1. Dấu hiệu nhận biết vết thương bị nhiễm trùng

vết thương nhiễm trùng là tình trạng vết thương bị các vi sinh vật gây bệnh xâm nhập và phát triển. Tác nhân phổ biến nhất là vi khuẩn (như Staphylococcus aureus, Streptococcus, E. coli…). Nấm ít gặp hơn và thường chỉ xuất hiện ở vết thương mạn tính hoặc người có hệ miễn dịch suy yếu. Khi các tác nhân gây bệnh xâm nhập vào vùng da bị tổn thương, cơ thể sẽ kích hoạt phản ứng viêm nhằm chống lại sự xâm nhập này. Tuy nhiên, nếu vi khuẩn phát triển mạnh hoặc hệ miễn dịch suy yếu, vết thương có thể trở nên nghiêm trọng hơn. 

Sau khi bị thương, tình trạng sưng đỏ và đau nhẹ thường xuất hiện trong 1 - 3 ngày đầu và sẽ giảm dần khi vết thương bắt đầu lành. Tuy nhiên, nếu vết thương sưng đỏ kéo dài, lan rộng hoặc xuất hiện các biểu hiện bất thường thì có thể đó là dấu hiệu vết thương bị nhiễm trùng. Lúc này cần chú ý theo dõi các triệu chứng để xử lý kịp thời.

Đau kéo dài và tăng dần

Nếu cảm giác đau ở vết thương không giảm mà ngày càng rõ rệt theo thời gian, đây có thể là dấu hiệu nhiễm trùng. Tình trạng đau dai dẳng xảy ra khi cơ thể đang phản ứng lại với sự xâm nhập của vi khuẩn gây viêm.

Vết thương sưng đỏ lan rộng

Sưng đỏ là phản ứng bình thường sau chấn thương. Tuy nhiên, nếu sau vài ngày vết thương vẫn sưng tấy, vùng da xung quanh đỏ nhiều hơn hoặc phù nề, người bệnh cần đến cơ sở y tế kiểm tra, vì có thể vết thương đã bị nhiễm trùng. Ngoài ra, nếu vùng da xung quanh vết thương có cảm giác ấm nóng hơn bình thường khi chạm vào, đây cũng là dấu hiệu điển hình của phản ứng viêm nhiễm.

Vết thương có mủ và mùi hôi

Khi vết thương tiết ra nhiều dịch, xuất hiện mủ màu vàng hoặc xanh kèm theo mùi hôi khó chịu, đó là dấu hiệu cảnh báo nhiễm trùng rõ ràng. Tình trạng này cần được xử lý sớm để tránh nhiễm trùng lan rộng.

Vết thương có mủ và mùi hôi là dấu hiệu của tình trạng nhiễm trùng 

Cơ thể mệt mỏi, có thể sốt

Khi xuất hiện các dấu hiệu này, cần đến cơ sở y tế để được thăm khám và điều trị kịp thời.

2. Chẩn đoán và điều trị vết thương nhiễm trùng

Chẩn đoán vết thương nhiễm trùng

Bác sĩ sẽ hỏi về tiền sử bệnh và tiến hành khám tổng quát để đánh giá tình trạng vết thương. Người bệnh thường được hỏi bị thương trong hoàn cảnh nào và vết thương xuất hiện từ khi nào. Bên cạnh đó, bác sĩ có thể yêu cầu thực hiện một số xét nghiệm sau:

• Xét nghiệm máu nhằm kiểm tra dấu hiệu nhiễm trùng trong cơ thể.
• Chụp X-quang để phát hiện dị vật cản quang (kim loại, thủy tinh) hoặc xác định tổn thương ở mô sâu. Với các dị vật không cản quang như gỗ, nhựa, bác sĩ có thể chỉ định siêu âm hoặc CT thay thế. Chụp CT có thể được chỉ định trong những trường hợp phức tạp hơn và đôi khi cần dùng thuốc cản quang. Vì vậy, nếu người bệnh có tiền sử dị ứng thuốc cản quang, bệnh thận hoặc đang dùng thuốc điều trị tiểu đường, cần thông báo cho bác sĩ trước khi thực hiện;
• Xét nghiệm nuôi cấy vi khuẩn từ dịch hoặc mô thu thập tại vùng tổn thương. Mẫu bệnh phẩm sẽ được gửi đến phòng xét nghiệm để xác định loại vi khuẩn gây nhiễm trùng.

Điều trị vết thương nhiễm trùng

Dựa vào kết quả thăm khám, bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp như:

• Sử dụng thuốc kháng sinh để kiểm soát và tiêu diệt vi khuẩn gây nhiễm trùng, khi nhiễm trùng được kiểm soát, tình trạng đau và sưng cũng sẽ cải thiện theo;
• Làm sạch vết thương, loại bỏ dịch mủ hoặc áp dụng phương pháp hút chân không để hỗ trợ quá trình lành thương;

Vết thương cần được làm sạch để hỗ trợ quá trình lành thương

• Phẫu thuật trong trường hợp cần loại bỏ mô hoại tử, mô bị nhiễm trùng hoặc dị vật còn sót lại trong vết thương;
• Liệu pháp oxy cao áp (HBO) giúp tăng lượng oxy đến mô tổn thương, từ đó thúc đẩy quá trình hồi phục và giúp vết thương lành nhanh hơn.

3. Phòng tránh vết thương bị nhiễm trùng

Ngay sau khi bị chấn thương, nên rửa vết thương bằng nước sạch hoặc dung dịch nước muối sinh lý để hạn chế vi khuẩn xâm nhập. Sau đó cần tiến hành sát khuẩn và băng vết thương cẩn thận. Việc xử lý sớm ngay từ đầu rất quan trọng vì nếu để lâu, vi khuẩn có thể xâm nhập và làm tăng nguy cơ nhiễm trùng.

Sơ cứu vết thương đúng cách giúp giảm nguy cơ nhiễm trùng

Sau khi làm sạch, có thể dùng dung dịch sát khuẩn phù hợp để phòng ngừa vi khuẩn phát triển. Lưu ý phân biệt: thuốc sát khuẩn dùng để phòng ngừa nhiễm trùng, còn thuốc kháng sinh tại chỗ dùng để điều trị nhiễm trùng đã xảy ra và chỉ sử dụng khi có chỉ định của bác sĩ. Đồng thời cần giữ vết thương sạch, tránh tiếp xúc với bụi bẩn, nước bẩn hoặc chạm tay trực tiếp vào vùng bị thương. Vi khuẩn từ tay hoặc môi trường bên ngoài có thể dễ dàng xâm nhập và khiến vết thương bị nhiễm trùng. Đối với các vết thương sâu, bẩn, do đinh gỉ, vật sắc nhọn hoặc dính đất cát gây ra - đây là những loại vết thương có nguy cơ uốn ván cao. Người bệnh cần đến cơ sở y tế để được đánh giá và tư vấn tiêm phòng uốn ván phù hợp dựa trên lịch sử tiêm chủng cá nhân.

Một chế độ ăn khoa học cũng là yếu tố quan trọng giúp cơ thể nhanh hồi phục, tăng cường miễn dịch và hỗ trợ vết thương mau lành hơn. Trong một số trường hợp, người bệnh có thể cần bổ sung thêm vitamin và khoáng chất theo hướng dẫn của bác sĩ.

Ngoài ra, người bệnh nên tham khảo ý kiến bác sĩ để biết có cần áp dụng chế độ ăn uống hoặc chăm sóc đặc biệt hay không. Nếu có các bệnh lý nền như tăng huyết áp hoặc tiểu đường, việc tuân thủ hướng dẫn điều trị và kiểm soát tốt tình trạng sức khỏe cũng góp phần giảm nguy cơ nhiễm trùng vết thương.

Trên đây là những thông tin giúp bạn nhận biết và xử trí khi vết thương bị nhiễm trùng. Nếu vết thương có dấu hiệu nhiễm trùng hoặc không cải thiện sau khi chăm sóc tại nhà, bạn đọc vui lòng liên hệ tới Hệ thống Y tế MEDLATEC qua Tổng đài 1900 56 56 56 để được hỗ trợ kịp thời.