Tin tức

Mẹo dân gian giúp trẻ nhanh biết đi: Mẹo nào nên thử, mẹo nào cần tránh?

Ngày 19/11/2026
Mẹo dân gian giúp trẻ nhanh biết đi là chủ đề nhiều cha mẹ tìm hiểu khi con đã qua mốc 1 tuổi nhưng chưa tự bước. Trong số các mẹo được truyền lại, có cách phù hợp với quá trình phát triển vận động của trẻ. Cũng có cách không mang lại lợi ích, thậm chí tiềm ẩn nguy cơ. Bài viết giúp bạn phân biệt từng mẹo và biết khi nào cần đưa trẻ đi khám.

1. Trẻ thường biết đi vào thời điểm nào?

Biết đi là kết quả của cả một chuỗi kỹ năng. Trẻ cần ngồi vững, bò, vịn đứng, men theo đồ vật rồi mới tự bước. Thứ tự này không cứng nhắc, vì có những bé bỏ qua giai đoạn bò, chuyển thẳng từ ngồi sang đứng và đi.

Theo tài liệu hướng dẫn của NHS (Anh), trẻ thường bước những bước đầu tiên trong khoảng từ 9 đến 18 tháng tuổi. CDC (Mỹ) xếp kỹ năng tự đi vài bước vào nhóm mốc phát triển của trẻ 15 tháng. Đây là những việc mà từ 75% trẻ trở lên làm được ở độ tuổi đó. Với trẻ sinh non hơn 3 tuần, cha mẹ nên đối chiếu theo tuổi hiệu chỉnh, tức là tuổi được tính từ ngày dự sinh thay vì ngày sinh thực tế.

Môi trường sống cũng ảnh hưởng đến thời điểm trẻ biết đi. Khoảng cách giữa các món đồ nội thất, sàn gỗ hoặc sàn trơn, hay việc trẻ từng ngồi xe tập đi trong thời gian dài đều có thể tác động đến thời điểm trẻ tự bước. Vì vậy, trước khi thử bất kỳ mẹo dân gian giúp trẻ nhanh biết đi nào, bạn nên quan sát xem con đã có đủ các kỹ năng nền hay chưa.

Trẻ cần trải qua các giai đoạn ngồi vững, bò và vịn đứng trước khi tự bước.Trẻ cần trải qua các giai đoạn ngồi vững, bò và vịn đứng trước khi tự bước.

2. Các mẹo dân gian giúp trẻ nhanh biết đi phổ biến và góc nhìn y khoa

Phần lớn các mẹo được truyền miệng xuất phát từ kinh nghiệm cá nhân. Khi cân nhắc một mẹo dân gian giúp trẻ nhanh biết đi, bạn có thể tự đặt hai câu hỏi. Câu thứ nhất là mẹo này có khiến trẻ đau, sợ hay gặp nguy hiểm không. Câu thứ hai là nó có làm gia đình chậm phát hiện vấn đề sức khỏe của con không.

2.1. Đập cá lóc vào chân

Đây là mẹo được nhắc đến nhiều nhất. Theo cách truyền miệng, mẹo này áp dụng cho trẻ từ 1 tuổi đã đứng vững nhưng chưa chịu bước, bằng cách dùng cá lóc còn sống đập vào chân trẻ. Người ta tin rằng làm vậy giúp chân cứng cáp, thậm chí hết vòng kiềng. Tuy nhiên, đây chỉ là kinh nghiệm dân gian, không có cơ sở khoa học.

Sức cơ chân và khả năng giữ thăng bằng hình thành khi trẻ tự vận động mỗi ngày. Hiện chưa có bằng chứng cho thấy việc đập, vỗ vào chân giúp quá trình này diễn ra nhanh hơn. Cá còn sống có thể giãy mạnh, khiến trẻ đau hoặc hoảng sợ. 

Mẹo đập cá lóc vào chân chưa có cơ sở khoa học và có thể khiến trẻ đau hoặc hoảng sợ.Mẹo đập cá lóc vào chân chưa có cơ sở khoa học và có thể khiến trẻ đau hoặc hoảng sợ.

2.2. Cho trẻ ngồi xe tập đi

Nhiều gia đình nghĩ xe tập đi có bánh giúp trẻ quen với việc bước. Thực tế, theo Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP), xe tập đi không giúp trẻ học đi, thậm chí có thể làm trẻ biết đi muộn hơn.

Xe tập đi còn liên quan đến nhiều ca chấn thương. Một nghiên cứu đăng trên tạp chí Pediatrics ghi nhận khoảng 230.676 trẻ dưới 15 tháng tuổi tại Mỹ phải điều trị cấp cứu vì chấn thương liên quan đến xe tập đi trong giai đoạn 1990–2014. Trong đó, hơn 90% là chấn thương vùng đầu và cổ, và phần lớn xảy ra do trẻ ngã cầu thang.

AAP khuyến cáo cấm sản xuất và bán xe tập đi có bánh xe, và Canada đã cấm loại sản phẩm này. Khi cần chỗ cho trẻ chơi an toàn, bạn có thể thay bằng bàn hoạt động cố định không có bánh xe hoặc quây cũi.

2.3. Ăn canh cua, xương hầm để “cứng chân”

Quan niệm này có phần hợp lý, vì dinh dưỡng ảnh hưởng trực tiếp đến xương. Khi thiếu vitamin D, cơ thể trẻ khó hấp thu canxi và phốt pho, có thể dẫn đến còi xương. Trẻ bị còi xương có thể chậm tăng trưởng, chậm các kỹ năng vận động và yếu cơ. Theo NHS, dấu hiệu chính của còi xương là chân cong ra ngoài, để lại khoảng hở lớn giữa hai đầu gối khi đứng chụm chân.

Dù vậy, không có món ăn riêng lẻ nào giúp trẻ biết đi sớm. Trẻ cần chế độ ăn đa dạng, đủ nhóm chất theo độ tuổi. Bạn không nên tự mua vitamin D hoặc canxi cho trẻ dùng. Dùng quá nhiều vitamin D có thể gây hại, vì vậy liều dùng cần theo hướng dẫn của bác sĩ.

2.4. Các nghi thức tâm linh

Một số gia đình làm lễ cúng hoặc thực hiện động tác “cắt dây chân” khi trẻ chậm đi. Chưa có bằng chứng cho thấy các nghi thức này ảnh hưởng đến cơ, xương hay khả năng vận động của trẻ. Những nghi thức này thường không gây hại nếu không dùng vật sắc nhọn gần cơ thể trẻ. Tuy nhiên, gia đình không nên vì tin vào nghi thức mà bỏ qua việc theo dõi các mốc phát triển của con.

2.5. Đi chân đất và cầm đồ vật khi tập đi

Không phải mẹo truyền miệng nào cũng thiếu cơ sở. Theo hướng dẫn của NHS, trẻ đang tập đi nên đi chân trần khi ở trong nhà. Khi bàn chân tiếp xúc trực tiếp với sàn, trẻ cảm nhận mặt sàn tốt hơn và dễ giữ thăng bằng.

Trên mạng xã hội, mẹo cho trẻ cầm hai quả chanh hoặc hai món đồ nhỏ khi tập đi cũng được nhiều phụ huynh chia sẻ. Một chuyên gia vật lý trị liệu nhi giải thích rằng vật cầm tay giúp trẻ có thêm đối trọng và tập trung vào mục tiêu. Tuy nhiên, trẻ cần tự đứng vững được ít nhất khoảng 10 giây trước khi có thể bước. Nếu thử cách này, bạn nên chọn đồ vật vừa tay trẻ. Đồ vật không nên quá nhỏ, để tránh trẻ cho vào miệng gây hóc.

3. Cách hỗ trợ trẻ tập đi an toàn tại nhà

So với việc tìm một mẹo dân gian giúp trẻ nhanh biết đi, những hoạt động đơn giản hằng ngày thường giúp ích nhiều hơn. Một số cách cha mẹ có thể áp dụng bao gồm:

  • Tăng thời gian chơi trên sàn: Một không gian rộng và an toàn giúp trẻ có cơ hội bò, kéo người đứng dậy và men theo đồ vật. Bạn nên hạn chế bế trẻ hoặc để trẻ ngồi một chỗ quá lâu.
  • Đặt đồ chơi xa tầm với một chút: Trẻ sẽ chủ động với lấy, bò hoặc bước tới. Khoảng cách vừa phải giúp trẻ không bị nản.
  • Bố trí điểm vịn chắc chắn: Ghế sofa, bàn thấp đặt gần nhau giúp trẻ men theo dễ hơn. Bạn cũng nên bọc cạnh bàn ghế, che ổ điện và dọn các vật dễ rơi.
  • Dắt tay khi trẻ hào hứng: Bạn có thể khen ngợi khi trẻ cố gắng. Tránh ép trẻ tập lúc trẻ mệt hoặc quấy khóc.
  • Duy trì dinh dưỡng và khám định kỳ: Việc theo dõi cân nặng, chiều cao giúp phát hiện sớm tình trạng chậm tăng trưởng.

Cha mẹ có thể tăng thời gian chơi trên sàn để khuyến khích trẻ chủ động bước tới.Cha mẹ có thể tăng thời gian chơi trên sàn để khuyến khích trẻ chủ động bước tới.

4. Khi nào cần đưa trẻ đi khám?

Chậm đi đôi khi chỉ là khác biệt bình thường giữa các bé. Tuy nhiên, bạn nên đưa trẻ đi khám nếu nhận thấy một trong các dấu hiệu sau:

  • Khoảng 12 tháng tuổi, trẻ chưa cố đứng hoặc chưa dồn sức nặng lên chân.
  • Trẻ khó kéo người đứng dậy vì chân cứng, hoặc thường đi kiễng chân.
  • Đến 18 tháng, trẻ chưa tự đi được vài bước, hoặc người trẻ có vẻ rất cứng, cơ căng.
  • Trẻ mất đi những kỹ năng từng làm được.
  • Chân cong rõ rệt, cổ tay sưng, trẻ hay quấy khi đứng, hoặc trẻ chậm ở nhiều mốc phát triển khác.

Khi thăm khám, bác sĩ sẽ đánh giá các mốc vận động, trương lực cơ và hình dáng chân của trẻ. Nếu nghi ngờ còi xương, bác sĩ có thể chỉ định kiểm tra nồng độ vitamin D và canxi.

Phụ huynh nên đưa trẻ đi khám nếu đến 18 tháng con chưa tự đi được vài bước hoặc có biểu hiện bất thường ở chân.Phụ huynh nên đưa trẻ đi khám nếu đến 18 tháng con chưa tự đi được vài bước hoặc có biểu hiện bất thường ở chân.

Phần lớn mẹo dân gian giúp trẻ nhanh biết đi chỉ mang tính tham khảo. Trong số đó, đập cá lóc vào chân hay dùng xe tập đi có bánh xe là những cách nên tránh. Trẻ biết đi tốt hơn khi được vận động tự do trong môi trường an toàn, ăn uống đủ chất và được người lớn kiên nhẫn đồng hành. Nếu đến 18 tháng trẻ vẫn chưa tự bước, hoặc có biểu hiện bất thường ở chân, bạn nên đưa trẻ đi khám sớm.

Nếu cần thăm khám, bạn có thể lựa chọn các địa chỉ uy tín như MEDLATEC. Tại đây, trẻ có thể được bác sĩ Nhi khoa đánh giá sự phát triển vận động. Khi nghi ngờ thiếu vi chất, bác sĩ có thể chỉ định thêm các xét nghiệm cần thiết. Nếu cần tư vấn, đặt lịch khám, quý khách hàng có thể gọi đến hotline 1900 56 56 56 để được hỗ trợ.

ThS.BS Trần Thị Kim Ngọc

Bác sĩ duyệt bài:ThS.BS Trần Thị Kim Ngọc

Đã kiểm duyệt

Tốt nghiệp y Đa khoa tại Học viện Quân Y. ThS.BS Trần Thị Kim Ngọc là chuyên gia Nhi khoa và Nội tiết Nhi với gần 10 năm kinh nghiệm tại Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC. Xem thêm thông tin chi tiết>>

Nội dung được kiểm duyệt chặt chẽ bởi đội ngũ chuyên gia y tế theo đúng Công bố quy trình duyệt bài MEDLATEC.

Bình luận ()

Ý kiến của bạn sẽ được xét duyệt trước khi đăng.

Lựa chọn dịch vụ

Quý khách hàng vui lòng lựa chọn dịch vụ y tế theo nhu cầu!

Lấy mẫu xét nghiệm tại nhà

Lấy mẫu xét nghiệm tại nhà giúp khách hàng chủ động tầm soát bệnh lý. Đồng thời tiết kiệm thời gian đi lại, chờ đợi kết quả với mức chi phí hợp lý.

Đặt lịch thăm khám tại MEDLATEC

Đặt lịch khám tại cơ sở khám chữa bệnh thuộc Hệ thống Y tế MEDLATEC giúp chủ động thời gian, hạn chế tiếp xúc đông người.
bác sĩ lựa chọn dịch vụ