1. Thế nào là u thanh quản lành tính?

U thanh quản lành tính là khối u phát triển từ niêm mạc hoặc mô của thanh quản, không xâm lấn hay di căn sang các cơ quan khác. Tuy nhiên, một số dạng như u nhú hoặc u xơ thần kinh cần được theo dõi chặt chẽ vì có nguy cơ tiến triển thành ác tính. Có nhiều dạng u thanh quản lành tính, thường gặp nhất gồm: 

• Polyp thanh quản: thường xuất hiện ở một bên dây thanh âm.
• Hạt xơ dây thanh: thường xuất hiện đối xứng ở hai dây thanh và gây khàn tiếng trong thời gian dài.
• U nhú thanh quản: khối u dạng nhú, bề mặt sần sùi, màu da hoặc hồng nhạt. 
• U nang thanh quản: là các túi chứa dịch hoặc chất nhầy hình thành trong mô thanh quản, dễ gây khó chịu, khàn tiếng khi có kích thước lớn. Ngoài ra còn có các loại ít gặp hơn như: bạch sản, u mạch máu, u xơ, u sụn...

Người bị u thanh quản lành tính thường có biểu hiện:

• Khàn tiếng trong thời gian dài nhiều tuần liền, không cải thiện dù đã nghỉ ngơi, hạn chế nói.
• Giọng nói trở nên yếu, rè, hụt hơi hoặc mất độ trong, nhất là khi nói nhiều hoặc nói to.
• Cảm giác vướng, khó chịu như có dị vật trong cổ họng, phải thường xuyên khịt mũi hoặc hắng giọng.
• Đau tai: cảm giác đau lan từ họng lên tai do kích thích dây thần kinh phế vị.
• Khó thở, khó nuốt hoặc ho ra máu (trường hợp khối u lớn).

U thanh quản lành tính tăng kích thước dễ khiến người bệnh bị khó chịu trong cổ họng

2. U thanh quản lành tính có ảnh hưởng gì tới sức khỏe không?

Về bản chất, u thanh quản lành tính không phải ung thư. Tuy nhiên, khối u sẽ gây nên những ảnh hưởng nhất định đối với sức khỏe, tùy thuộc vào kích thước, vị trí và tốc độ phát triển. Nếu u phát triển lớn, người bệnh có thể gặp phải các vấn đề như:

• Chất lượng giọng nói bị ảnh hưởng:

Người bệnh thường có biểu hiện khàn tiếng trong thời gian dài, nói yếu, mệt khi nói, nói không ra hơi, mất tiếng tạm thời,... Nếu không điều trị, tình trạng này có thể trở nên mạn tính và khó có khả năng phục hồi hoàn toàn.

• Khó thở và biến chứng đường hô hấp:

Một số trường hợp u thanh quản lành tính phát triển lớn hoặc nằm ở vị trí hẹp của thanh quản có thể gây khó thở, thở rít, cảm giác vướng họng, nuốt nghẹn, tăng nguy cơ nhiễm trùng đường hô hấp.

Những nguy cơ này nghiêm trọng hơn khi người bệnh duy trì các yếu tố kích thích như hút thuốc lá, uống rượu bia, hoặc tình trạng viêm nhiễm kéo dài. Đặc biệt, hút thuốc và rượu là tác nhân chính gây ra các tổn thương tiền ung thư (như bạch sản).

3. Phương pháp chẩn đoán và khắc phục u thanh quản lành tính

Các trường hợp u thanh quản lành tính thường được chẩn đoán và khắc phục bằng phương pháp như sau:

3.1. Chẩn đoán

Để xác định chính xác u thanh quản bác sĩ sẽ thực hiện:

• Nội soi thanh quản: quan sát trực tiếp bên trong thanh quản để phát hiện vị trí, kích thước khối u.
• Chẩn đoán hình ảnh: Chụp CT (cắt lớp vi tính) có thể được chỉ định bổ trợ để đánh giá chính xác phạm vi tổn thương và độ xâm lấn.
• Sinh thiết: Lấy một mẫu mô nhỏ để xét nghiệm dưới kính hiển vi, đây là tiêu chuẩn vàng để loại trừ nguy cơ khối u ác tính.

Bệnh nhân trong quá trình thăm khám kiểm tra u thanh quản 

3.2. Phương pháp khắc phục 

Với các trường hợp u thanh quản lành tính kích thước nhỏ, chưa gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến giọng nói hoặc khả năng hô hấp, bác sĩ thường ưu tiên điều trị nội khoa kết hợp theo dõi định kỳ. Người bệnh sẽ được kê đơn thuốc kháng viêm trong 2 - 3 tuần nhằm giảm phù nề thanh quản hoặc dùng thuốc xông họng Steroids để giảm khàn tiếng. Ngoài ra, người bệnh cũng sẽ được hướng dẫn nghỉ ngơi, hạn chế nói nhiều, nói to nhằm kiểm soát triệu chứng.

Khi u thanh quản lành tính phát triển với kích thước lớn, gây khàn tiếng kéo dài, khó thở hoặc không đáp ứng với điều trị nội khoa, bác sĩ sẽ cân nhắc chỉ định phẫu thuật. Hiện nay, phẫu thuật nội soi thanh quản là lựa chọn phổ biến hơn cả bởi tính xâm lấn ít, không để lại sẹo ngoài da, thời gian thực hiện nhanh, ít đau và ít biến chứng nhưng vẫn giúp bảo tồn tối đa cấu trúc, chức năng dây thanh.

Bác sĩ sẽ sử dụng thiết bị nội soi chuyên dụng để tiếp cận trực tiếp, loại bỏ khối u, hạn chế tổn thương mô lành xung quanh.

Sau khi phẫu thuật khối u, nếu không được chăm sóc đúng cách và theo dõi định kỳ, người bệnh có thể tiềm ẩn nguy cơ nhiễm trùng vết mổ, chảy máu hoặc tái phát khối u (đặc biệt trường hợp u nhú thanh quản). Để đảm bảo hiệu quả điều trị, người bệnh cần lưu ý:

• Tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ và tái khám định kỳ để kiểm soát nguy cơ tái phát hoặc biến đổi ác tính (nếu có).
• Áp dụng trị liệu giọng nói: Giai đoạn hậu phẫu, người bệnh thường được yêu cầu nghỉ nói hoàn toàn trong vài ngày đầu. Sau đó, việc thực hiện các bài tập luyện giọng dưới sự hướng dẫn của chuyên gia là rất quan trọng để khôi phục chất lượng giọng nói và tăng sức bền cho dây thanh.

Ngoài ra, bệnh nhân đã điều trị u thanh quản lành tính cũng cần thay đổi thói quen sinh hoạt theo hướng: 

• Duy trì đủ 2 lít nước/ngày để giữ ẩm cho dây thanh, ưu tiên nước ấm, tránh dùng nước đá lạnh.
• Sử dụng máy tạo ẩm không khí khi thường xuyên ở trong môi trường điều hòa.
• Ngừng hút thuốc lá, kể cả hút thuốc thụ động.
• Hạn chế uống rượu bia hoặc dùng chất kích thích để tránh gây khô cổ họng.
• Kiểm soát tình trạng trào ngược dạ dày để tránh axit gây kích ứng thanh quản.
• Tránh nói to, nói liên tục. 

Bệnh nhân tái khám để đánh giá sau điều trị u thanh quản

U thanh quản lành tính tuy không tiến triển ác tính nhưng vẫn có khả năng gây ra nhiều ảnh hưởng tiêu cực đến giọng nói và sức khỏe. Vì thế, nếu có biểu hiện khàn tiếng kéo dài hoặc nghi ngờ mắc u thanh quản lành tính, quý khách hàng có thể đặt lịch khám cùng bác sĩ chuyên khoa của Hệ thống Y tế MEDLATEC qua Hotline 1900 56 56 56 để được chẩn đoán đúng và điều trị tích cực.