1. Dấu hiệu táo bón ở trẻ

Trước khi gợi ý về cách giúp trẻ đi ngoài khi bị táo bón, bài viết sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về dấu hiệu cũng như nguyên nhân gây táo bón ở trẻ em. 

Tình trạng trẻ đi ngoài ít hơn 3 lần/tuần và đại tiện không hết phân, đại tiện không thường xuyên, khó khăn khi đi đại tiện, rất khó khi khi đi ngoài được gọi là táo bón. 

Khi bị táo bón, phân sẽ tích tụ nhiều trong đại tràng của trẻ khiến ảnh hưởng đến hấp thu đường ruột và gây ra những ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của trẻ.

Đau bụng cũng có thể là do táo bón

Dưới đây là một vài dấu hiệu cho thấy trẻ đang bị táo bón:

- Thường xuyên bị đau bụng, đầy hơi. 

- Phân thường khô cứng và có thể lẫn máu

- Trẻ thường xuyên phải rặn, thậm chí mặt đỏ lên vì phải liên tục rặn mạnh. 

2. Các yếu tố gây táo bón chức năng ở trẻ

Dưới đây là một số yếu tố gây táo bón ở trẻ: 

- Thói quen nhịn đi ngoài: Do không muốn gián đoạn cuộc chơi hoặc ngại đi vệ sinh bên ngoài, nhiều trẻ thường có thói quen nhịn đi ngoài. Thói quen này khiến phân bị tích tụ lâu ở đại tràng, dễ bị khô cứng và khó đào thải hơn rất nhiều. Chính yếu tố này lại khiến cho trẻ càng ngại đi ngoài, do đó tình trạng táo bón sẽ càng khó điều trị.

- Chế độ dinh dưỡng không khoa học: Nếu không uống đủ nước và không được bổ sung đầy đủ các loại thực phẩm như trái cây, rau xanh vào thực đơn mỗi ngày, trẻ sẽ bị thiếu chất xơ và dễ bị táo bón. Những trẻ đang trong giai đoạn cai sữa, tập ăn dặm thì nguy cơ bị táo bón sẽ cao hơn. 

- Tác dụng phụ của thuốc: Ngoài tác dụng điều trị bệnh, loại thuốc mà trẻ sử dụng có thể tiềm ẩn những tác dụng phụ. Trong đó, một số loại thuốc có thể ảnh hưởng đến hoạt động của ruột và khiến trẻ bị táo bón hoặc khiến tình trạng bệnh trầm trọng hơn. 

3. Cách giúp trẻ đi ngoài khi bị táo bón

Để cải thiện triệu chứng táo bón cho trẻ, các bậc phụ cha mẹ có thể tham khảo một số mẹo nhỏ dưới đây: 

Cho trẻ uống đủ nước

Đây là yếu tố rất quan trọng mà các bậc phụ huynh cần ghi nhớ trong quá trình chăm sóc trẻ, nhất là khi trẻ đang gặp phải chứng táo bón. Thiếu nước cũng là một nguyên nhân khiến phân khô hơn, cứng hơn và khiến tình trạng táo bón kéo dài, nghiêm trọng hơn. Việc bổ sung đủ nước, chẳng hạn như nước lọc hay nước khoáng có gas có thể làm mềm phân và giúp trẻ cảm thấy dễ chịu hơn khi đi ngoài.

Bổ sung chất xơ

Đây là yếu tố quan trọng để hỗ trợ khả năng vận động của ruột và khiến phân di chuyển dễ dàng hơn. Do đó, mẹ đừng quên ưu tiên bổ sung chất xơ cho trẻ để giúp con cải thiện tình trạng táo bón.

Thực phẩm giàu chất xơ phù hợp với trẻ đang bị táo bón

Tuy nhiên không nên lạm dụng để tránh khiến tình trạng táo bón của trẻ trở nên nghiêm trọng hơn. Bên cạnh đó, một số loại chất xơ hòa tan lên men cũng không phù hợp với những trẻ đang bị táo bón.

Khuyến khích trẻ vận động

Khi trẻ thường xuyên vận động, thời gian thức ăn di chuyển qua ruột già sẽ giảm. Từ đó, khiến lượng nước mà cơ thể hấp thụ từ phân sẽ hạn chế. Khi phân ngậm nhiều nước sẽ mềm hơn và dễ dàng được di chuyển, đào thải ra bên ngoài. 

Mẹ nên khuyến khích con hoạt động thể chất nhiều hơn để giảm nguy cơ táo bón

Bên cạnh đó, vận động thể chất thường xuyên cũng có thể kích thích nhu động ruột, khiến ruột vận động linh hoạt hơn, từ đó việc đẩy phân ra bên ngoài sẽ trở nên dễ dàng hơn. 

Hướng dẫn trẻ cách tạo thói quen đi vệ sinh đều đặn

Thay vì hỏi trẻ “đã muốn đi vệ sinh hay chưa”, mẹ hãy nhắc nhở con “đã đến giờ đi vệ sinh rồi”. Đây là cách giúp trẻ thiết lập thói quen đi vệ sinh đều đặn và đúng giờ. Mẹ nên hướng dẫn trẻ đi vệ sinh trong khoảng 10 phút mỗi lần. Để giúp trẻ dễ đẩy phân ra ngoài, mẹ có thể đặt một chiếc ghế nhỏ dưới chân của con. 

Dùng thuốc làm mềm phân

Đối với những trường hợp cần thiết, cha mẹ có thể tham khảo ý kiến bác sĩ về cách sử dụng thuốc làm mềm phân cho trẻ. Tuy nhiên, mẹ không nên tự ý mua và cho trẻ dùng thuốc mà cần tham khảo ý kiến bác sĩ để đảm bảo dùng thuốc đúng cách, phù hợp với độ tuổi và tình trạng táo bón của trẻ. 

4. Khi nào nên đưa trẻ đi khám?

Táo bón là vấn đề không thể chủ quan vì trong nhiều trường hợp, táo bón có thể là biểu hiện của một số bệnh lý nguy hiểm. Chính vì thế, mẹ cần đưa con đi khám sớm nếu có biểu hiện táo bón để trẻ được điều trị kịp thời. Bên cạnh đó, trong quá trình điều trị tại nhà, mẹ cần đưa trẻ đi khám nếu trẻ có những biểu hiện sau: 

- Sau khi đã áp dụng các phương pháp điều trị thông thường, tình trạng táo bón của trẻ vẫn chưa được cải thiện. 

- Trẻ bị táo bón đã nhiều ngày.

- Trẻ thường xuyên cảm thấy khó chịu bụng, chướng bụng.

- Trẻ biếng ăn, suy dinh dưỡng.

- Trẻ bị sốt, nôn, đau bụng, trong phân có lẫn máu. 

Mẹ nên đưa trẻ đi khám sớm tại những cơ sở y tế đáng tin cậy nếu trẻ bị táo bón

Như vậy, bài viết đã giúp các bậc phụ huynh hiểu rõ hơn về cách giúp trẻ đi ngoài khi bị táo bón và khi nào cần đưa trẻ đi khám. Để đặt lịch khám sớm với các bác sĩ Chuyên khoa Nhi tại Hệ thống Y tế MEDLATEC, cha mẹ có thể gọi đến tổng đài 1900 56 56 56 để được các tổng đài viên của MEDLATEC tư vấn cụ thể và hướng dẫn chi tiết.