1. Grooming là gì? 

Là một khái niệm không mới nhưng rất nhiều người vẫn chưa thực sự hiểu rõ grooming là gì. Đây là một khái niệm để chỉ quá trình thao túng tâm lý có chủ đích. Những kẻ xấu sẽ tiếp cận, xây dựng lòng tin với trẻ vị thành niên và gây ảnh hưởng đến cảm xúc của một khái niệm không mới nhưng rất nhiều người vẫn chưa thực sự hiểu rõ grooming là nạn nhân, cuối cùng đưa ra những yêu cầu vượt giới hạn. 

Trẻ em thường không nhận ra mình bị thao túng tâm lý

Do không bắt đầu bằng những hành vi bạo lực hay đe dọa mà kẻ xấu thường dùng những hành vi nhẹ nhàng như khen, động viên, chia sẻ câu chuyện,... nên dễ nhận được niềm tin của nạn nhân. Nếu cha mẹ không quan sát kỹ và không tinh ý thì rất khó nhận ra. 

Nhiều trẻ em không biết mình đang bị thao túng tâm lý, thậm chí cảm thấy sợ hãi hay thấy mình có lỗi khi bị phát hiện. Những trường hợp trẻ dành nhiều thời gian cho mạng xã hội, thế giới số và không được gia đình giám sát chặt chẽ, hành vi grooming dễ xảy ra và thường không được ngăn chặn kịp thời. 

2. Biểu hiện grooming

Những kẻ lạm dụng thường thao túng tâm lý của trẻ bằng những cách rất tinh vi, khiến trẻ tin tưởng và dần dần bị kiểm soát cảm xúc và hành vi lúc nào không biết. Nếu quan sát kỹ hành động và tâm lý của trẻ, bạn có thể nhận biết sớm những bất thường dưới đây: 

Trẻ giữ nhiều bí mật

Mẹ cần cẩn trọng nếu trẻ không cởi mở như bình thường và giấu thông tin về những người mới quen. Đây có thể là biểu hiện cho thấy trẻ bắt đầu bị dẫn dắt. Thậm chí, trẻ có thể xóa lịch sử trò chuyện trên mạng xã hội và lảng tránh nhắc đến một số người cụ thể nào đó. 

Trẻ ngày càng xa cách bạn bè và gia đình

Những kẻ grooming thường dùng một số cách để thao túng tâm lý, khiến trẻ ngày càng xa cách với người thân, môi trường xung quanh và lệ thuộc vào kẻ xấu. 

Trẻ nhận được quà tặng hoặc tiền bạc

Những kẻ xấu thường xuyên tặng quà cho trẻ nhằm khiến trẻ có cảm giác mình đang được quan tâm một cách đặc biệt. Nếu đã quen với việc nhận quà, trẻ thường có suy nghĩ mình phải làm một điều gì đó để đền đáp lại. Do đó, nếu thấy con thường xuyên được nhận những món quà bất thường hoặc thậm chí là được cho tiền bạc, cha mẹ không nên chủ quan mà cần tìm hiểu rõ. 

Dùng những từ ngữ tình cảm, thậm chí mang tính gợi dục

Trẻ bắt đầu sử dụng những từ ngữ tình cảm, từ ngữ quá thân mật, mang tính gợi dục trong cuộc trò chuyện với người lạ,... là những dấu hiệu đáng báo động. Rất có thể trẻ đã bị xúi giục và quen với những nội dung không phù hợp.

Mẹ cần quan tâm đến thời gian dùng mạng xã hội của trẻ

Thay đổi cách ăn mặc và có những hành vi theo hướng trưởng thành sớm

Khi bị grooming, trẻ bắt đầu thay đổi phong cách ăn mặc, muốn trở nên quyến rũ hơn, học cách nói chuyện giống người lớn. Đây chính là kết quả của những hành vi thao túng tâm lý của kẻ xấu. Những kẻ này luôn khuyến khích trẻ sớm vượt khỏi sự ngây thơ.

Tâm lý bất ổn

Khi bị grooming và phải chịu những áp lực từ mối quan hệ không lành mạnh, tâm lý của trẻ thường rất bất ổn, trẻ khó ngủ, dễ xúc động và thường xuyên lo lắng,...

3. Ngăn chặn grooming bằng những cách nào? 

Các bậc phụ huynh cần biết đến và hiểu rõ về khái niệm grooming, cụ thể là sexual grooming. Vai trò của cha mẹ và nhà trường rất quan trọng để tạo ra môi trường mà trẻ cảm thấy an toàn và muốn chia sẻ.

Cha mẹ và thầy cô giáo cần hiểu rằng, để có thể kết nối lành mạnh với trẻ cần phải dựa trên niềm tin và sự tôn trọng lẫn nhau. Các bậc phụ huynh không nên áp đặt những quy định cứng nhắc với con, khiến con cảm thấy quá ngột ngạt nhưng cần quan tâm nhiều hơn để nắm rõ được những hoạt động của trẻ, đặc biệt là trên mạng xã hội, diễn đàn,...

Bên cạnh đó, cha mẹ cũng cần trang bị cho con những kiến thức cơ bản về quyền riêng tư, những kỹ năng phòng vệ và thái độ sẵn sàng hành động hay lên tiếng để có thể tự bảo vệ mình, vững vàng hơn trước sự dẫn dắt tinh vi từ kẻ xấu. 

Về phía nhà trường, các thầy cô cũng cần đưa vào bài giảng những nội dung giáo dục giới tính, dùng mạng xã hội một cách an toàn, phòng ngừa xâm hại để trẻ có thể nhận biết sớm đâu là những mối quan hệ lành mạnh, đâu là sự thao túng và biết cách bảo vệ mình. 

Đặc biệt, phụ huynh và nhà trường cũng cần cập nhật những kiến thức về grooming, những hành vi tinh vi của kẻ xấu để từ đó có thể kịp thời nhận biết sớm dấu hiệu bất thường của trẻ và kịp thời hỗ trợ. Nguy cơ trẻ bị lạm dụng qua grooming sẽ giảm đi đáng kể nếu gia đình, nhà trường và cộng đồng có sự phối hợp chặt chẽ trong việc chăm sóc, bảo vệ trẻ. 

4. Vai trò của pháp luật đối với việc ngăn chặn grooming

Grooming được đưa vào danh mục tội phạm có thể bị xử lý hình sự, nhất là khi hành vi này nhắm vào những trẻ vị thành niên – đối tượng dễ bị tổn thương. Tuy nhiên, ở nhiều quốc gia trên thế giới, do tâm lý e ngại, định kiến xã hội và chưa nhận thức được vấn đề nên việc tố giác hành vi grooming vẫn gặp nhiều trở ngại.

Những kẻ thực hiện hành vi grooming cần phải chịu trách nhiệm trước pháp luật

Mong rằng, bài viết đã giúp bạn hiểu rõ grooming là gì, từ đó nhận diện sớm những hành vi thao túng tinh vi và bảo vệ trẻ trước các nguy cơ xâm hại, đặc biệt trong môi trường số. 

Trên thực tế, grooming có thể diễn ra âm thầm, khó nhận biết và thường bắt đầu từ những tương tác tưởng chừng vô hại. Vì vậy, cha mẹ cần chủ động quan tâm, đồng hành và xây dựng sự tin tưởng với trẻ, đồng thời trang bị cho con kỹ năng nhận diện nguy cơ và tự bảo vệ bản thân. Việc phát hiện sớm và can thiệp kịp thời không chỉ giúp ngăn chặn những hậu quả nghiêm trọng mà còn góp phần tạo nên môi trường an toàn, lành mạnh cho sự phát triển của trẻ.