1. Giải đáp câu hỏi: Xạ trị có hết ung thư không?

Rất khó để trả lời chính xác Xạ trị có giúp điều trị khỏi hoàn toàn ung thư hay không. Bởi hiệu quả của phương pháp này còn tùy thuộc vào giai đoạn bệnh, khả năng đáp ứng của từng người và loại ung thư cụ thể.

Xạ trị có hết ung thư không còn phụ thuộc vào một số yếu tố nhất định 

Mục tiêu chính của xạ trị là tiêu diệt tế bào ung thư, hạn chế nguy cơ tái phát. Ngoài ra, phương pháp này còn giúp thu nhỏ kích thước khối u. Trong một số trường hợp, xạ trị thường được phối hợp cùng phẫu thuật, hóa trị hoặc một số phương pháp điều trị khác, tùy dạng ung thư. 

Nếu phát hiện và điều trị trong giai đoạn đầu, xạ trị có thể giúp kéo dài thời gian sống, duy trì thể trạng sức khỏe ổn định cho người bệnh. Đối với ung thư giai đoạn cuối, xạ trị sẽ giúp kiểm soát triệu chứng, hỗ trợ điều trị giảm nhẹ.

Tóm lại, xạ trị không đảm bảo sẽ trị khỏi ung thư 100%. Kỹ thuật điều trị này đặc biệt hiệu quả trong giai đoạn đầu. Vậy nên, khi được chỉ định xạ trị, người bệnh cần phối hợp cùng bác sĩ, tuân thủ phác đồ để tối ưu hiệu quả trị bệnh, hạn chế tối đa nguy cơ tái phát. 

2. Các trường hợp được chỉ định xạ trị 

Xạ trị có thể được chỉ định trong điều trị nhiều bệnh ung thư, chẳng hạn như: 

• Ung thư đường tiêu hóa (ung thư gan, ung thư đại tràng/trực tràng, ung thư thực quản, ung thư dạ dày,...). 
• Ung thư phổi. 
• Ung thư vú. 
• Ung thư tuyến tiền liệt. 
• Ung thư phụ khoa. 
• Ung thư xương,… 

Xạ trị được chỉ định cho nhiều dạng ung thư, gồm cả điều trị trong giai đoạn đầu và cuối

Trong đó, tỷ lệ điều trị thành công bằng phương pháp xạ trị với các dạng ung thư đường tiêu hóa như ung thư dạ dày, ung thư vòm họng trong giai đoạn đầu là khá cao. 

Đối với ung thư vú giai đoạn đầu, người bệnh đôi khi không phải phẫu thuật mà chỉ cần áp dụng các phương pháp điều trị bảo tồn như xạ trị để tăng cơ hội sống. Ở giai đoạn muộn, xạ trị sẽ tập trung giảm đau, làm chậm sự phát triển của tế bào ung thư, kéo dài phần nào thời gian sống cho người bệnh. 

3. Các phương pháp xạ trị phổ biến 

Hiện nay, xạ trị ứng dụng trong điều trị ung thư gồm hai phương pháp chính, cụ thể là: 

3.1. Xạ trị ngoài

Xạ trị ngoài là kỹ thuật chiếu chùm tia từ ngoài cơ thể vào khối u. Theo đó, người bệnh cần nằm cố định trên bàn xạ, máy xạ sẽ di chuyển xung quanh cơ thể và chiếu vào vùng cần điều trị. Ở các dòng thiết bị hiện đại, máy vừa có thể di chuyển vừa chiếu tia, giúp rút ngắn thời gian và tối ưu hiệu quả điều trị. Trước khi xạ trị ngoài, bệnh nhân thường được chỉ định chụp CT hoặc chụp PET để xác định vị trí khối u, hạch di căn cần tia xạ. 

Với xạ trị ngoài, chùm tia X sẽ được chiếu từ ngoài vào trong cơ thể, nhắm đến khối u hoặc hạch di căn

Nhìn chung, xạ trị ngoài là phương pháp điều trị tại chỗ, chủ yếu tập trung tác động vào khối u, hạch di căn và vùng có nguy cơ bị ảnh hưởng. Chẳng hạn như với ung thư phổi, xạ trị thường tập trung vào khối u tại phổi và hạch liên quan. 

3.2. Xạ trị áp sát

Xạ trị áp sát (xạ trị trong) là phương pháp điều trị ung thư bằng cách đưa nguồn phóng xạ lỏng hoặc rắn vào trong cơ thể, gần với vị trí khối u cần xạ. Trong đó: 

• Phóng xạ lỏng: Xạ trị bằng nguồn phóng xạ lỏng thực chất chính là phương pháp điều trị toàn thân. Chất phóng xạ ở đây sẽ đi theo đường máu đến khắp cơ thể và tìm đến tế bào ung thư cần tiêu diệt. Người bệnh cần hấp thụ phóng xạ theo đường uống, đường tiêm hoặc đường truyền tĩnh mạch. Sau đó, bức xạ sẽ được đào thải dần qua đường bài tiết nước tiểu, mồ hôi hoặc nước bọt. 
• Phóng xạ rắn: Gồm nguồn phóng xạ dạng ống, sợi, kim, hạt li ti hoặc dạng phiến nhỏ được đặt vào gần vị trí khối u hoặc đặt xuyên qua phần mô bướu. Phương pháp này giúp điều trị tại chỗ, tập trung tác động vào vùng cần điều trị. 

Phóng xạ lỏng có thể được đưa vào cơ thể theo đường uống

4. Tác dụng phụ khi xạ trị 

Về mặt bản chất, xạ trị vẫn ảnh hưởng đến tế bào khỏe mạnh. Do đó, trong quá trình điều trị, người bệnh thường phải đối mặt với một số tác dụng phụ nhất định. Tác dụng phụ cụ thể sẽ phụ thuộc vào từng dạng ung thư, giai đoạn tiến triển, vị trí khối u cũng như lượng bức xạ cần dùng. Tuy vậy, cũng có trường hợp, người bệnh hầu như không xuất hiện phản ứng phụ nghiêm trọng. 

Dưới đây là một số nhóm tác dụng phụ phổ biến có thể xuất hiện ở bệnh nhân ung thư cần xạ trị: 

• Mệt mỏi: Dấu hiệu cho thấy cơ thể đang cần thêm năng lượng để phục hồi tế bào khỏe mạnh bị tiêu diệt trong quá trình xạ trị. 
• Một số thay đổi tại vùng da bị chiếu tia xạ: Bao gồm cảm giác đau rát, đỏ, bong tróc da. 
• Buồn nôn: Xuất hiện sau khoảng vài giờ xạ trị. Tác dụng phụ này thường được kiểm soát bằng một số loại thuốc chống nôn. 
• Các tác dụng phụ khác: Chẳng hạn như tiêu chảy, khô miệng, đau họng, ho nhiều, khó thở, khó nuốt, rụng tóc, nhu cầu tình dục giảm. 

Cơ thể mệt mỏi là tác dụng phụ phổ biến ở những người phải xạ trị

Trong quá trình xạ trị, người bệnh cần trao đổi với bác sĩ nếu nhận thấy các tác dụng phụ nghiêm trọng. Ngoài dùng thuốc kiểm soát triệu chứng theo chỉ dẫn, người bệnh nên cố gắng duy trì lối sống lành mạnh, ăn uống đủ chất để giảm nhẹ ảnh hưởng của tác dụng phụ.

Nhìn chung, thay vì băn khoăn xạ trị có hết ung thư không, người bệnh nên yên tâm điều trị theo chỉ định của bác sĩ. Trường hợp thuộc đối tượng có nguy cơ cao mắc ung thư hoặc xuất hiện biểu hiện bất thường, bạn nên chủ động khám tầm soát định kỳ hoặc ngay khi có dấu hiệu. Chuyên khoa Ung bướu thuộc Hệ thống Y tế MEDLATEC là địa chỉ y tế uy tín được nhiều khách hàng tin tưởng lựa chọn. Nếu cần đặt lịch khám tại đây, Quý khách vui lòng liên hệ tổng đài 1900 56 56 56 của MEDLATEC để được tư vấn và hỗ trợ 24/7.