1. Phẫu thuật nội soi mũi xoang khi nào cần thực hiện?

Phẫu thuật nội soi mũi xoang (Functional Endoscopic Sinus Surgery - FESS) là kỹ thuật sử dụng ống nội soi có gắn camera và nguồn sáng, cho phép bác sĩ quan sát trực tiếp cấu trúc bên trong hốc mũi và các xoang. Thông qua nội soi, bác sĩ có thể loại bỏ tổ chức viêm, polyp, dịch mủ hoặc chỉnh sửa các bất thường giải phẫu gây cản trở dẫn lưu xoang.

So với phẫu thuật truyền thống, phẫu thuật nội soi mũi xoang có nhiều ưu điểm như ít xâm lấn, ít đau, giảm chảy máu, thời gian hồi phục nhanh và bảo tồn tối đa cấu trúc sinh lý của mũi xoang.

Tuy nhiên, phẫu thuật không phải là lựa chọn điều trị ban đầu. Chỉ định phẫu thuật nội soi mũi xoang thường được cân nhắc kỹ lưỡng dựa trên tình trạng bệnh và hiệu quả của điều trị nội khoa, chủ yếu áp dụng với các trường hợp:

• Viêm xoang mạn tính đã điều trị bằng thuốc nhưng không đáp ứng.
• Polyp mũi xoang gây nghẹt mũi, mất khứu giác, đau đầu kéo dài.
• Viêm xoang gây biến chứng, viêm tấy quanh hốc mắt, viêm tủy xương, viêm màng não, huyết khối tĩnh mạch xoang hang,...

Bệnh nhân bị biến chứng viêm xoang mạn tính thường được chỉ định phẫu thuật nội soi mũi xoang

2. Quy trình phẫu thuật nội soi mũi xoang thực hiện thế nào?

Phẫu thuật nội soi mũi xoang thường diễn ra với quy trình sau:

2.1. Thăm khám trước phẫu thuật

Trước khi chỉ định phẫu thuật nội soi mũi xoang, bác sĩ sẽ tiến hành thăm khám tai mũi họng toàn diện. Người bệnh được nội soi mũi xoang để quan sát trực tiếp tình trạng niêm mạc, mức độ viêm, sự hiện diện của polyp hoặc dịch mủ.

Người bệnh cũng sẽ được chụp CT-Scanner mũi xoang để bác sĩ đánh giá chính xác cấu trúc giải phẫu của hệ thống xoang, xác định vị trí tổn thương và lập kế hoạch phẫu thuật phù hợp. 

Ngoài ra, người bệnh còn được kiểm tra sức khỏe tổng quát, làm xét nghiệm máu, khám tiền mê,… nhằm đảm bảo đủ điều kiện gây mê hoặc gây tê trước khi phẫu thuật.

2.2. Chuẩn bị trước phẫu thuật

Người bệnh sẽ được yêu cầu nhịn ăn 6 - 8 giờ trước khi bước vào phẫu thuật. Một số trường hợp có thể được dùng thuốc kháng sinh hoặc thuốc chống viêm trước mổ để giảm nhiễm trùng.

Người bệnh cũng được giải thích chi tiết về phương pháp phẫu thuật nội soi mũi xoang, thời gian thực hiện, những cảm giác có thể gặp sau mổ và các rủi ro có thể xảy ra để người bệnh an tâm hơn trước khi bước vào ca phẫu thuật.

2.3. Tiến hành phẫu thuật 

Phẫu thuật nội soi mũi xoang diễn ra trong phòng mổ vô trùng. Phần lớn các trường hợp được gây mê toàn thân, giúp người bệnh không đau và đảm bảo an toàn trong suốt quá trình phẫu thuật. Gây tê tại chỗ chỉ được áp dụng trong những trường hợp chọn lọc, theo chỉ định của bác sĩ. 

Bác sĩ sử dụng ống nội soi nhỏ, có gắn camera và nguồn sáng, đưa vào hốc mũi để quan sát rõ toàn bộ hệ thống xoang trên màn hình. Dựa trên hình ảnh nội soi và phim CT-Scanner trước mổ, bác sĩ sẽ tiến hành loại bỏ các mô viêm, polyp mũi, dịch mủ hoặc chỉnh sửa những bất thường về cấu trúc gây tắc nghẽn lỗ thông xoang. 

Mục tiêu chính của phẫu thuật là làm sạch ổ viêm và khôi phục sự thông thoáng của các xoang, giúp mũi xoang hoạt động bình thường trở lại. Thời gian phẫu thuật nội soi mũi xoang thường kéo dài khoảng 1 - 3 giờ, tùy thuộc vào mức độ tổn thương và số lượng xoang cần được can thiệp.

Thời gian tiến hành phẫu thuật mũi xoang phụ thuộc vào số lượng xoang cần được can thiệp

2.4. Theo dõi và chăm sóc ngay sau phẫu thuật

Sau khi phẫu thuật kết thúc, người bệnh được chuyển sang khu vực hồi sức để theo dõi tình trạng sức khỏe. Phần lớn các trường hợp, bác sĩ sẽ đặt meche mũi để cầm máu và hỗ trợ quá trình lành thương.

Người bệnh sẽ được theo dõi các dấu hiệu như chảy máu, sốt, đau đầu, nôn ói hoặc các phản ứng dị ứng. Nếu tình trạng ổn định, người bệnh có thể xuất viện sau 1 - 2 ngày và tiếp tục chăm sóc tại nhà theo hướng dẫn của bác sĩ.

Thực tế cho thấy, phẫu thuật nội soi mũi xoang giúp cải thiện rõ rệt triệu chứng nhưng không hoàn toàn loại bỏ nguy cơ tái phát, đặc biệt nếu người bệnh không kiểm soát tốt tình trạng viêm, bệnh lý nền, dị ứng hoặc không tuân thủ điều trị sau mổ. 

Để đảm bảo hiệu quả phẫu thuật, tránh nguy cơ tái phát, trong quá trình chăm sóc tại nhà sau phẫu thuật nội soi mũi xoang, người bệnh cần chú ý: 

• Vệ sinh mũi bằng dung dịch nước muối sinh lý theo hướng dẫn để làm sạch dịch tiết và hỗ trợ làm lành niêm mạc.
• Bác sĩ thường kê thuốc kháng sinh, kháng viêm hoặc thuốc xịt mũi và hướng dẫn người bệnh sử dụng tại nhà. Người bệnh cần tuân thủ dùng thuốc đúng hướng dẫn và tái khám đúng hẹn. Khi tái khám, bác sĩ sẽ kiểm tra tình trạng hồi phục của niêm mạc xoang, làm sạch máu bầm, mô và dịch tiết còn sót lại và điều chỉnh thuốc nếu cần. 
• Đeo khẩu trang khi đi ra ngoài để tránh tiếp xúc với khói bụi.
• Không dùng rượu bia, thực phẩm cay nóng và không nên vận động mạnh trong thời gian đầu sau phẫu thuật.

Người bệnh được bác sĩ tái khám sau phẫu thuật mũi xoang

Phẫu thuật nội soi mũi xoang giúp khắc phục hiệu quả các triệu chứng do bệnh lý mũi xoang mạn tính hoặc có biến chứng. Tuy nhiên, phẫu thuật cũng vẫn tiềm ẩn một số rủi ro nhất định, nhất là khi được thực hiện tại cơ sở y tế không đảm bảo chuyên môn, điển hình như: nhiễm trùng, chảy máu hoặc tổn thương các cấu trúc lân cận (ổ mắt, nền sọ). 

Vì thế, để đạt kết quả tốt nhất, người bệnh cần được thăm khám kỹ lưỡng, lựa chọn cơ sở y tế uy tín và tuân thủ nghiêm ngặt hướng dẫn chăm sóc sau phẫu thuật từ bác sĩ chuyên khoa.

Không phải mọi bệnh nhân viêm xoang đều cần phẫu thuật nội soi mũi xoang. Phương pháp này chỉ được thực hiện sau khi có chỉ định từ bác sĩ. Do đó, người bệnh cũng cần thăm khám với bác sĩ chuyên khoa uy tín để đảm bảo chẩn đoán đúng, đưa ra chỉ định phù hợp.

Quý khách hàng có nhu cầu đặt trước lịch khám cùng bác sĩ chuyên khoa của Hệ thống Y tế MEDLATEC có thể liên hệ Hotline 1900 56 56 56 để được hỗ trợ nhanh chóng.