Ngạt mũi kéo dài nhiều năm, ngỡ là bệnh hô hấp thông thường, người đàn ông bất ngờ phải phẫu thuật vì dị dạng vách ngăn mũi

Ngạt mũi dai dẳng nhiều năm, người đàn ông bất ngờ phát hiện vách ngăn “chặn” đường thở 

Bệnh nhân P.B.T (42 tuổi, Hà Nội), tiền sử bản thân khỏe mạnh, gia đình không mắc bệnh lý mạn tính. Bệnh nhân đến Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC thăm khám vì ngạt mũi phải kéo dài.

Khai thác bệnh sử, khoảng 3-4 năm nay, bệnh nhân ngạt mũi phải, ban đầu từng lúc, sau tăng dần và trở nên thường xuyên. Mũi trái vẫn thông thoáng. Không ghi nhận ngứa mũi, hắt hơi thành tràng, chảy dịch mũi, đau đầu hay đau nhức vùng mặt. 

2-3 tháng trở lại đây, tình trạng ngạt mũi phải xuất hiện thường xuyên, liên tục, khiến bệnh nhân có cảm giác thở không thông thoáng. Đợt này bệnh nhân không sốt, không tức ngực, không khó thở.

Qua nội soi Tai Mũi Họng, bác sĩ phát hiện vách ngăn mũi bị lệch sang phải, chạm sát cuốn mũi dưới - cấu trúc nằm trong khoang mũi có vai trò làm ấm, làm ẩm và lọc không khí. 

Tình trạng này khiến đường thở bên phải bị thu hẹp, không khí khó lưu thông và gây ngạt mũi kéo dài. 

Tại các vị trí khác, hai tai có ống tai sạch, màng nhĩ sáng, vòm nhẵn, sạch. Họng có tăng sinh tổ chức hạt thành sau, họng - hạ họng đọng dịch. Thanh quản ghi nhận sụn phễu nề, hai dây thanh nhẵn, di động bình thường.

Từ bệnh sử, triệu chứng và kết quả thăm khám, bệnh nhân được chẩn đoán lệch vách ngăn mũi phải.

Mũi lệch vách ngăn: Nguyên nhân, biểu hiện và những hệ lụy cần lưu ý 

Theo BSCKI. Trần Thị Phương Thảo, Chuyên khoa Tai Mũi Họng, Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC, vách ngăn mũi là bộ phận có nhiệm vụ chia đôi hai bên hốc mũi, tạo nên cấu trúc tháp mũi. Cấu tạo của vách ngăn mũi bao gồm phần xương, sụn và tổng chiều dài là khoảng 8cm tính từ vòm mũi họng cho đến tiền đình mũi.

lệch vách ngăn mũi xảy ra khi vách ngăn không nằm ở vị trí trung tâm mà bị lệch sang một bên, làm hẹp lòng một bên hốc mũi và ảnh hưởng đến sự lưu thông của luồng khí. Một số trường hợp lệch vách ngăn có thể kèm theo biến dạng tháp mũi. 

Lệch vách ngăn khiến hai bên hốc mũi mất cân đối, ảnh hưởng đến đường lưu thông không khí. Hình minh họa, nguồn AI

Người bị lệch vách ngăn mũi có thể có những biểu hiện như sau: 

Trên thực tế có rất nhiều người gặp phải tình trạng này nhưng không hề hay biết. Nhưng nếu nhận thấy cơ thể có các dấu hiệu sau đây thì bệnh nhân cần lưu ý vì khả năng cao là bạn đang bị lệch vách ngăn mũi:

• Ngạt mũi một bên thường xuyên, kéo dài, viêm mũi xoang một bên tái đi tái lại nhiều lần;
• Đau đầu một bên, người bệnh đã thăm khám để tìm nguyên nhân liên quan đến thần kinh và mạch máu nhưng chưa xác định được nguyên nhân;
• Cảm giác có tiếng rít ở mũi khi thực hiện động tác hít vào, thở ra;
• Trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ lệch vách ngăn mũi thường ngạt, có triệu chứng khụt khịt mũi đặc biệt trong các đợt viêm mũi cấp;

Một số triệu chứng thường gặp ở người bị lệch vách ngăn mũi. Hình minh họa, nguồn AI

Về nguyên nhân, theo bác sĩ Thảo, vách ngăn mũi có thể bị lệch ngay từ khi sinh ra hoặc thay đổi sau này do chấn thương. Ngoài ra, những tác động trong phẫu thuật vùng mũi cũng có thể làm thay đổi cấu trúc, dẫn đến vẹo vách ngăn. 

“Lệch vách ngăn mũi mức độ nhẹ thường không gây ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe nên người bệnh dễ chủ quan. Tuy nhiên, với trường hợp lệch nặng, nếu không được khắc phục, tình trạng này có thể khiến hốc mũi hẹp, viêm mũi xoang tái phát nhiều lần hoặc tái diễn thường xuyên, đau đầu mạn tính kéo dài, từ đó ảnh hưởng đến hệ hô hấp và kéo theo nhiều hệ lụy sức khỏe khác”, bác sĩ Thảo thông tin. 

Ca phẫu thuật “khơi thông” đường thở từ vách ngăn bị lệch 

Bác sĩ Thảo cho biết, phẫu thuật chỉnh hình vách ngăn mũi là phương pháp cắt bỏ hoặc chỉnh sửa phần sụn, xương bị dị hình dưới niêm mạc, nhằm đưa vách ngăn về vị trí thẳng, qua đó cải thiện sự thông thoáng của hốc mũi.

Phẫu thuật được chỉ định khi dị hình vách ngăn gây cản trở thông khí qua mũi, ảnh hưởng dẫn lưu mũi xoang hoặc gây đau đầu không do nguyên nhân thần kinh, mạch máu. 

Bên cạnh chỉ định, việc đánh giá các yếu tố chống chỉ định trước phẫu thuật cũng có vai trò quan trọng. Các chống chỉ định tạm thời gồm đang trong đợt viêm mũi xoang cấp, nhiễm khuẩn cục bộ hoặc toàn thân, bệnh mạn tính chưa ổn định. Một số trường hợp chống chỉ định tuyệt đối như bệnh về máu, suy tim, tâm phế mạn.

Với bệnh nhân P.B.T, vách ngăn mũi bị lệch sang phải, nằm sát cuốn mũi dưới bên phải, khiến lòng hốc mũi bên này trở nên hẹp hơn bình thường và làm cản trở sự lưu thông của không khí. Đây là nguyên nhân gây tình trạng ngạt mũi phải kéo dài, do đó bệnh nhân được chỉ định phẫu thuật chỉnh hình vách ngăn. 

Quy trình phẫu thuật chỉnh hình vách ngăn mũi

1. Gây mê nội khí quản

Bệnh nhân được gây mê toàn thân, đặt nội khí quản và duy trì thông khí trong suốt quá trình phẫu thuật. 

2. Co mạch niêm mạc mũi

Bác sĩ đặt meche tẩm xylometazoline 0,1% vào hai hốc mũi. Thuốc có tác dụng co mạch, giúp giảm phù nề niêm mạc và hạn chế chảy máu, từ đó tạo điều kiện thuận lợi cho phẫu thuật. 

3. Gây tê tại chỗ

Sau bước co mạch, bác sĩ gây tê tại chỗ bằng lidocaine 1% kết hợp epinephrine 1/100.000 tại vùng dự kiến can thiệp. Lidocaine giúp giảm cảm giác đau, epinephrine hỗ trợ co mạch tại chỗ, góp phần hạn chế chảy máu.

4. Rạch và bóc tách niêm mạc vách ngăn

Bác sĩ rạch niêm mạc vách ngăn, sau đó bóc tách lớp niêm mạc và màng sụn khỏi sụn vách ngăn. Việc bóc tách tạo mặt phẳng để tiếp cận phần sụn, xương bị dị hình nằm bên dưới, đồng thời hạn chế tổn thương lớp niêm mạc.

5. Chỉnh hình phần sụn và xương dị hình

Sau khi bộc lộ vùng tổn thương, bác sĩ đánh giá các đoạn sụn và xương bị vẹo, lệch hoặc biến dạng. Những phần gây cản trở được cắt bỏ hoặc chỉnh hình ở mức cần thiết, nhằm sửa tình trạng dị hình của vách ngăn và tạo thêm khoảng thông thoáng cho hốc mũi. Trong quá trình này, các cấu trúc cần thiết được bảo tồn để duy trì độ vững và chức năng nâng đỡ của vách ngăn.

6. Đặt lại niêm mạc và Merocel

Sau khi hoàn tất chỉnh hình, lớp niêm mạc được đặt lại phủ lên vách ngăn, sau đó đặt Merocel trong hốc mũi. Merocel có vai trò hỗ trợ cầm máu và giữ các lớp niêm mạc áp sát vào bề mặt vách ngăn trong giai đoạn đầu sau phẫu thuật.

Trong phẫu thuật chỉnh hình vách ngăn, một số tai biến có thể gặp như rách niêm mạc vách ngăn, chảy máu, tụ máu vách ngăn. 

Bác sĩ Thảo nhấn mạnh hướng xử trí tương ứng: nếu rách niêm mạc một bên, xếp lại niêm mạc ngay ngắn; nếu rách hai bên tại cùng một điểm, có thể cắt một mảnh sụn vừa lấy bỏ để đặt chêm vào giữa vị trí rách rồi ép niêm mạc lại. Trường hợp chảy máu, sử dụng thuốc cầm máu và đặt lại Merocel, nếu tụ máu vách ngăn, chích rạch tháo khối tụ máu và đặt Merocel tẩm mỡ kháng sinh tại vị trí tụ máu.

Như vậy, về bản chất, phẫu thuật không đơn thuần là cắt phần vách ngăn bị lệch, đó là quá trình bóc tách niêm mạc, tiếp cận và chỉnh sửa phần sụn - xương dị hình, đồng thời bảo tồn và đặt lại niêm mạc nhằm vừa cải thiện thông khí, vừa duy trì cấu trúc và chức năng của vách ngăn mũi.

Sau phẫu thuật, bệnh nhân P.B.T được theo dõi tình trạng đau, chảy máu mũi và nguy cơ tụ máu vách ngăn, đồng thời điều trị nội khoa bằng kháng sinh, chống viêm. Diễn biến hậu phẫu ổn định. Sau 1 ngày, bệnh nhân tỉnh táo, đau ít, không sốt, ăn uống được và được xuất viện.

Sau 5 ngày, bệnh nhân tái khám và được rút Merocel. Hốc mũi phải rộng, vết mổ còn ít dịch máu đông, người bệnh không sốt, không đau đầu, không nhìn mờ.

Sau khoảng 1 tháng tái khám, vết mổ vách ngăn mũi liền tốt, chỉ còn ít vảy khô. Cuốn giữa bên phải và niêm mạc vách ngăn mũi trái bình thường. 

Địa chỉ uy tín khám và điều trị lệch vách ngăn mũi, phẫu thuật nội soi chỉnh hình cho người dân 

Tại Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC, phẫu thuật nội soi chỉnh hình vách ngăn mũi được thực hiện thường quy, trở thành một trong những lựa chọn điều trị uy tín cho người bệnh có dị hình vách ngăn gây cản trở thông khí. Không chỉ làm thẳng phần vách ngăn bị lệch, phẫu thuật hướng tới mục tiêu khôi phục cấu trúc phù hợp và tái lập sự thông thoáng của đường thở mũi.

Để thực hiện một kỹ thuật đòi hỏi sự chính xác trong từng thao tác, MEDLATEC phát huy đồng thời năng lực chuyên môn của đội ngũ Tai Mũi Họng, hệ thống nội soi và các phương tiện cận lâm sàng, cùng năng lực gây mê - phẫu thuật và chăm sóc hậu phẫu. Người bệnh được đánh giá đầy đủ trước can thiệp, lựa chọn phương án phẫu thuật theo đặc điểm giải phẫu và mức độ dị hình, sau đó tiếp tục được theo dõi và tái khám để đánh giá kết quả.

Thăm khám và nội soi Tai Mũi Họng bằng hệ thống nội soi hiện đại tại MEDLATEC 

Điểm đáng chú ý không chỉ nằm ở kỹ thuật phẫu thuật, mà ở năng lực tổ chức toàn bộ hành trình điều trị trong một hệ thống y khoa đa chuyên khoa. Từ một triệu chứng như ngạt mũi kéo dài, người bệnh có thể được thăm khám, tìm nguyên nhân, đánh giá chỉ định, can thiệp và theo dõi sau mổ tại cùng một địa chỉ - với các bước được kết nối thay vì rời rạc.

Đó cũng là cách MEDLATEC theo đuổi giá trị cốt lõi của một hệ thống y tế hiện đại: lấy chuyên môn làm nền tảng, lấy công nghệ làm công cụ và lấy trải nghiệm, khả năng tiếp cận của người bệnh làm đích đến. 

Việc triển khai thường quy phẫu thuật nội soi chỉnh hình vách ngăn mũi là một minh chứng cho định hướng đưa các kỹ thuật điều trị chuyên sâu đến gần người dân, với quy trình bài bản, dịch vụ thuận tiện và mức chi phí được tư vấn rõ ràng trước điều trị.

Người dân có nhu cầu thăm khám, điều trị lệch vách ngăn mũi tại MEDLATEC, vui lòng liên hệ hotline 1900 56 56 56 để được tư vấn và hỗ trợ đặt lịch.