1. Giải đáp: Mẹ bị ho cho con bú có sao không? 

Ho là phản xạ tự nhiên của cơ thể nhằm loại bỏ các tác nhân gây kích thích khỏi đường hô hấp. Triệu chứng này có thể xuất hiện do cảm lạnh, cúm, viêm họng, viêm xoang, dị ứng hoặc một số bệnh lý khác. Đối với phụ nữ đang nuôi con bằng sữa mẹ, việc xuất hiện cơn ho thường khiến nhiều người lo lắng về khả năng lây bệnh cho trẻ.

Để giải đáp băn khoăn liệu mẹ bị ho cho con bú có sao không, các chuyên gia y tế cho biết trong phần lớn tình huống, việc này hoàn toàn không gây nguy hiểm. Nguyên nhân là phần lớn virus hoặc vi khuẩn gây các bệnh hô hấp thông thường không truyền sang trẻ thông qua sữa mẹ.

Trong hầu hết trường hợp, mẹ bị ho vẫn có thể cho con bú an toàn

Thực tế, trước khi người mẹ xuất hiện triệu chứng, cơ thể đã bắt đầu sản sinh các kháng thể để chống lại tác nhân gây bệnh. Dòng kháng thể tự nhiên này sẽ theo sữa mẹ đi vào cơ thể bé, trở thành chiếc "lá chắn" bảo vệ hệ miễn dịch non nớt của trẻ. Việc ngừng cho con bú đột ngột không những làm giảm nguồn dinh dưỡng quan trọng mà còn có thể ảnh hưởng đến quá trình tiết sữa của mẹ. Do đó, nếu sức khỏe cho phép, mẹ nên tiếp tục nuôi con bằng sữa mẹ kết hợp với các biện pháp phòng tránh lây nhiễm.

Tuy nhiên, trong một số trường hợp đặc biệt như mắc các bệnh truyền nhiễm nghiêm trọng hoặc phải sử dụng những loại thuốc chống chỉ định với phụ nữ cho con bú, bác sĩ có thể khuyến cáo tạm ngừng cho trẻ bú hoặc áp dụng phương pháp nuôi dưỡng khác. Ngoài ra, nếu người mẹ có biểu hiện sốt cao kéo dài, khó thở, đau ngực hoặc ho ra máu, cần nhanh chóng đến cơ sở y tế để được thăm khám và xác định nguyên nhân.

2. Mẹ bị ho khi cho con bú cần làm gì để hạn chế lây bệnh cho trẻ?

Mặc dù tác nhân gây bệnh không lây qua sữa mẹ trong hầu hết các trường hợp, trẻ vẫn có nguy cơ bị lây nhiễm qua các giọt bắn đường hô hấp khi tiếp xúc gần với mẹ.

Đeo khẩu trang khi chăm sóc và cho con bú

Đây là biện pháp đơn giản nhưng có ý nghĩa quan trọng trong việc giảm phát tán các giọt bắn chứa virus hoặc vi khuẩn ra môi trường xung quanh.

Rửa tay thường xuyên

Người mẹ nên chú ý sát khuẩn tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn trước khi bế trẻ, cho bé bú hoặc chạm vào các vật dụng cá nhân của con. Điều này giúp hạn chế nguy cơ truyền mầm bệnh qua tiếp xúc.

Che miệng khi ho hoặc hắt hơi

Khi ho hoặc hắt hơi, mẹ nên dùng khăn giấy hoặc khuỷu tay để che miệng và mũi, sau đó bỏ khăn giấy đúng nơi quy định và vệ sinh tay sạch sẽ.

Nghỉ ngơi và bổ sung đủ dinh dưỡng

Sau sinh, cơ thể người mẹ cần nhiều năng lượng để vừa phục hồi sức khỏe vừa duy trì nguồn sữa. Khi bị ho, mẹ nên ăn uống đầy đủ, tăng cường thực phẩm giàu protein, vitamin và khoáng chất để nâng cao sức đề kháng. Đồng thời, cần uống đủ nước để hạn chế tình trạng mất nước và giúp làm dịu niêm mạc đường hô hấp.

Giữ môi trường sống thông thoáng

Không gian sống sạch sẽ, hạn chế khói thuốc lá, bụi bẩn và các chất kích thích sẽ giúp giảm tình trạng ho cũng như bảo vệ sức khỏe hô hấp của cả mẹ và bé. Nếu thể trạng của mẹ quá mệt mỏi, giải pháp vắt sữa ra bình và nhờ người thân cho bé ăn bằng thìa hoặc bình bú là một lựa chọn hợp lý.

Mẹ bị ho nên kết hợp dinh dưỡng hợp lý và các biện pháp phòng lây bệnh khi chăm sóc trẻ

3. Mẹ bị ho cho con bú có được uống thuốc không?

Bên cạnh thắc mắc mẹ bị ho cho con bú có sao không, nhiều phụ nữ còn lo lắng rằng việc sử dụng thuốc điều trị ho sẽ ảnh hưởng đến chất lượng sữa mẹ hoặc gây tác dụng không mong muốn cho trẻ.

Không tự ý sử dụng thuốc

Một số hoạt chất trong thuốc có thể bài tiết vào sữa mẹ với mức độ khác nhau. Vì vậy, mẹ không nên tự ý mua thuốc điều trị mà cần tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc dược sĩ trước khi sử dụng. 

Nhiều sản phẩm thuốc cảm cúm tự mua (OTC) chứa các hoạt chất nguy hiểm cho mẹ đang cho con bú. Các thành phần cần tránh khi tự mua thuốc cảm cúm bao gồm: 

• Pseudoephedrine (thuốc thông mũi): có thể làm giảm lượng sữa đến 24% chỉ sau một liều duy nhất, đặc biệt nguy hiểm trong giai đoạn nguồn sữa mẹ còn chưa ổn định. Cần tránh dùng ở phụ nữ đang cho con bú;
• Codeine (có trong một số thuốc ho, giảm đau): Chống chỉ định hoàn toàn khi cho con bú theo khuyến cáo của FDA và WHO, do nguy cơ gây ức chế hô hấp ở trẻ thông qua sữa mẹ;
• Antihistamine thế hệ 1 (chlorpheniramine, diphenhydramine): Có thể gây ngủ gà ở trẻ đang bú mẹ và ức chế tiết sữa. Nếu cần dùng thuốc kháng histamine, ưu tiên loratadine (thế hệ 2) theo chỉ định bác sĩ.

Một số thuốc có thể dùng khi có chỉ định

Tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh, bác sĩ sẽ cân nhắc lựa chọn các loại thuốc có tính an toàn cao đối với phụ nữ đang cho con bú. Ví dụ: Dextromethorphan là hoạt chất giảm ho phổ biến được xem là lựa chọn ưu tiên cho mẹ đang cho con bú khi cần kiểm soát cơn ho, do nồng độ vào sữa rất thấp. Việc dùng thuốc cần tuân thủ đúng liều lượng và thời gian điều trị. Đặc biệt, kháng sinh chỉ được sử dụng khi có chỉ định đối với các trường hợp nhiễm khuẩn. Ho do virus thông thường không cần dùng kháng sinh.

Mẹ đang cho con bú chỉ nên dùng thuốc điều trị ho theo hướng dẫn của bác sĩ

Có thể áp dụng một số biện pháp hỗ trợ

Mẹ có thể súc miệng bằng nước muối sinh lý, uống nước ấm hoặc sử dụng máy tạo độ ẩm để giảm kích ứng đường hô hấp. Lưu ý vệ sinh máy tạo độ ẩm thường xuyên để tránh phát tán nấm mốc và vi khuẩn vào không khí. Những biện pháp này giúp cải thiện triệu chứng mà không ảnh hưởng đến việc nuôi con bằng sữa mẹ.

Người mẹ nên chủ động đến các cơ sở y tế ngay nếu cơ thể xuất hiện các dấu hiệu báo động sau:

• Ho kéo dài trên ba tuần;
• Sốt cao không giảm;
• Khó thở hoặc đau tức ngực;
• Ho ra máu;
• Cơ thể suy kiệt, mệt mỏi nhiều.

Tóm lại, lời giải đáp cho thắc mắc mẹ bị ho cho con bú có sao không đó là người mẹ vẫn có thể tiếp tục cho con bú vì sữa mẹ không phải là con đường lây truyền của hầu hết các bệnh hô hấp thông thường và còn chứa nhiều kháng thể có lợi cho trẻ. Tuy nhiên, mẹ cần thực hiện các biện pháp phòng ngừa lây nhiễm, không tự ý dùng thuốc và chủ động thăm khám khi có các triệu chứng bất thường để bảo vệ sức khỏe của cả hai mẹ con. Mọi thắc mắc cần tư vấn, giải đáp hoặc nhu cầu thực hiện kiểm tra sức khỏe, bạn có thể liên hệ tới Hệ thống Y tế MEDLATEC qua Tổng đài 1900 56 56 56 để được hỗ trợ đặt lịch khám kịp thời.