1. Van tim nhân tạo là gì?

Van tim nhân tạo được làm từ vật liệu nhân tạo và được các bác sĩ sử dụng để thay thế cho các van tim đã bị hư hỏng nghiêm trọng. Người bệnh đã được thay van tim vẫn cần tái khám và dùng thuốc theo đúng hướng dẫn của bác sĩ. 

Với sự phát triển không ngừng của y học hiện đại, tỷ lệ thành công của một cuộc phẫu thuật thay van tim nhân tạo cũng đã tăng lên đáng kể và từ đó, tăng cơ hội sống cho người bệnh. Tuy nhiên, kết quả phẫu thuật của từng bệnh nhân sẽ khác nhau, dựa vào nhiều yếu tố như mức độ bệnh, thể trạng, bệnh lý đi kèm,...

Thay van tim nhân tạo giúp người bệnh phòng ngừa những biến chứng nguy hiểm của các bệnh lý về van tim

Thông thường, những trường hợp van tim bị tổn thương nhẹ, người bệnh chưa gặp phải các triệu chứng nghiêm trọng, bác sĩ có thể hướng dẫn bệnh nhân về cách điều chỉnh thói quen sinh hoạt, chế độ ăn để phòng tránh tình trạng van tim bị hở, hẹp nghiêm trọng hơn. Những trường hợp tổn thương van tim ở mức độ trung bình với những triệu chứng có thể gặp phải như ho, đau tức ngực, hồi hộp,... người bệnh có thể cần dùng thuốc để kiểm soát bệnh và phòng ngừa suy tim. 

Tuy nhiên, khi van tim đã gặp vấn đề nghiêm trọng, người bệnh không đáp ứng với thuốc điều trị và không phù hợp với phương pháp sửa van tim thì thay van tim sẽ là giải pháp điều trị phù hợp. Những trường hợp này cần tham khảo ý kiến bác sĩ và đưa ra quyết định sớm vì việc thay van tim muộn có thể bỏ lỡ “thời điểm vàng”, khiến tim khó hồi phục hoàn toàn và tăng nguy cơ gặp phải các biến chứng sau mổ. 

2. Các loại van tim nhân tạo cùng với ưu điểm và nhược điểm riêng

Dưới đây là 3 loại van tim nhân tạo phổ biến cùng với ưu điểm cũng như các mặt hạn chế của từng loại: 

2.1. Van tim nhân tạo cơ học

Loại van tim này thường được làm từ kim loại hay titanium và phía bên ngoài được phủ lớp carbon chịu nhiệt nhằm mục đích hạn chế hình thành cục máu đông. 

- Ưu điểm: 

• Có độ bền cao, không bị thoái hóa theo thời gian, thậm chí có thể tồn tại khoảng 20 đến hơn 30 năm. 
• Chi phí thấp. 

- Nhược điểm: 

• Có thể gây hình thành huyết khối, tăng nguy cơ nhồi máu cơ tim. 
• Người được thay van tim cơ học cần dùng thuốc kháng đông liên tục suốt đời. Chính vì thế, phương pháp này thường được chỉ định ở những trường hợp dưới 60 tuổi hay những bệnh nhân có bệnh lý nền và đang dùng thuốc kháng đông như rung nhĩ, huyết khối trong buồng tim, giãn nhĩ trái,...
• Tăng nguy cơ xuất huyết. Vấn đề này có thể gặp ở người cao tuổi hoặc những trường hợp có bệnh lý nền. 
• Tăng nguy cơ gây dị tật thai nhi.

Người được thay van tim cơ học cần dùng thuốc kháng đông suốt đời

2.2. Van tim nhân tạo sinh học

Van tim nhân tạo sinh học có thể được chia ra thành những loại khác nhau. Cụ thể: 

• Van ghép khác loài: Là van tim nhân tạo được làm từ mô động vật gắn với giá đỡ bằng kim loại hay polymer.
• Van ghép đồng loài: Là loại van được chọn từ người hiến tặng. 

- Ưu điểm của van tim nhân tạo sinh học: 

• Ít nguy cơ gây hình thành cục máu đông. Cũng chính vì thế mà người bệnh thường chỉ cần dùng thuốc chống đông máu trong khoảng 3 tháng sau phẫu thuật mà không cần dùng thuốc suốt đời. 
• Giảm nguy cơ chảy máu.
• Van tim sinh học đồng loài có độ kháng khuẩn cao. 

- Một số mặt hạn chế: 

• Độ bền của van tim sinh học chỉ kéo dài khoảng 8 đến 15 năm. Chính vì thế, người bệnh vẫn cần được thay lại van mới sau một thời gian. 
• Van có xu hướng bị hư hại nhanh hơn khi sử dụng cho những bệnh nhân trẻ tuổi. 
• Những trường hợp thay van tim sinh học đồng loại sẽ phụ thuộc nhiều vào người hiến tặng và kích thước van sẽ không đa dạng. Hơn nữa, việc bảo quản van tim rất phức tạp và kỹ thuật cấy ghép cũng cần được thực hiện bởi đội ngũ chuyên gia dày dặn kinh nghiệm với sự hỗ trợ của những loại máy móc, thiết bị y tế hiện đại.

3. Một số câu hỏi về van tim nhân tạo

Dưới đây là một số thắc mắc về van tim nhân tạo và những lời giải đáp chi tiết: 

- Người dưới 60 tuổi nên lựa chọn loại van tim nào?

Những bệnh nhân dưới 60 tuổi và bắt buộc phải thực hiện thay van tim nhân tạo nên ưu tiên chỉ định van tim cơ học. Nguyên nhân là vì loại van tim này có độ bền rất cao, thậm chí lên đến hơn 30 năm, do đó có thể hạn chế nguy cơ phẫu thuật lại. Tuy nhiên, những trường hợp này cần tuân thủ nghiêm ngặt việc sử dụng thuốc chống đông máu suốt đời. 

- Phụ nữ đang trong độ tuổi sinh con có nên thay van tim cơ học không?

Khi được thay van tim cơ học, người bệnh cần dùng thuốc kháng đông. Tuy nhiên, loại thuốc này lại có thể làm tăng nguy cơ gây dị tật thai nhi trong 3 tháng đầu thai kỳ. Chính vì thế, trường hợp này cần tham khảo ý kiến bác sĩ và cân nhắc về vấn đề thay van tim nhân tạo sinh học.

- Vì sao van tim sinh học lại đắt hơn van cơ học?

Van tim sinh học được tạo ra từ một quy trình rất phức tạp, từ việc tuyển chọn mô động vật đến việc xử lý chống thải ghép và chế tác. Đó chính là lý do chi phí của loại van tim này thường cao hơn so với van cơ học.

Khám sức khỏe định kỳ là cách giúp bạn phát hiện sớm những bất thường dù chưa xảy ra triệu chứng

Trên đây là một số thông tin về van tim nhân tạo. Người bệnh đã được thay van tim cần tái khám đều đặn và dùng thuốc theo hướng dẫn của bác sĩ, đặc biệt cần theo dõi các dấu hiệu bất thường để kịp thời đi khám. 

Khi cần đặt lịch khám sớm tại Hệ thống Y tế MEDLATEC, quý khách có thể gọi đến tổng đài 1900 56 56 56 để được các tổng đài viên hướng dẫn chi tiết.