1. U xơ tuyến vú lành tính là bệnh gì?

U xơ tuyến vú lành tính là khối u hình thành từ mô xơ và mô tuyến trong vú. Đây là tổn thương không ác tính, không xâm lấn và không di căn sang các cơ quan khác. Khối u thường có hình tròn hoặc bầu dục, bề mặt nhẵn, ranh giới rõ và có thể di động khi sờ nắn, không gây đau hoặc chỉ cảm thấy hơi căng tức nhẹ, nhất là trước kỳ kinh nguyệt. 

U xơ tuyến vú lành tính thường gặp nhất ở phụ nữ trong độ tuổi 15 - 35. Khối u có thể phát triển chậm và chịu ảnh hưởng bởi nội tiết tố nữ, đặc biệt là estrogen. Trong đại đa số trường hợp, u xơ tuyến vú lành tính không gây đau và chỉ được phát hiện tình cờ trong quá trình khám sức khỏe hoặc khi tự kiểm tra vú tại nhà.

U xơ tuyến vú lành tính thường ít ảnh hưởng đến sức khỏe

2. Dấu hiệu gợi ý u xơ tuyến vú lành tính

Các triệu chứng của u xơ tuyến vú lành tính thường không đặc trưng, dễ bị bỏ qua nếu không chú ý theo dõi. Thông thường, người bệnh không bị biến dạng vú, không tụt núm vú, không có dịch bất thường ở núm vú, da vú không sần sùi, các dấu hiệu chính có thể gặp phải gồm: 

• Sờ thấy khối u tròn, chắc, bề mặt nhẵn và di động dưới da vùng vú. Khối u thường không dính vào da hoặc mô xung quanh.
• Vùng có khối u xơ lành tính có thể căng tức nhẹ.

Tuy hầu hết các trường hợp là lành tính, nhưng nếu khối u to nhanh, gây đau nhiều, kèm theo thay đổi da vú, núm vú tụt vào trong hoặc chảy dịch bất thường, người bệnh cần đi khám sớm để loại trừ tổn thương khác.

3. Chẩn đoán và điều trị thế nào đối với u xơ tuyến vú lành tính?

Các trường hợp nghi ngờ u xơ tuyến vú thường được bác sĩ chẩn đoán và điều trị theo hướng:

3.1. Chẩn đoán

Để xác định chính xác u xơ tuyến vú là lành tính, bác sĩ sẽ kết hợp kết quả từ quá trình thăm khám lâm sàng và các phương pháp chẩn đoán hình ảnh, xét nghiệm cần thiết sau:

• Thăm khám lâm sàng:

Người bệnh được kiểm tra vùng vú để đánh giá vị trí, kích thước, độ di động và mật độ của khối u. U xơ tuyến vú lành tính thường có ranh giới rõ, không dính vào da hoặc mô xung quanh. Thăm khám chính là cơ sở để bác sĩ có định hướng ban đầu nhưng chưa đủ để kết luận chính xác.

• Siêu âm tuyến vú:

Hình ảnh siêu âm cho phép bác sĩ phân biệt tính chất khối u, đánh giá cấu trúc và mức độ nghi ngờ ác tính. U xơ lành tính thường có hình bầu dục, ranh giới rõ và cấu trúc đồng nhất.

• Chụp nhũ ảnh:

Chụp nhũ ảnh thường được chỉ định đối với trường hợp cần được đánh giá thêm. Phương pháp này giúp bác sĩ phát hiện các tổn thương nhỏ bị bỏ sót qua siêu âm, loại trừ nguy cơ ung thư vú.

• Sinh thiết:

Trường hợp khối u có đặc điểm chưa rõ ràng, bác sĩ sẽ chỉ định sinh thiết bằng kim nhỏ. Mẫu mô từ tổn thương nghi ngờ sẽ được lấy ra để phân tích, xác định chính xác bản chất là u xơ lành tính hay tổn thương khác.

Người bệnh trong quá trình thực hiện các kiểm tra chẩn đoán u xơ tuyến vú

3.2. Điều trị

Phương pháp điều trị u xơ tuyến vú lành tính sẽ được bác sĩ cân nhắc dựa trên kích thước khối u, mức độ ảnh hưởng của triệu chứng và mong muốn của người bệnh. Với các khối u nhỏ, không gây đau và không ảnh hưởng sinh hoạt, bác sĩ thường khuyên theo dõi định kỳ. 

Người bệnh sẽ được tái khám, siêu âm vú sau 3 - 6 tháng để kiểm tra sự thay đổi của khối u. Nhiều trường hợp u xơ tuyến vú lành tính có thể ổn định trong thời gian dài và không cần điều trị. Trường hợp cần thiết, bác sĩ có thể chỉ định thuốc điều hòa nội tiết hoặc thuốc giảm đau để giảm căng tức vú.

Phẫu thuật thường được chỉ định khi khối u lớn nhanh, gây đau nhiều, ảnh hưởng đến tính thẩm mỹ. Quá trình phẫu thuật tương đối đơn giản, bảo tồn mô vú tối đa và ít ảnh hưởng đến chức năng tuyến vú.

4. Cách thức kiểm soát u xơ tuyến vú

Sau điều trị, người bệnh cần thực hiện tốt các biện pháp sau để kiểm soát tiến triển của u xơ tuyến vú lành tính:

• Thực hiện lối sống lành mạnh:

Người bệnh cần cân đối dinh dưỡng hàng ngày, trong đó, ưu tiên trái cây tươi và rau xanh, hạn chế thực phẩm giàu chất béo và đồ uống có cồn. Việc làm này giúp cân bằng nội tiết tố. Ngoài ra, người bệnh cũng cần ngủ đủ giấc, giảm căng thẳng để hạn chế sự phát triển của khối u.

• Tự kiểm tra vú định kỳ:

Phụ nữ nên tự khám vú sau khi sạch kinh 5 - 7 ngày vì thời điểm này tuyến vú mềm, ít chịu ảnh hưởng của nội tiết, dễ phát hiện bất thường. Nếu đã ở tuổi mãn kinh thì nên chọn một ngày cố định mỗi tháng để tự kiểm tra tại nhà.

Cách tự kiểm tra vú như sau: 

- Đứng thẳng trước gương, thả lỏng hai tay và quan sát xem hai bên vú có cân đối không, da vú có bất thường, núm vú có tụt vào trong hay chảy dịch bất thường không.

• Khám tuyến vú định kỳ tại cơ sở y tế:

Phụ nữ vẫn nên khám vú định kỳ để phát hiện sớm u xơ tuyến vú và các bệnh lý khác của tuyến vú.

Hình ảnh mô phỏng cách tự kiểm tra tuyến vú tại nhà

U xơ tuyến vú lành tính về cơ bản không nguy hiểm và không phải ung thư. Trong một số ít trường hợp, u có thể phát triển nhanh hoặc gây biến dạng vú, ảnh hưởng tâm lý và chất lượng cuộc sống của người bệnh. Chủ động thăm khám sức khỏe định kỳ sẽ giúp nữ giới phát hiện sớm bất thường tuyến vú và có hướng xử trí kịp thời.

Để đặt lịch khám cùng bác sĩ chuyên khoa của Hệ thống Y tế MEDLATEC, quý khách hàng có thể liên hệ Hotline 1900 56 56 56.