1. Vì sao nam giới cần lưu tâm kiểm tra tinh trùng?

Tinh trùng ảnh hưởng lớn sức khỏe sinh sản của phái mạnh. Việc chú ý theo dõi, kiểm tra tinh trùng có ý nghĩa:

• Phát hiện nguy cơ vô sinh - hiếm muộn nam:

Tinh trùng yếu, ít hoặc dị dạng đều có thể gây vô sinh nam. Đáng nói là đa số các trường hợp này không có biểu hiện bất thường rõ ràng trong sinh hoạt hàng ngày nên nam giới không biết được tinh trùng có đảm bảo chất lượng thụ tinh hay không. Kiểm tra chuyên sâu sẽ giúp phát hiện sớm nguy cơ, tăng cơ hội điều trị vô sinh - hiếm muộn nam.

• Đánh giá khả năng sinh sản nam:

Khả năng sinh sản nam phụ thuộc chủ yếu vào chất lượng tinh trùng. Thực tế không ít nam giới vẫn xuất tinh bình thường nhưng tinh trùng lại yếu, khiến việc thụ thai gặp khó khăn dẫn đến chậm có con. Kiểm tra tinh trùng sẽ giúp đánh giá sức khỏe tinh trùng để nam giới biết được có cần can thiệp y khoa hay không.

Chất lượng tinh trùng ảnh hưởng đến khả năng thụ thai

2. Có thể kiểm tra tinh trùng bằng mắt thường không? Dấu hiệu nào là bất thường?

Để kiểm tra tinh trùng, nam giới cần lưu tâm đến một số vấn đề:

2.1. Có thể quan sát bằng mắt thường để kiểm tra tinh trùng không?

Kiểm tra tinh trùng bằng mắt thường không thể đánh giá đúng chất lượng tinh trùng. Kích thước của tinh trùng rất nhỏ nên chỉ có thể quan sát rõ ràng bằng kính hiển vi chuyên dụng. Mắt thường chỉ nhìn thấy tinh dịch - môi trường chứa tinh trùng, không thể thấy được số lượng, hình dạng hay khả năng di chuyển của tinh trùng.

Khi quan sát tinh dịch bằng mắt thường, nam giới không thể thấy được:

• Số lượng tinh trùng.
• Tỷ lệ sống - chết của tinh trùng.
• Khả năng di chuyển của tinh trùng.
• Hình dạng của tinh trùng.

Đây chính là lý do kiểm tra tinh trùng bằng mắt thường không đủ cơ sở để kết luận tinh trùng khỏe hay yếu.

2.2. Dấu hiệu bất thường tinh dịch cần lưu ý

Tuy không thể nhìn thấy tinh trùng bằng mắt thường nhưng quan sát tinh dịch vẫn có thể giúp nhận biết một số dấu hiệu bất thường ban đầu để nam giới sớm thực hiện các kiểm tra chuyên sâu, kịp thời can thiệp khi cần thiết. Khi quan sát tinh dịch, nam giới cần lưu ý: 

• Màu sắc tinh dịch:

Tinh dịch của nam giới khỏe mạnh thường có màu trắng đục hoặc hơi ngà. Khi kiểm tra tinh dịch bằng mắt thường, nam giới cần lưu tâm:

- Tinh dịch trong suốt: Có thể liên quan với ít tinh trùng.

- Tinh dịch vàng hoặc xanh: Cảnh báo viêm nhiễm đường sinh dục.

- Tinh dịch có màu hồng, đỏ, nâu: Thường do bị lẫn máu.

- Tinh dịch màu xám hoặc có mùi hôi: Cảnh báo nhiễm khuẩn.

• Độ đặc - loãng của tinh dịch:

Khi xuất tinh, tinh dịch thường đặc và sánh, sau khoảng 15 - 30 phút sau sẽ hóa lỏng hoàn toàn. Nếu kiểm tra bằng mắt thường thấy tinh dịch loãng như nước, vón cục, kéo sợi lâu thì đây đều là tín hiệu bất thường về khả năng di chuyển của tinh trùng.

• Mùi tinh dịch:

Tinh dịch bình thường có mùi hơi tanh nhẹ. Nếu phát hiện tinh dịch có mùi hôi nặng, mùi chua hoặc mùi khác thường thì có thể nam giới đang bị viêm nhiễm đường sinh dục.

• Lượng tinh dịch:

Mỗi lần xuất tinh, lượng tinh dịch trung bình thường khoảng 2- 5 ml. Nếu tinh dịch quá ít hoặc quá nhiều hơn so với lượng bình thường thì có thể do rối loạn nội tiết, suy giảm chất lượng tinh trùng, tắc ống dẫn tinh,... 

Không thể kiểm tra tinh trùng bằng mắt thường nhưng có thể phát hiện tinh dịch bất thường 

3. Khi nào nam giới nên tới cơ sở y tế để kiểm tra tinh trùng?

Do không thể kiểm tra tinh trùng bằng mắt thường nên nam giới cần ưu tiên thăm khám sớm nếu gặp các tình trạng sau:

• Vợ chồng quan hệ đều đặn trên 12 tháng, không sử dụng biện pháp ngừa thai nhưng chưa có thai.
• Tinh dịch bất thường về màu hoặc mùi trong thời gian dài.
• Tinh hoàn bị đau hoặc có cảm giác đau khi xuất tinh.
• Đã từng mắc quai bị, chấn thương vùng kín hoặc viêm tinh hoàn.
• Thường xuyên stress, hút thuốc, uống rượu bia nhiều.

4. Làm cách nào đánh giá chất lượng tinh trùng chính xác?

Để đánh giá đúng chất lượng tinh trùng của nam giới, bác sĩ thường chỉ định một số kiểm tra sau:

4.1. Xét nghiệm tinh dịch đồ

Xét nghiệm này được thực hiện bằng cách phân tích mẫu tinh dịch để đánh giá các chỉ số:

• Thể tích tinh dịch.
• Mật độ tinh trùng.
• Số lượng tinh trùng.
• Khả năng di động của tinh trùng.
• Tỷ lệ tinh trùng sống.
• Hình dạng tinh trùng.

Từ kết quả nhận được, bác sĩ có thể kết luận tinh trùng có đủ điều kiện để đảm bảo sức khỏe sinh sản hay không.

4.2. Xét nghiệm nội tiết tố 

Tinh trùng được sản xuất dưới sự điều khiển của hormone nam. Nếu nội tiết tố nam bị rối loạn thì có thể liên quan đến suy yếu tinh trùng. Xét nghiệm nội tiết giúp kiểm tra các hormone quan trọng như: testosterone, FSH, LH, Prolactin. Nhờ đó, bác sĩ sẽ đánh giá được tinh hoàn có đang sản xuất tinh trùng tốt hay không và nguyên nhân Tinh trùng yếu có liên quan đến nội tiết không để cân nhắc về việc dùng thuốc nội tiết khi cần.

Nam giới nên đến cơ sở y tế kiểm tra nếu có dấu hiệu tinh dịch bất thường

Như vậy, kiểm tra tinh trùng bằng mắt thường không thể đánh giá được chất lượng của tinh trùng. Bởi vậy, cách tốt nhất để chẩn đoán đúng các vấn đề về tinh trùng là thực hiện kiểm tra chuyên sâu tại cơ sở y tế.

Để chủ động kiểm tra sức khỏe sinh sản, phát hiện kịp thời các vấn đề tiềm ẩn, quý khách hàng có thể liên hệ đặt lịch khám cùng bác sĩ Nam khoa của Hệ thống Y tế MEDLATEC qua Hotline 1900 56 56 56.