1. Giãn dây chằng đầu gối dấu hiệu 

Giãn dây chằng đầu gối xảy ra khi dây chằng bị kéo căng vượt quá giới hạn nhưng chưa bị đứt hoàn toàn. Tổn thương làm giảm khả năng giữ vững khớp và gây ra nhiều biểu hiện khác nhau tùy mức độ.

Bạn có thể nhận biết giãn dây chằng đầu gối dấu hiệu điển hình qua từng giai đoạn dưới đây:

Giãn dây chằng đầu gối có thể gây đau nhức, sưng quanh khớp và khiến việc vận động trở nên khó khăn

1.1. Dấu hiệu xuất hiện sớm

Sau khi bị chấn thương, các triệu chứng có thể xuất hiện khá nhanh, thường gặp gồm:

• Đau đầu gối: Cơn đau xuất hiện tại vùng dây chằng bị tổn thương và tăng lên khi đứng, đi lại hoặc chịu lực.
• Sưng khớp: Đầu gối có thể sưng do phản ứng của cơ thể sau chấn thương hoặc do dịch tích tụ trong khớp.
• Căng tức, khó chịu: Vùng quanh khớp có cảm giác căng, nóng hoặc đau khi chạm vào.
• Bầm tím: Một số trường hợp xuất hiện vết bầm quanh vị trí chịu tác động.

1.2. Dấu hiệu khi vận động

Khi bắt đầu đi lại hoặc thực hiện các động tác gập, duỗi, giãn dây chằng đầu gối dấu hiệu có thể biểu hiện rõ hơn:

• Khớp gối lỏng, thiếu vững.
• Khó gập hoặc duỗi đầu gối hết tầm do đau và tổn thương dây chằng.
• Đau tăng khi bước lên xuống cầu thang, chạy hoặc thay đổi hướng.
• Có cảm giác khớp gối khuỵu khi chịu trọng lượng cơ thể.

Không phải mọi trường hợp đau, sưng đầu gối đều là giãn dây chằng. Nếu khớp sưng nhanh trong vài giờ, đau dữ dội, không thể đứng chịu lực, khớp biến dạng hoặc cảm giác mất vững rõ rệt, người bệnh cần được thăm khám sớm để loại trừ đứt dây chằng, tổn thương sụn chêm hoặc gãy xương.

2. Sơ cứu cần biết khi có dấu hiệu giãn dây chằng đầu gối

Việc sơ cứu ban đầu cần tập trung vào giảm tải cho khớp, hạn chế sưng đau và tránh làm tổn thương tiến triển nặng hơn. Nguyên tắc sơ cứu kinh điển được viết tắt là RICE: Rest (nghỉ ngơi) - Ice (chườm lạnh) - Compression (băng ép) - Elevation (kê cao chân).

2.1. Nghỉ ngơi và hạn chế vận động

Người bị thương nên dừng hoạt động ngay khi xuất hiện đau hoặc khó chịu ở đầu gối. Không cố chạy, nhảy hoặc tiếp tục chơi thể thao vì việc chịu lực khi dây chằng đang tổn thương có thể khiến tình trạng nghiêm trọng hơn. Có thể nằm nghỉ và kê chân cao vừa phải để hỗ trợ giảm sưng. Nếu cần di chuyển, nên hạn chế dồn trọng lượng lên chân bị đau.

Nghỉ ngơi và chườm lạnh là những biện pháp hỗ trợ ban đầu sau chấn thương đầu gối

2.2. Chườm lạnh trong giai đoạn đầu

Chườm lạnh trong 48 giờ đầu sau chấn thương giúp làm dịu cơn đau, đồng thời giảm tình trạng sưng tấy ở đầu gối. Mỗi lần chườm nên kéo dài khoảng 15-20 phút, cách nhau 2-3 giờ, không chườm liên tục. Có thể sử dụng túi chườm lạnh hoặc đá được bọc trong khăn sạch. Không đặt đá trực tiếp lên da và không chườm trong thời gian quá lâu để tránh gây tổn thương da.

2.3. Băng ép giảm sưng

Sau khi chườm lạnh, dùng băng thun quấn quanh đầu gối với lực vừa phải để hỗ trợ giảm sưng, không quấn quá chặt vì có thể cản trở tuần hoàn. Dấu hiệu quấn quá chặt gồm tê, lạnh, đổi màu da hoặc đau tăng ở vùng dưới băng, cần nới lỏng ngay nếu gặp các dấu hiệu này.

2.4. Kê cao chân

Khi nằm nghỉ, nên kê chân bị thương cao hơn mức tim bằng gối hoặc đệm, kê liên tục trong những giờ đầu và duy trì càng nhiều càng tốt trong 1-2 ngày đầu. Biện pháp này giúp dịch và máu lưu thông về tim tốt hơn, hạn chế sưng tích tụ tại khớp gối.

2.5. Cố định khớp khi cần thiết

Với trường hợp đau nhiều hoặc khớp gối lỏng lẻo rõ, có thể dùng nẹp để hạn chế cử động khớp, giúp giảm nguy cơ tổn thương thêm khi di chuyển. Đây là biện pháp bổ trợ, không thuộc 4 bước RICE gốc. Thời gian đeo nẹp phụ thuộc vào mức độ tổn thương. Vì vậy, người bệnh nên tham khảo ý kiến bác sĩ để được hướng dẫn phù hợp, tránh đeo nẹp quá lâu gây yếu cơ và cứng khớp.

Sau khi sơ cứu, người bị bệnh nên đến cơ sở y tế để được bác sĩ thăm khám và đánh giá mức độ tổn thương. Tùy tình trạng cụ thể, bác sĩ có thể chỉ định sử dụng thuốc giảm đau hoặc thuốc hỗ trợ kiểm soát tình trạng viêm. Bệnh nhân không nên tự ý dùng thuốc, lạm dụng thuốc hoặc thay đổi liều lượng, mà cần tuân thủ đúng hướng dẫn của bác sĩ.

2. Cách chữa giãn dây chằng đầu gối tại nhà hỗ trợ quá trình điều trị

Bên cạnh việc tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ, bạn có thể áp dụng các biện pháp chăm sóc tại nhà dưới đây để thúc đẩy quá trình hồi phục:

3.1. Duy trì chế độ dinh dưỡng phù hợp

Chế độ ăn đầy đủ dưỡng chất giúp cơ thể có nguyên liệu phục hồi mô sau chấn thương. Người bệnh nên tăng cường:

• Ăn thịt nạc, cá, trứng, sữa và các loại đậu để bổ sung protein, hỗ trợ quá trình phục hồi mô.
• Ăn đa dạng rau xanh và trái cây để tăng cường vitamin, khoáng chất và các hợp chất chống oxy hóa. Các thực phẩm giàu vitamin C (cam, ổi, kiwi, ớt chuông) đáng chú ý vì vitamin C tham gia vào quá trình tổng hợp collagen. Đây là thành phần chính cấu tạo nên dây chằng.
• Thực phẩm giàu canxi và vitamin D nhằm hỗ trợ sức khỏe hệ xương.
• Đồng thời, nên hạn chế rượu bia, thức ăn nhiều dầu mỡ và thực phẩm chế biến sẵn nếu sử dụng thường xuyên.

3.2. Massage nhẹ nhàng

Massage nhẹ nhàng có thể giúp thư giãn cơ và giảm cảm giác căng cứng quanh vùng đầu gối. Tuy nhiên, không nên massage mạnh ngay sau chấn thương khi khớp đang sưng, nóng hoặc đau nhiều. Nếu chưa rõ mức độ tổn thương, người bệnh nên hỏi ý kiến bác sĩ hoặc chuyên viên phục hồi chức năng trước khi thực hiện.

Chăm sóc và tập phục hồi đúng hướng dẫn giúp hỗ trợ quá trình hồi phục dây chằng đầu gối

3.3. Tập phục hồi chức năng

Các bài tập phục hồi giúp duy trì tầm vận động, cải thiện sức mạnh cơ quanh khớp và hỗ trợ lấy lại khả năng vận động. Một số bài tập có thể được áp dụng khi tình trạng đã ổn định, chẳng hạn bài tập co cơ tứ đầu, duỗi gối hoặc vận động khớp với biên độ phù hợp.

Người bệnh không nên tự tăng cường độ hoặc số lần tập chỉ vì muốn phục hồi nhanh. Nếu sau khi tập, đầu gối sưng nhiều hơn, đau tăng hoặc xuất hiện cảm giác mất vững, cần dừng bài tập và trao đổi với bác sĩ.

Nhận biết đúng giãn dây chằng đầu gối dấu hiệu giúp người bệnh chủ động xử lý chấn thương ngay từ đầu và hạn chế vận động sai cách. Khi xuất hiện đau, sưng, khó gập duỗi hoặc khớp gối kém vững, người bệnh nên nghỉ ngơi và hạn chế chịu lực lên chân bị thương. Nếu triệu chứng nặng hoặc không cải thiện, cần thăm khám để xác định mức độ tổn thương và có hướng điều trị phù hợp. 

Mọi nhu cầu thăm khám và tư vấn các vấn đề sức khỏe Cơ xương khớp, bạn đọc vui lòng liên hệ tới Hệ thống Y tế MEDLATEC qua Tổng đài 1900 56 56 56 để được hỗ trợ kịp thời.