1. Chắp mắt là gì? Vì sao bị chai?

Muốn khắc phục hiệu quả Chắp mắt bị chai, trước tiên, bạn cần hiểu đúng về sự hình thành hiện tượng này:

1.1. Chắp mắt là gì?

Chắp mắt là khối tròn sưng đỏ hình thành do tuyến chất nhầy mi mắt bị tắc nghẽn. Chắp mắt không phải là lẹo mắt vì lẹo mắt là tổn thương viêm nhiễm khuẩn ở mí mắt hình thành do nhiễm trùng tuyến dầu. Vị trí khu trú của chắp mắt thường xơ bờ mi hơn lẹo, chủ yếu ở mặt trong mi mắt hoặc đĩa sụn. Khi lật mi trong quá trình thăm khám, bác sĩ sẽ nhìn thấy chắp mắt. 

Người bị chắp mắt thường có hiện tượng: sưng, đau, đỏ mắt, khó chịu tại bề mặt kết mạc mi mắt. Chắp có xu hướng xẹp sau vài ngày, để lại khối tròn không đau nhưng tăng kích thước, tạo thành khối trên mi mắt hoặc dưới kết mạc mi.

Chắp mắt gây vướng, khó chịu vùng mắt

1.2. Nguyên nhân khiến chắp mắt bị chai

Chắp mắt bị chai là tình trạng khối chắp không còn viêm cấp tính, không đau, không đỏ nhưng cứng chắc, sờ vào thấy như một cục u nhỏ dưới da mi mắt và không tự xẹp theo thời gian.

Khác với lẹo mắt (viêm cấp, đau, đỏ), chắp mắt bị chai thường âm thầm, ít gây khó chịu nhưng lại tồn tại lâu, ảnh hưởng rõ rệt đến thẩm mỹ vùng mắt.

Chắp mắt bị chai thường do nhiều nguyên nhân:

1.2.1. Chắp mắt bị viêm nặng không được điều trị đúng cách

Khi tuyến bã bị tắc nghẽn và viêm kéo dài, các chất bã tích tụ không được đào thải sẽ kích thích phản ứng viêm mạn tính, dẫn đến xơ hóa mô. Thay vì tự xẹp, khối chắp dần trở nên cứng hơn và hình thành nhân chai bên trong.

1.2.2. Điều trị khi chắp mắt đã viêm nặng

Khi chắp mắt đã tồn tại trong thời gian dài, bị viêm nặng sẽ làm tổn thương cấu trúc mô mi mắt. Lúc này, dù có điều trị thì khối chắp cũng khó xẹp hoàn toàn, dễ chuyển sang dạng chắp mắt bị chai, tồn tại dai dẳng hàng tháng, thậm chí hàng năm.

1.2.3. Cơ địa dễ sẹo hoặc phản ứng viêm mạnh

Cơ địa của một số người có xu hướng tạo mô xơ và sẹo hơn bình thường khi xảy ra viêm. Trường hợp này tuy chắp mắt không quá nặng nhưng vẫn có nguy cơ cao bị chai.

1.2.4. Thường xuyên sờ tay, nặn hoặc chà xát chắp mắt

Thói quen sờ tay bẩn lên mắt, nặn chắp hoặc chà xát mi mắt làm tình trạng viêm trở nên trầm trọng hơn. Vi khuẩn từ tay có thể xâm nhập vào ổ viêm làm xuất hiện phản ứng viêm kéo dài và khó lành. Hệ quả là vị trí tổn thương dần hình thành mô sẹo, khiến chắp mắt bị chai và không xẹp hẳn.

Thói quen dùng tay dụi mắt dễ gây viêm và làm chai chắp mắt

1.2.5. Chắp tái phát nhiều lần tại cùng một vị trí

Người hay bị tái phát chắp tại cùng một vị trí thường có nguy cơ cao xuất hiện chắp chai. Nguyên nhân của điều này là do viêm lặp đi lặp lại làm tổn thương mô mi mắt, gây xơ hóa và tạo cục cứng tồn tại trong thời gian dài.

2. Chắp mắt bị chai có nguy hiểm không?

Về mặt y khoa, chắp mắt bị chai thường không nguy hiểm đến thị lực và hiếm khi gây biến chứng nghiêm trọng. Tuy nhiên, tình trạng này có thể dẫn đến:

• Mất thẩm mỹ vùng mí mắt.
• Gây cảm giác cộm, nặng mi, khó chịu khi chớp mắt.
• Khối chai quá lớn có thể chèn ép nhãn cầu.
• Nguy cơ tái viêm hoặc nhiễm trùng trở lại.

3. Làm cách nào khắc phục khi chắp mắt bị chai?

Tùy vào mức độ chai cứng, kích thước chai mắt và triệu chứng đi kèm, bác sĩ sẽ cân nhắc phương pháp xử trí phù hợp như:

3.1. Chăm sóc và theo dõi tại nhà

Chai mắt có kích thước nhỏ có thể tự mềm và xẹp dần theo thời gian. Vì thế, trường hợp chắp mắt bị chai kích thước nhỏ, không đau, không ảnh hưởng nhiều đến sinh hoạt, bác sĩ có thể chỉ định theo dõi mà chưa cần can thiệp ngay.

Người bệnh sẽ được hướng dẫn chăm sóc tại nhà bằng cách:

• Giữ vệ sinh sạch sẽ vùng mắt.
• Tránh dùng tay để dụi mắt hay sờ lên mi mắt.
• Cho mắt nghỉ ngơi nhiều và hạn chế thức khuya.

3.2. Điều trị nội khoa 

Trong trường hợp chắp mắt bị chai nhưng có dấu hiệu viêm nhẹ, bác sĩ có thể chỉ định dùng: thuốc nhỏ mắt kháng viêm, thuốc mỡ tra mi,... Thuốc thường không có tác dụng làm tan mô chai mà chỉ giúp giảm viêm, hạn chế khối chai to thêm hoặc tái viêm. Người bệnh cần tuân thủ chỉ định này để điều trị viêm, tránh nguy cơ để lại sẹo.

3.3. Rạch chắp

Chắp mắt bị chai không xẹp sau 6 tháng thường được rạch loại bỏ phần mô xơ và chất bã tích tụ bên trong. Sau rạch chắp, người bệnh cần chăm sóc vết thương theo hướng dẫn của bác sĩ và tái khám theo lịch để kiểm tra, tránh nhiễm trùng và tái phát.

Người bệnh thăm để được bác sĩ hướng dẫn điều trị chắp mắt đúng cách

3.4. Can thiệp thẩm mỹ 

Nếu vết chai tồn tại trên 6 tháng kể từ lúc rạch chắp, hình thành dạng sẹo cứng và ảnh hưởng rõ đến ngoại hình, người bệnh có thể cân nhắc thăm khám bác sĩ chuyên khoa để can thiệp thẩm mỹ. 

4. Làm thế nào để phòng ngừa chắp mắt bị chai?

Để hạn chế nguy cơ chắp mắt bị chai, bạn nên:

• Điều trị chắp mắt ngay từ khi kích thước còn nhỏ, chưa có dấu hiệu viêm.
• Không tự ý nặn hoặc chích chắp.
• Giữ vệ sinh tay và vùng mắt sạch sẽ.
• Hạn chế trang điểm vùng mắt khi đang gặp phải dấu hiệu viêm mi.
• Tái khám nếu đã khắc phục tại nhà 1 - 2 tuần nhưng chắp không cải thiện.

Chắp mắt bị chai không phải là hiện tượng nguy hiểm, nhưng nếu kéo dài sẽ gây khó chịu vùng mắt, khiến đôi mắt bị giảm tính thẩm mỹ. Vì thế, nếu phát hiện sự tồn tại của chắp mắt, người bệnh nên sớm tìm đến bác sĩ Chuyên khoa Mắt để được kiểm tra và thực hiện biện pháp xử lý phù hợp.

Quý khách hàng có nhu cầu thăm khám cùng bác sĩ chuyên khoa của Hệ thống Y tế MEDLATEC có thể liên hệ Hotline 1900 56 56 56 để được hỗ trợ nhanh chóng.