Tin tức

Tìm hiểu châm cứu là gì và các phương pháp châm cứu phổ biến

Ngày 06/05/2026
Tham vấn y khoa: ThS.BS Bùi Thị Thanh
Từ lâu, châm cứu đã được biết đến như một liệu pháp quen thuộc trong y học cổ truyền. Thế nhưng, có lẽ không phải ai cũng biết chính xác châm cứu là gì. Vậy nên trong bài viết sau, MEDLATEC sẽ cùng bạn đọc giải đáp thắc mắc này.

1. Giải đáp: Châm cứu là gì?

Châm cứu được hiểu là phương pháp tác động vào huyệt vị trên cơ thể bằng kim chuyên dụng. Trong quá trình châm cứu, phần lớn người bệnh đều cảm thấy đau nhẹ. Kim tác động vào từng huyệt vị có thể được làm nóng hoặc dẫn dòng điện kích thích. 

Nhờ khả năng tác động đến hệ thần kinh, hệ tuần hoàn và các hệ cơ quan trong cơ thể, châm cứu sẽ mang đến nhiều tác dụng cho sức khỏe. Cụ thể như: 

  • Giảm đau: Châm cứu hỗ trợ giảm tình trạng đau nhức tại vùng đầu, lưng, vai gáy. Ngoài ra, phương pháp trị liệu này còn giúp giảm đau khớp, đau cơ ở người không thường xuyên vận động hoặc người làm việc văn phòng. 
  • Hỗ trợ cân bằng khí huyết: Nếu tác động vào đúng huyệt vị, châm cứu sẽ giúp kích thích lưu thông máu, giảm tình trạng sưng tấy. 
  • Tăng cường khả năng miễn dịch: Quá trình kích thích vào các huyệt vị có thể giúp cải thiện khả năng đề kháng, giúp cơ thể chống lại yếu tố gây bệnh hiệu quả hơn. 
  • Giúp ngủ ngon hơn: Châm cứu thường giúp giảm triệu chứng đau nhức, hỗ trợ cơ thể dễ ngủ hơn. 
  • Giảm căng thẳng: Liệu pháp châm cứu là một trong những biện pháp giúp giảm căng thẳng, kiểm soát triệu chứng rối loạn tiền đình, trầm cảm. 

Không phải ai cũng biết chính xác châm cứu là gì

Không phải ai cũng biết chính xác châm cứu là gì

2. Bệnh lý có thể áp dụng châm cứu

Trong nhiều trường hợp, châm cứu có thể được chỉ định trong việc hỗ trợ điều trị các nhóm bệnh lý mãn tính hoặc bệnh lý chưa xác định chính xác nguyên nhân. Chẳng hạn như:

  • Bệnh liên quan đến hệ vận động: Người bệnh biểu hiện các triệu chứng như đau lưng, đau nhức xương khớp. Trong đó, người bị thoát vị đĩa đệm, viêm dây thần kinh hoặc viêm khớp thường được chỉ định châm cứu kết hợp một số phương pháp điều trị khác. 
  • Bệnh liên quan đến hệ thần kinh: Khiến người bị rối loạn giấc ngủ, căng thẳng, lo âu. 
  • Bệnh liên quan đến rối loạn nội tiết: Gây tình trạng rối loạn kinh nguyệt, nóng trong (chủ yếu ở nữ giới). 
  • Một số vấn đề về sức khỏe khác: Chẳng hạn như viêm xoang hoặc viêm mũi dị ứng, hen suyễn. 

Châm cứu thường giúp giảm đau ở người mắc bệnh về xương khớp

Châm cứu thường giúp giảm đau ở người mắc bệnh về xương khớp

Bên cạnh đó, châm cứu còn là một phần trong phác đồ điều trị hỗ trợ phục hồi các chức năng sau tai biến và một số dạng chấn thương khác. 

3. Các kỹ thuật châm cứu phổ biến

Hiện nay, châm cứu đang được ứng dụng trong cả y học hiện đại và y học cổ truyền. Dưới đây là những kỹ thuật châm cứu phổ biến. 

3.1. Châm cứu cơ bản 

Phương pháp này được ứng dụng phổ biến nhất trong điều trị nhiều bệnh lý. Với châm cứu cơ bản, kỹ thuật viên sẽ sử dụng kim châm siêu nhỏ đã khử trùng để châm vào từng huyệt vị cần tác động. 

Kỹ thuật châm cứu cơ bản sử dụng kim châm truyền thống

Kỹ thuật châm cứu cơ bản sử dụng kim châm truyền thống

Để tạo kích thích, hỗ trợ lưu thông khí huyết, giảm đau cũng như điều hòa chức năng của các hệ cơ quan, kỹ thuật viên thường phối hợp massage. Châm cứu cơ bản chủ yếu được ứng dụng trong điều trị những bệnh lý gây đau nhức xương khớp, rối loạn giấc ngủ, đau đầu. 

3.2. Điện châm

Điện châm là kỹ thuật trị liệu giao thoa giữa châm cứu cơ bản và dòng điện tần số thấp. Theo đó, khi châm kim vào huyệt vị cần tác động, kỹ thuật viên sẽ tiến hành nối dòng điện vào từng kim, đồng thời điều chỉnh định mức sao cho phù hợp với cơ thể người bệnh. 

Ưu điểm của điện châm là có thể phát huy tác dụng nhanh. Phương pháp châm cứu này thường được ứng dụng trong điều trị một số bệnh lý như thoái hóa cột sống, tai biến mạch máu não, đau dây thần kinh tọa. 

3.3. Mãng châm

Với kỹ thuật này, nhiều chiếc kim nhỏ sẽ được gắn vào một tấm mềm. Sau đó, tấm mềm này tiếp tục được đặt vào vùng da cần điều trị. Mãng châm giúp tác động lên cùng lúc nhiều huyệt vị, hỗ trợ thông kinh lạc, điều hòa khí huyết. 

Bệnh nhân bị đau mạn tính, liệt nửa người hoặc mắc bệnh lý thần kinh là đối tượng phù hợp áp dụng mãng châm. So với châm cứu thông thường, kim châm sử dụng ở phương pháp này hầu như không gây đau và rất an toàn với người bệnh.

3.4. Nhiệt châm 

Đối với nhiệt châm, kỹ thuật viên dùng ống ngải cứu đã đốt nóng để hơ phần đầu kim châm hoặc tác động trực tiếp vào huyệt vị. Nhờ đó, tuần hoàn máu có thể phần nào được cải thiện. Đồng thời, nhiệt châm còn giúp làm ấm cơ thể, đặc biệt hiệu quả trong kiểm soát triệu chứng tứ chi lạnh, đau bụng, suy nhược cơ thể. 

3.5. Cấy chỉ 

Đây là kỹ thuật cấy chỉ tự tiêu (catgut) và một số huyệt vị trên cơ thể. Mục đích chính của việc cấy chỉ này là kích thích liên tục vào huyệt vị trong khoảng thời gian 15 đến 20 ngày. Cấy chỉ catgut chủ yếu được chỉ định cho người bệnh có dấu hiệu mắc một số bệnh mạn tính như viêm xoang, thoái hóa cột sống, hen phế quản, liệt nửa người do tai biến. 

3.6. Laser châm 

Laser châm là kỹ thuật châm cứu tiên tiến. Điểm khác biệt của phương pháp này là kỹ thuật viên chiếu tia laser vào từng huyệt vị cần tác động. 

Vì không dùng kim nên người bệnh hầu như không bị đau hay chảy máu. Ngay cả trẻ em cũng có thể được chỉ định điều trị bằng phương pháp này. Trong đó, phương pháp châm cứu này chủ yếu được ứng dụng trong điều trị bệnh viêm xoang, bệnh hen suyễn, tình trạng rối loạn giấc ngủ. 

3.7. Thủy châm

Thủy châm thực chất là kỹ thuật tiêm thuốc vào một số huyệt vị trên cơ thể, nhằm tạo kích thích giống như châm cứu. Đồng thời, tác dụng của thuốc lúc này cũng được phát huy hiệu quả. Thủy châm có thể giúp giảm triệu chứng đau dây thần kinh, đau vùng vai gáy, yếu cơ. 

Một số loại thuốc có thể được tiêm vào huyệt vị trên cơ thể

Một số loại thuốc có thể được tiêm vào huyệt vị trên cơ thể

4. Những đối tượng không nên châm cứu 

Mặc dù giúp mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe nhưng không phải ai cũng phù hợp với liệu pháp châm cứu. Theo đó, châm cứu thường không được chỉ định cho những đối tượng sau: 

  • Người ám ảnh khi tiếp xúc với kim tiêm. 
  • Phụ nữ đang trong thời kỳ mang thai, cơ thể nhạy cảm với tác động từ bên ngoài. 
  • Người đang mắc bệnh da liễu. 
  • Người bị rối loạn chức năng đông máu hoặc đang điều trị bằng thuốc chống đông máu. 
  • Người đang có thể trạng suy yếu, sức đề kháng kém. 
  • Người có dấu hiệu bị nhiễm trùng. 
  • Bệnh nhân mắc tiểu đường hoặc bệnh lý tim mạch chưa được kiểm soát tốt triệu chứng. 

Người đang mắc bệnh lý da liễu không nên châm cứu

Người đang mắc bệnh lý da liễu không nên châm cứu

Trước khi áp dụng châm cứu để giảm đau nhức xương khớp, bạn nên thăm khám bác sĩ để xác định nguyên nhân và được hướng dẫn phương pháp phù hợp, thay vì tự ý đến các cơ sở không uy tín. Tùy theo tình trạng bệnh lý cụ thể, bác sĩ có thể chỉ định liệu pháp châm cứu hoặc các phương pháp điều trị khác. 

Đến đây, bạn chắc hẳn đã hiểu rõ khái niệm châm cứu là gì. Nhìn chung, các kỹ thuật châm cứu hiện rất đa dạng. Nếu đang phải đối mặt với tình trạng đau nhức, muốn áp dụng liệu pháp châm cứu hoặc các phương pháp điều trị khác, bạn có thể tìm đến Hệ thống Y tế MEDLATEC để được thăm khám và tư vấn thêm. Để chủ động đặt lịch khám, Quý khách vui lòng liên hệ tổng đài 1900 56 56 56 của MEDLATEC để được hỗ trợ.

Bình luận ()

Ý kiến của bạn sẽ được xét duyệt trước khi đăng.

Lựa chọn dịch vụ

Quý khách hàng vui lòng lựa chọn dịch vụ y tế theo nhu cầu!

Lấy mẫu xét nghiệm tại nhà

Lấy mẫu xét nghiệm tại nhà giúp khách hàng chủ động tầm soát bệnh lý. Đồng thời tiết kiệm thời gian đi lại, chờ đợi kết quả với mức chi phí hợp lý.

Đặt lịch thăm khám tại MEDLATEC

Đặt lịch khám tại cơ sở khám chữa bệnh thuộc Hệ thống Y tế MEDLATEC giúp chủ động thời gian, hạn chế tiếp xúc đông người.
bác sĩ lựa chọn dịch vụ