hiện viêm nhiễm không là phương pháp này sẽ không phát hiện được các bệnh viêm nhiễm ở thể nhẹ hoặc viêm nhiễm bề mặt. Tuy vậy, siêu âm đầu dò có thể xác định được ra các hậu quả và tổn thương sâu do quá trình viêm nhiễm mạn tính gây ra.

Siêu âm đầu dò có phát hiện viêm nhiễm không được nhiều bệnh nhân quan tâm

2. Những bệnh lý viêm nhiễm sâu siêu âm đầu dò có thể phát hiện

Khi vi khuẩn di chuyển từ âm đạo ngược dòng lên vùng chậu, chúng sẽ tác động đến cấu trúc và tạo ra các ổ dịch mủ. Lúc này, Siêu âm đầu dò sẽ phát hiện rõ các biến chứng sau:

2.1. Viêm ứ dịch vòi trứng và khối áp xe phần phụ

• Ứ dịch vòi trứng: Vòi trứng bình thường rất mảnh, siêu âm không thấy được. Nhưng khi bị viêm nhiễm chlamydia hoặc lậu cầu, vòi trứng bị bít tắc, ứ đầy dịch mủ và phình to lên. Cấu trúc vòi trứng giãn lớn này sẽ xuất hiện dưới dạng các khối hoặc túi dịch có vang âm trống (echo trống hoăc) trên màn hình siêu âm. Đây là nguyên nhân hàng đầu gây tình trạng mang thai ngoài tử cung và vô sinh nữ.
• Áp xe phần phụ: Viêm nhiễm nặng tạo thành các khối mủ hỗn hợp lớn bao bọc quanh buồng trứng và vòi trứng, được bác sĩ chẩn đoán qua hình ảnh khối hỗn hợp âm, giới hạn không rõ ràng. Bệnh nhân lúc này thường đi kèm triệu chứng sốt cao, đau bụng dưới dữ dội.

2.2. Viêm niêm mạc tử cung và ứ dịch buồng tử cung

Siêu âm có thể thấy lớp niêm mạc tử cung bị dày lên bất thường, không đồng nhất hoặc có những bóng khí bên trong do vi khuẩn sinh hơi.

Viêm nhiễm ở vùng cổ tử cung có thể làm cổ tử cung bị phù nề, chít hẹp, cản trở đường thoát của máu kinh và dịch tiết âm đạo. Chất dịch này trào ngược và đọng lại trong buồng tử cung. Siêu âm sẽ thấy rõ khoang tử cung bị tách rộng ra, ở giữa chứa một lớp dịch đen lợn cợn (dịch viêm hoặc mủ).

Siêu âm đầu dò có khả năng phát hiện được những tổn thương và biến chứng 

3. Các bệnh lý viêm nhiễm không thể nhìn thấy qua siêu âm đầu dò

Nếu vùng tổn thương chỉ dừng lại ở bề mặt lớp biểu bì (chưa làm tổn thương sâu vào cơ tử cung hay vòi trứng), siêu âm đầu dò sẽ không thể phát hiện được, cụ thể như:

• Viêm âm đạo do nấm (Candida), trùng roi (Trichomonas) hoặc tạp khuẩn: Đây là căn bệnh phụ khoa phổ biến và gần như chị em nào cũng mắc phải ít nhất một lần trong đời. Vi khuẩn và nấm chỉ sinh sôi, bám dính trên lớp niêm mạc thành âm đạo, khí hư lúc này thường có màu xanh, vàng hoặc bã đậu. Sóng âm đi xuyên qua các lớp dịch này mà không để lại hình ảnh cản âm nào, nên siêu âm không thể chẩn đoán được viêm âm đạo.
• Viêm lộ tuyến cổ tử cung: Bản chất của lộ tuyến là các tế bào tuyến nằm trong ống cổ tử cung phát triển lan ra ngoài, bị vi khuẩn, nấm, ký sinh trùng,... tấn công gây viêm nhiễm với biểu hiện sưng tấy, đỏ, viêm loét,... Máy siêu âm với chức năng đánh giá khối u, độ dày cấu trúc sẽ không thể nhìn thấy mặt phẳng loét sần sùi này.
• Viêm cổ tử cung do Chlamydia hoặc Lậu: Tương tự, nếu vi khuẩn lậu chỉ khu trú gây sưng phù và chảy mủ ở miệng cổ tử cung mà chưa lội ngược dòng lên vòi trứng, siêu âm cũng không thể phát hiện ra mầm bệnh. Các mụn rộp sinh dục (Herpes) hay sùi mào gà mọc ở âm đạo âm hộ cũng nằm ngoài phạm vi chẩn đoán của phương pháp siêu âm đầu dò.

4. Một số phương pháp chẩn đoán viêm nhiễm phụ khoa kết hợp khác

Để đảm bảo kết quả chẩn đoán tình trạng viêm nhiễm chính xác hơn, bên cạnh thăm hỏi về biểu hiện, tình trạng và tiểu sử bệnh, bác sĩ thường sẽ kết hợp thêm các phương pháp sau:

4.1. Khám lâm sàng bằng mỏ vịt y tế

Đây là bước không thể thiếu khi khám viêm nhiễm phụ khoa. Bác sĩ sẽ sử dụng một chiếc mỏ vịt bằng mỏ vịt nhựa (chỉ dùng 1 lần) đưa vào âm đạo để trực tiếp quan sát bằng mắt thường toàn bộ thành âm đạo và cổ tử cung. Nhờ đó, bác sĩ sẽ đánh giá được ngay lập tức niêm mạc có bị đỏ, phù nề hay không, đặc điểm của khí hư cũng như cổ tử cung.

4.2. Xét nghiệm soi tươi - nhuộm soi dịch âm đạo

Trong lúc khám mỏ vịt, bác sĩ sẽ dùng một que tăm bông vô khuẩn phết lấy một ít dịch tiết (khí hư) từ cùng đồ sau (vùng trũng nhất phía sau cổ tử cung), nơi dịch tiết thường đọng lại nhiều nhất, giúp đánh giá chính xác tình trạng viêm nhiễm.

Mẫu dịch này được đưa đến phòng xét nghiệm để nhuộm màu và soi dưới kính hiển vi quang học độ phóng đại lớn để xác định tác nhân gây bệnh như nấm Candida, trùng roi Trichomonas, cầu khuẩn Gram âm hay dương, vi khuẩn Gardnerella vaginalis,... từ đó lên phác đồ thuốc đặt, thuốc uống phù hợp.

4.3. Xét nghiệm tế bào cổ tử cung và định tuýp HPV

Viêm nhiễm kéo dài do virus HPV là cũng có thể là nguyên nhân dẫn đến tình trạng biến đổi tế bào và ung thư cổ tử cung. Do đó, trong một số trường hợp nghi ngờ, bác sĩ sẽ dùng dụng cụ chuyên dụng lấy mẫu tế bào cổ tử cung để phân tích, từ đó giúp phát hiện các tổn thương tiền ung thư do viêm nhiễm mạn tính gây ra (nếu có).

Như vậy, siêu âm đầu dò sẽ đóng vai trò chốt chặn cuối cùng, giúp đánh giá xem mầm bệnh mà bác sĩ vừa soi tươi thấy đã ăn sâu vào trong tử cung, vòi trứng để gây ứ dịch, tạo ổ áp xe hay chưa, từ đó định hình mức độ nặng nhẹ của ca bệnh.

Bên cạnh siêu âm, bác sĩ sẽ chỉ định thêm một số phương pháp chẩn đoán khác

Như vậy, bài viết đã giải đáp câu hỏi siêu âm đầu dò có phát hiện viêm nhiễm không. Thực tế, phương pháp này chỉ có tác dụng hỗ trợ, phát hiện tình trạng viêm nhiễm sâu, đã tác động đến cấu trúc tử cung, không có giá trị chẩn đoán bệnh ở giai đoạn nhẹ. Để chẩn đoán chính xác hơn, bác sĩ sẽ kết hợp nhiều phương pháp thăm khám khác. 

Điều quan trọng, bạn nên lựa chọn các địa chỉ y tế uy tín như chuyên khoa Sản phụ khoa thuộc Hệ thống Y tế MEDLATEC để được bác sĩ kiểm tra chi tiết và tư vấn cụ thể hơn. Để đặt lịch khám tại MEDLATEC, Quý khách vui lòng liên hệ tổng đài 1900 56 56 56 để được hỗ trợ.