1. Nguyên nhân khạc đờm ra cục màu vàng rất hôi

Tình trạng khạc đờm ra cục màu vàng rất hôi có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau gây ra và dưới đây là những nguyên nhân phổ biến: 

Áp xe phổi

Áp xe phổi là tình trạng hoại tử mô phổi tạo thành ổ mủ, thường do vi khuẩn kỵ khí gây ra. Nguyên nhân phổ biến nhất là người bệnh hít sặc vào phổi, thường xảy ra ở người có ý thức giảm, rối loạn nuốt, vệ sinh răng miệng kém hoặc nghiện rượu. Khi những ổ áp xe trong phổi vỡ ra và thông đến phía trong phế quản sẽ hình thành dịch đờm và có mùi hôi tanh. Ngoài ra, người bệnh còn gặp phải một số triệu chứng bất thường khác như sốt, ớn lạnh, toát mồ hôi, trong nước bọt có vị lạ. Nếu không được xử trí kịp thời, tình trạng Áp xe phổi sẽ dẫn đến nhiễm trùng máu, áp xe não, suy hô hấp,... có thể đe dọa tính mạng của người bệnh. 

Giãn phế quản

Đây là một trong những nguyên nhân phổ biến và đặc trưng nhất gây khạc đờm màu vàng, mùi hôi kéo dài. Giãn phế quản là tình trạng các ống phế quản bị tổn thương và giãn rộng vĩnh viễn, dẫn đến tích tụ đờm mủ trong lòng phế quản. Người bệnh thường ho mạn tính, khạc nhiều đờm vàng hoặc xanh có mùi hôi, đặc biệt vào buổi sáng. Bệnh có thể là hậu quả của các nhiễm trùng phổi nặng trước đó (như lao phổi, viêm phổi, ho gà) hoặc các bệnh lý gây suy giảm miễn dịch. Nếu nghi ngờ giãn phế quản, bác sĩ thường chỉ định chụp CT ngực để xác định chẩn đoán.

Lao phổi 

Bệnh do vi khuẩn M.Tuberculosis gây ra và là một trong những căn bệnh lây truyền qua đường hô hấp rất nguy hiểm. Các triệu chứng điển hình của lao phổi bao gồm ho kéo dài trên 2 tuần, sốt nhẹ về chiều, đổ mồ hôi trộm ban đêm, gầy sút cân không rõ nguyên nhân và mệt mỏi kéo dài. Đờm thường có màu trắng trong hoặc vàng nhạt.

Ở giai đoạn muộn, khi lao phổi tạo thành hang lao, vi khuẩn khác có thể xâm nhập gây bội nhiễm. Lúc này người bệnh mới có thể khạc ra đờm mủ vàng, có mùi hôi, đôi khi lẫn máu. Nếu không được điều trị kịp thời, lao phổi có thể gây ra tình trạng tràn dịch màng phổi, lao thanh quản, xẹp phổi,... thậm chí nguy hiểm đến tính mạng của người bệnh. 

Viêm phổi và viêm phế quản

Nhiễm trùng cấp tính ở đường hô hấp dưới do vi khuẩn là nguyên nhân thường gặp gây đờm vàng mủ. Trong đó, viêm phổi vi khuẩn (do các tác nhân như Streptococcus pneumoniae, Klebsiella pneumoniae...) có thể gây đờm mủ vàng đặc, kèm sốt cao, ớn lạnh và khó thở. Khi viêm phổi tiến triển nặng, có hoại tử mô hoặc do vi khuẩn sinh mùi tham gia, đờm có thể có mùi tanh hoặc hôi – đây là dấu hiệu cần đến cơ sở y tế ngay.

Viêm phế quản cấp chủ yếu do virus gây ra. Thời gian đầu, người bệnh thường xuyên ho, đau rát họng, có thể khạc ra đờm có màu trắng. Khi bệnh tiến triển, đờm có thể chuyển sang màu vàng hoặc xanh đục. Cần lưu ý rằng màu đờm vàng trong viêm phế quản cấp không đặc hiệu cho nhiễm khuẩn. Đây có thể là phản ứng viêm bình thường của cơ thể do bạch cầu tích tụ trong quá trình hồi phục. Tuy nhiên, nếu đờm vàng kèm theo sốt cao, khó thở, hoặc triệu chứng không cải thiện sau 2 - 3 tuần, người bệnh cần đi khám để loại trừ viêm phổi hoặc các bệnh lý phổi nghiêm trọng hơn.

Viêm mũi xoang 

Bệnh có thể khiến vùng mũi xoang tiết ra nhiều chất nhầy hơn bình thường và tình trạng nhiễm khuẩn chính là nguyên nhân khiến chất nhầy thay đổi từ chất lỏng trong suốt thành đờm đặc, màu trắng, xanh hay vàng. 

Đờm có thể từ mũi xoang theo thành sau họng chảy xuống dưới vùng hạ họng. Do đó, người bệnh có thể ho, khạc đờm ra cục màu vàng rất hôi. Ngoài ra, bệnh nhân có thể gặp phải một số triệu chứng kèm theo như nghẹt mũi, chảy dịch mũi, giảm khứu giác, đau vùng má, hai hốc mắt,...

Bạn không nên chủ quan nếu thường xuyên ho ra đờm

Viêm amidan mạn tính

Bệnh thường diễn biến lâu dài, đặc biệt thể viêm amidan hốc mủ, là nguyên nhân thường gặp khiến người bệnh khạc ra các cục nhỏ màu vàng hoặc trắng ngà, có mùi hôi rất đặc trưng. Các cục này thực chất là sỏi amidan – được hình thành khi mảnh vụn thức ăn, xác vi khuẩn và tế bào chết tích tụ trong các hốc amidan, tạo ra hợp chất lưu huỳnh bay hơi gây mùi hôi nặng. Người bệnh thường kèm theo cảm giác vướng họng, hôi miệng dai dẳng dù đã vệ sinh răng miệng kỹ, đau họng tái đi tái lại và khó nuốt. Đây là tình trạng lành tính nhưng cần được bác sĩ chuyên khoa Tai Mũi Họng thăm khám để phân biệt với các bệnh lý hô hấp dưới nghiêm trọng hơn.

Hen phế quản 

Bệnh thường diễn biến thành mạn tính và gây ảnh hưởng đến chất lượng sống của bệnh nhân. Người bệnh rất nhạy cảm và dễ khởi phát các triệu chứng khi tiếp xúc với một số tác nhân gây kích ứng và dị ứng như phấn hoa, bụi bẩn, lông động vật hay sự thay đổi thời tiết đột ngột,... Một số triệu chứng bệnh thường gặp như khó thở, thở khò khè, tức ngực, ho nhiều,...

Đờm trong hen phế quản thường có màu trắng hoặc trong suốt. Nếu người bệnh hen khạc ra đờm vàng, xanh hoặc có mùi hôi, đây thường là dấu hiệu của nhiễm khuẩn đường hô hấp đi kèm, không phải do bản thân bệnh hen gây ra. Trong trường hợp này, người bệnh cần đi khám để được đánh giá và điều trị kịp thời. Tuy nhiên, nếu được điều trị đúng cách, người bệnh vẫn có thể kiểm soát bệnh tích cực và tránh bị ảnh hưởng quá nhiều đến cuộc sống sinh hoạt. 

2. Phải làm sao khi khạc đờm ra cục màu vàng rất hôi?

Nếu gặp phải tình trạng khạc đờm ra cục màu vàng rất hôi, bạn không nên chủ quan mà cần theo dõi chặt chẽ. Nếu tình trạng này không thuyên giảm, thậm chí còn xuất hiện kèm theo nhiều triệu chứng bất thường khác như ho ra máu, khó thở nặng hoặc sốt cao ớn lạnh... bạn nên đi khám để được bác sĩ tìm nguyên nhân và lên phác đồ điều trị bệnh phù hợp, phòng ngừa những biến chứng nghiêm trọng. 

Bạn nên đi khám nếu thường xuyên bị ho ra đờm vàng, có mùi hôi

3. Hướng dẫn phòng ngừa khạc đờm ra cục màu vàng rất hôi

Như đã nêu trên, khạc ra đờm có màu vàng, mùi hôi thường là do những bệnh về phế quản, phổi,... Và để phòng những bệnh lý này, bạn cần lưu ý một số vấn đề sau: 

- Không nên tiếp xúc với những người đang mắc bệnh truyền nhiễm qua đường hô hấp hoặc những người có biểu hiện nghi ngờ bệnh. 

- Đeo khẩu trang khi ra ngoài và khi đến những nơi đông người. 

- Thường xuyên rửa tay bằng xà phòng diệt khuẩn, đặc biệt là khi vừa ra ngoài về, trước bữa ăn hay sau khi đi vệ sinh. Đây là cách đơn giản nhưng có thể giúp bạn hạn chế tiếp xúc với các loại vi khuẩn, virus gây bệnh. 

- Súc miệng họng và vệ sinh mũi thường xuyên bằng nước ấm hoặc nước muối sinh lý. Bằng phương pháp này, bạn có thể loại bỏ những yếu tố gây dị ứng và dịch nhầy, từ đó cấp ẩm cho màng nhầy tự nhiên và làm thông thoáng đường thở. 

Bạn nên thường xuyên súc miệng họng bằng nước muối

- Không hút thuốc: Thói quen hút thuốc có thể làm tăng nguy cơ mắc nhiều loại bệnh, đặc biệt là bệnh về đường hô hấp. Do đó, để bảo vệ sức khỏe đường hô hấp, bạn nên hạn chế hút hoặc từ bỏ thói quen hút thuốc lá. 

- Uống nhiều nước cũng là một cách giúp loãng dịch nhầy và làm thông thoáng đường thở và giảm các triệu chứng khó chịu về đường hô hấp. 

- Duy trì vệ sinh răng miệng tốt: Đánh răng đều đặn, súc họng sau ăn và khám nha khoa, tai mũi họng định kỳ giúp hạn chế tích tụ mảng bám vi khuẩn trong hốc amidan, phòng ngừa sỏi amidan và giảm nguy cơ Áp xe phổi do hít sặc. 

- Tiêm vắc xin phòng cúm hàng năm để góp phần phòng tránh hiệu quả các bệnh về đường hô hấp. 

- Ngoài ra, bạn cũng nên bổ sung nhiều loại thực phẩm có chứa vitamin, khoáng chất và thường xuyên vệ sinh nhà cửa, nơi làm việc để có không gian sống trong lành. 

Như vậy, bài viết đã giúp bạn hiểu rõ nguyên nhân khạc đờm ra cục màu vàng rất hôi cùng với cách xử trí và phòng ngừa tình trạng này hiệu quả. Nếu có nhu cầu đặt lịch khám sớm tại Hệ thống Y tế MEDLATEC, quý khách có thể gọi đến 1900 56 56 56 để được tư vấn cụ thể hơn.