1. Căng thẳng là gì?

Trong cuộc sống hiện đại, căng thẳng là vấn đề sức khỏe tinh thần mà mỗi chúng ta có thể phải đối mặt với những mức độ khác nhau. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ “căng thẳng là gì”.

Căng thẳng là vấn đề rất nhiều người gặp phải trong cuộc sống hiện đại vì nhiều nguyên nhân khác nhau

Căng thẳng có thể hiểu đơn giản là một phản ứng sinh lý của cơ thể khi phải đối mặt với những tình huống khó khăn, đòi hỏi sự thích nghi. Những tình huống khiến bạn rơi vào trạng thái căng thẳng rất đa dạng, đó có thể là áp lực công việc, những mâu thuẫn trong gia đình, hay những sự kiện trong cuộc sống,...

Bạn cũng có thể hiểu căng thẳng là cơ chế “chiến đấu hoặc bỏ chạy” (fight-or-flight) để cơ thể huy động cũng như tăng khả năng phản ứng trước những khó khăn, những mối đe dọa từ bên ngoài. Cơ chế này sẽ được hệ thần kinh giao cảm kích hoạt. 

Căng thẳng ở mức độ nhẹ có thể góp phần giúp bạn bảo vệ chính mình, tăng hưng phấn để hành động và giúp bạn hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao. Tuy nhiên, căng thẳng diễn ra trong một thời gian dài có thể gây ra những hậu quả sức khỏe nghiêm trọng. 

Mức chịu đựng căng thẳng ở mỗi người sẽ khác nhau. Chẳng hạn, một người có thể thấy vấn đề này rất nghiêm trọng và vô cùng căng thẳng với nó. Tuy nhiên, đối với người khác, vấn đề đó lại ít được quan tâm và không gây ảnh hưởng đến tâm lý, cuộc sống của họ. 

2. Nguyên nhân gây căng thẳng

Căng thẳng có thể xuất phát từ rất nhiều nguyên nhân khác nhau. Tuy nhiên, những nguyên nhân gây căng thẳng dưới đây được cho là phổ biến nhất: 

- Áp lực công việc: Trong xã hội hiện đại, đây chính là một trong những nguyên nhân gây căng thẳng rất phổ biến. Những áp lực trong công việc như kỳ vọng quá lớn, khối lượng công việc quá nhiều và vượt qua khả năng ứng phó tạm thời của bạn, môi trường làm việc độc hại, những mục tiêu khó thực hiện,... có thể khiến bạn mệt mỏi và căng thẳng.

Những áp lực trong công việc và học tập có thể khiến bạn căng thẳng

- Vấn đề tài chính: Tình trạng thất nghiệp, những khoản nợ lớn, chi tiêu vượt quá thu nhập,... cũng khiến nhiều người cảm thấy căng thẳng. 

- Mâu thuẫn: Ngoài những vấn đề về tài chính hay tính chất công việc, những mâu thuẫn hay xung đột trong các mối quan hệ cũng có thể là lý do khiến bạn mệt mỏi và căng thẳng. Đó có thể là những mâu thuẫn với các thành viên trong gia đình, tình trạng ly hôn, bị mọi người xung quanh cô lập,...

- Biến cố: Khi gặp phải những biến cố lớn trong cuộc đời, nhiều người cũng có thể bị rơi vào trạng thái căng thẳng, thậm chí bế tắc. Những biến cố đó có thể là chuyển đến sinh sống ở một nơi rất xa, mắc bệnh nặng hoặc mất người thân,...

- Lối sống thiếu cân bằng: Những thói quen sống thiếu lành mạnh như ăn uống không đúng giờ, sử dụng rượu bia, ít vận động, lạm dụng mạng xã hội,... cũng có thể khiến bạn căng thẳng. 

3. Dấu hiệu căng thẳng là gì?

Tình trạng căng thẳng của một người không chỉ là vấn đề bên trong mà nó còn có thể biểu hiện ra bên ngoài. Những dấu hiệu căng thẳng dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn căng thẳng là gì: 

- Những vấn đề bất thường về thể chất: Người đang căng thẳng thường xuyên cảm thấy mệt mỏi, đau đầu, đau cơ, rối loạn tiêu hóa, đổ mồ hôi, tim đập nhanh. 

- Tâm lý: Người bệnh luôn có cảm giác bất an, bồn chồn, hay quên, rất khó tập trung. 

- Cảm xúc thất thường: Khi bị căng thẳng, bạn sẽ dễ cáu gắt vì những chuyện vô cớ, không còn hứng thú với những sở thích trước đây,..

Cảm xúc thất thường có thể là biểu hiện của tình trạng căng thẳng

- Hành vi: Người gặp căng thẳng thường có biểu hiện mất ngủ hoặc muốn ngủ nhiều, chán ăn hoặc muốn ăn rất nhiều, không muốn gặp gỡ mọi người và thường xuyên dùng chất kích thích. 

Những dấu hiệu trên được coi như những lời cảnh báo của cơ thể. Nếu những biểu hiện này kéo dài nhiều hơn 2 tuần, bạn nên đi khám sớm để được bác sĩ kiểm tra về tình trạng của mình. 

3. Căng thẳng nguy hiểm như thế nào?

Tình trạng căng thẳng chỉ diễn ra trong thời gian ngắn thường không gây hại cho sức khỏe, thậm chí còn giúp bạn có thể phản ứng nhanh nhạy hơn trong những tình huống khẩn cấp. Ngược lại, căng thẳng mạn tính lại có thể gây ra những hậu quả sức khỏe nghiêm trọng mà bạn có thể không ngờ tới. Cụ thể, căng thẳng kéo dài có thể gây ra những vấn đề sau: 

- Tăng huyết áp, xơ vữa động mạch, cuối cùng có thể dẫn đến đột quỵ, nhồi máu cơ tim. 

- Suy giảm hệ miễn dịch, dễ gây ra bệnh cảm cúm và nhiễm trùng. 

- Ảnh hưởng lớn đến chất lượng giấc ngủ, suy giảm nhận thức và tăng nguy cơ gây ra bệnh sa sút trí tuệ.

- Tăng nguy cơ trầm cảm, rối loạn lo âu, thậm chí người bệnh có thể phát sinh ý nghĩ tự tử.

4. Một số mẹo nhỏ giúp bạn kiểm soát căng thẳng

Dưới đây là một số mẹo nhỏ giúp bạn có thể kiểm soát căng thẳng hiệu quả và phòng ngừa những hệ lụy sức khỏe nghiêm trọng do căn bệnh này gây ra: 

- Thở sâu và thiền định: Đây là cách đơn giản mà bạn có thể thực hiện ở bất cứ nơi đâu để giảm cortisol và giúp bạn cảm thấy thư giãn hơn rất nhiều.

Vận động là cách giúp bạn loại bỏ căng thẳng

- Thường xuyên vận động: Chỉ cần tập luyện trong 30 phút mỗi ngày, bạn đã giúp cơ thể kích thích endorphin - một loại hormone được ví như loại “thuốc giảm đau tự nhiên” và giúp bạn loại bỏ căng thẳng hiệu quả. Tập luyện mỗi ngày cũng là cách giúp cơ thể khỏe mạnh, dẻo dai và phòng ngừa được nhiều loại bệnh. 

- Ngủ đủ và đúng giờ: Mỗi người nên ngủ ít nhất 7 đến 8 tiếng/ngày và trước khi ngủ, bạn không nên sử dụng điện thoại để đảm bảo có giấc ngủ chất lượng.

- Kết nối xã hội: Khi trò chuyện với những người bạn thật sự tin tưởng, bạn sẽ cảm thấy dễ chịu hơn rất nhiều. Khi có những khó khăn hoặc biến cố, bạn không nên chịu đựng một mình mà hãy kết nối với mọi người xung quanh để được sẻ chia. Với những người bị căng thẳng do lạm dụng mạng xã hội, bạn nên điều chỉnh lại thời gian dùng mạng xã hội và chỉ tiếp nhận những thông tin tích cực, không nên tập trung vào những thông tin tiêu cực khiến bạn lo lắng. 

- Đi khám: Nếu tình trạng căng thẳng gây ra những vấn đề nghiêm trọng trong cuộc sống của bạn, bạn hãy tìm đến bác sĩ, chuyên gia tâm lý để được hỗ trợ. 

Bài viết đã giúp bạn hiểu rõ “căng thẳng là gì” và đặc biệt là cách giúp bạn kiểm soát căng thẳng, để tăng chất lượng sống. Nếu nhận thấy dấu hiệu căng thẳng quá mức và tình trạng này không cải thiện sau khi đã điều chỉnh lối sống, chế độ nghỉ ngơi, làm việc,... bạn nên đi khám sớm. 

Bạn nên đi khám nếu cơ thể có biểu hiện căng thẳng

Để được đặt lịch khám sức khỏe tại Hệ thống Y tế MEDLATEC, quý khách có thể gọi tới tổng đài 1900 56 56 56 để được tư vấn chi tiết hơn.