1. Thế nào là tiêu chảy ở trẻ sơ sinh?

tiêu chảy ở trẻ sơ sinh là khi trẻ đi tiêu nhiều (trên 3 lần mỗi ngày), tăng số lần đột ngột. Khi đó, tính chất phân có xu hướng lỏng hơn, nhiều nước, lượng phân ít. 

Phân của trẻ khi bị tiêu chảy thường ở dạng lỏng

Lưu ý rằng, từ 1 đến 2 ngày sau khi chào đời, trẻ có thể đi tiêu phân su, là dạng phân có màu đen, đặc sệt và tương đối dính. Khi phân su đã hết, phân của trẻ sẽ dần chuyển vàng. Ba mẹ cần chú ý phân biệt hiện tượng này với tình trạng tiêu chảy. 

2. Nguyên nhân trẻ sơ sinh bị tiêu chảy

Hiện tượng tiêu chảy ở trẻ sơ sinh có thể là do nhiều nguyên nhân. Trong đó, phổ biến hơn cả phải kể đến ba nhóm nguyên nhân sau đây:

2.1. Đường ruột bị nhiễm trùng

Do sự xâm nhập của nhiều loại virus, vi khuẩn, trẻ có nguy cơ bị nhiễm trùng đường ruột. Sở dĩ những tác nhân gây bệnh này có thể xâm nhập vào đường ruột của trẻ thường là nhiễm khuẩn từ bàn tay người chăm sóc, từ các dụng cụ trẻ tiếp xúc như núm ti, thìa,...

Khi đường ruột của trẻ bị nhiễm trùng, trẻ dễ bị tiêu chảy

Ngoài ra, những loại sữa ngoài chứa thành phần không phù hợp cũng có thể tạo điều kiện cho vi khuẩn, virus phát triển trong đường ruột. Khi bị nhiễm trùng đường ruột, trẻ có xu hướng biểu hiện những triệu chứng như sốt, trớ, bú kém, tiêu chảy. 

2.2. Uống sữa công thức không phù hợp

Trong nửa năm đầu đời, trẻ có thể chỉ bú sữa mẹ mà không phải dùng sữa ngoài. Tuy nhiên, trong trường hợp người mẹ bị thiếu sữa, trẻ thường được cho dùng thêm sữa công thức. Nếu cho trẻ dùng sữa không phù hợp, trẻ dễ bị tiêu chảy. 

Hiện tượng tiêu chảy ở trẻ sơ sinh có thể liên quan đến việc sử dụng loại sữa công thức không phù hợp

Bên cạnh đó, khi mới chuyển từ sữa mẹ sang sữa công thức, trẻ cũng có thể bị tiêu chảy trong thời gian ngắn. Để phòng ngừa rủi ro này, ba mẹ nên lựa chọn loại sữa theo đúng độ tuổi của trẻ. 

2.3. Tác dụng phụ của một số loại thuốc

Trường hợp phải dùng thuốc đặc biệt như kháng sinh, trẻ sơ sinh cũng có thể bị rối loạn tiêu hóa do làm suy giảm hệ vi sinh vật đường ruột. Nếu có triệu chứng tiêu chảy khi dùng thuốc, ba mẹ cần thông báo với bác sĩ điều trị. 

3. Có nên áp dụng mẹo dân gian chữa tiêu chảy cho trẻ sơ sinh không?

Để trị chứng tiêu chảy cho trẻ sơ sinh, không ít người vẫn áp dụng một số mẹo dân gian như cho trẻ dùng nước gạo rang, nước hồng xiêm, trà hãm từ vỏ cam, nước lá ổi,... Mặc dù vậy, những phương pháp chữa trị này hầu như chưa qua kiểm chứng khoa học. 

Mẹo dân gian chữa tiêu chảy cho trẻ sơ sinh không phải lúc nào cũng mang lại hiệu quả

Nếu tiêu chảy đến từ nguyên nhân bệnh lý, nhiễm trùng đường ruột, các mẹo chữa trị trên thường không phát huy hiệu quả. Thay vì tự chữa trị cho trẻ tại nhà, ba mẹ nên cho trẻ đi khám để bác sĩ xác định nguyên nhân, hướng dẫn xử lý kịp thời. 

4. Khi nào nên cho trẻ đi khám?

Tình trạng tiêu chảy vài ngày có thể làm trẻ bị mất nước. Nếu không bù nước kịp thời, trẻ có nguy cơ phải đối mặt với nhiều biến chứng nguy hiểm. Ngoài ra, tiêu chảy còn khiến trẻ sơ sinh bị suy dinh dưỡng, ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình phát triển thể chất của trẻ sau này. 

Nếu tình trạng tiêu chảy có xu hướng kéo dài kèm triệu chứng bất thường, ba mẹ cần đưa trẻ đi khám 

Vì vậy, ngay khi nhận thấy trẻ bị tiêu chảy kèm theo một số triệu chứng bất thường, ba mẹ nên đưa trẻ đến cơ sở y tế để thăm khám và bác sĩ sẽ tư vấn biện pháp kiểm soát phù hợp. 

Nếu tiêu chảy là do sự thâm nhập của vi khuẩn hoặc ký sinh trùng, trẻ thường được kê đơn thuốc kháng sinh hoặc thuốc trị ký sinh trùng. Trường hợp có dấu hiệu bị mất nước, trẻ có thể phải nhập viện để điều trị. Với trường hợp tiêu chảy nhẹ do sử dụng sữa công thức, ba mẹ cần thay loại sữa khác phù hợp hơn. 

5. Cách chăm sóc và phòng ngừa tiêu chảy cho trẻ sơ sinh 

Khi chăm sóc trẻ bị tiêu chảy, các mẹ cần lưu ý một số vấn đề sau:

• Tích cực cho trẻ bú sữa mẹ: Đây là cách giúp trẻ bù nước, phòng ngừa nguy cơ mất nước. Nếu trẻ không thể bú nhiều sữa cùng lúc, bạn nên chia nhỏ số lần bú. 
• Thay đổi chế độ ăn uống: Khi ăn đồ cay nóng, chứa nhiều dầu mỡ, sữa mẹ có thể bị ảnh hưởng. Do đó trong chế độ ăn uống hàng ngày, chị em cần hạn chế thực phẩm giàu chất béo, đường, đồ ăn chế biến sẵn. Thay vào đó, chị em nên ưu tiên thực phẩm lành tính, tích cực bổ sung rau củ quả vào khẩu phần ăn. 
• Rửa tay sạch sẽ khi tiếp xúc với trẻ: Trước khi bế hoặc cho trẻ ăn, ba mẹ nên rửa tay bằng xà phòng diệt khuẩn, đặc biệt là sau khi thay bỉm. Ngoài ra, bạn cũng cần thường xuyên giặt chăn đệm, dọn dẹp không gian trẻ hay sinh hoạt. 

Trẻ sơ sinh bị tiêu chảy cần được bú mẹ nhiều hơn để phòng ngừa mất nước

Bên cạnh đó, để chủ động phòng ngừa tình trạng tiêu chảy ở trẻ sơ sinh, chị em cần cố gắng duy trì cho trẻ bú mẹ trong ít nhất 6 tháng đầu đời. Bởi đây là nguồn dưỡng chất an toàn, ít ảnh hưởng tiêu cực đến đường tiêu hóa của trẻ. Mặt khác, trong quá trình mang thai, cần chú ý chăm sóc tiền sản để hạn chế phần nào nguy cơ tiềm ẩn tác động đến đường ruột của trẻ sau sinh. 

Thực tế, việc áp dụng một số mẹo dân gian chữa tiêu chảy cho trẻ sơ sinh không phải lúc nào cũng mang lại hiệu quả. Giải pháp tốt nhất khi ba mẹ nhận thấy trẻ bị tiêu chảy vẫn là mang trẻ đến cơ sở y tế để thăm khám và điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ. Nếu đang phân vân chưa biết nên lựa chọn địa chỉ y tế nào uy tín, ba mẹ có thể đưa con thăm khám tại chuyên khoa Nhi thuộc Hệ thống Y tế MEDLATEC. Để đặt lịch khám, Quý khách vui lòng liên hệ tổng đài 1900 56 56 56 của MEDLATEC để được tư vấn chi tiết hơn.