Các tin tức tại MEDlatec

Có nên cắt polyp đại tràng không? Trường hợp nào cần cắt bỏ

Ngày 19/11/2026
Tham vấn y khoa: ThS.BS Trần Minh Dũng
Có nên cắt polyp đại tràng không là câu hỏi nhiều người đặt ra ngay sau khi nhận kết quả nội soi. Câu trả lời phụ thuộc vào loại polyp, kích thước, số lượng, vị trí và đánh giá của bác sĩ trong lúc soi. Khi hiểu rõ các yếu tố này, bạn sẽ bớt lo lắng và chủ động hơn trong điều trị, theo dõi.

1. Polyp đại tràng là gì, có nguy hiểm không?

Polyp đại tràng là khối mô nhỏ nhô lên từ lớp niêm mạc lót bên trong đại tràng hoặc trực tràng. Polyp có thể có cuống, hình dạng giống cây nấm, hoặc dẹt và bám sát thành ruột. Phần lớn người có polyp không có triệu chứng. Vì vậy, polyp thường được phát hiện tình cờ khi nội soi tầm soát.

Polyp đại tràng thường được phát hiện tình cờ khi nội soi tầm soát, do phần lớn trường hợp không gây triệu chứng.

Đa số polyp đại tràng lành tính. Tuy nhiên, một số loại có thể biến đổi thành ung thư đại trực tràng, và quá trình này thường kéo dài nhiều năm. Mức độ nguy cơ khác nhau giữa các nhóm polyp, cụ thể bao gồm:

  • Polyp u tuyến (adenoma): đây là nhóm có tiềm năng tiến triển thành ung thư. Nguy cơ cao hơn khi polyp lớn hoặc có loạn sản mức độ cao, tức tế bào đã thay đổi bất thường rõ rệt.
  • Polyp răng cưa: bề mặt tế bào có dạng răng cưa khi soi dưới kính hiển vi. Polyp răng cưa không cuống cũng được xếp vào nhóm tổn thương cần xử trí.
  • Polyp tăng sản: thường nhỏ, hay gặp ở trực tràng và đại tràng sigma, nguy cơ ung thư rất thấp.

Quan sát qua nội soi giúp bác sĩ dự đoán loại polyp, nhưng chưa đủ để kết luận chắc chắn. Chẩn đoán xác định dựa vào giải phẫu bệnh, tức xét nghiệm mô polyp dưới kính hiển vi.

2. Có nên cắt polyp đại tràng không?

Trong phần lớn trường hợp, câu trả lời là có. Cắt bỏ polyp là phương pháp điều trị chính. Thủ thuật này giúp giảm nguy cơ ung thư đại trực tràng vì tổn thương được loại bỏ trước khi kịp biến đổi ác tính. Dù vậy, có nên cắt polyp đại tràng không vẫn cần bác sĩ quyết định theo từng trường hợp, bởi không phải polyp nào cũng cần can thiệp như nhau.

2.1. Những trường hợp thường được chỉ định cắt polyp

Bác sĩ thường cân nhắc cắt bỏ polyp trong những tình huống sau:

  • Polyp nghi u tuyến hoặc polyp răng cưa: nhóm này có tiềm năng ác tính nên thường được cắt, kể cả khi kích thước nhỏ.
  • Polyp có kích thước lớn hơn 5 mm: polyp càng lớn thì khả năng chứa tế bào bất thường càng cao.
  • Polyp nằm ở đoạn đại tràng phía trên đại tràng sigma: ở các vị trí này, bác sĩ thường ưu tiên cắt bỏ để làm giải phẫu bệnh, ngay cả với polyp nhỏ.
  • Polyp gây triệu chứng: ví dụ như đi ngoài ra máu, phân có nhầy hoặc thiếu máu không rõ nguyên nhân.

2.2. Trường hợp có thể chưa cần cắt ngay

Một số polyp có thể được để lại và theo dõi. Đó là polyp kích thước từ 5 mm trở xuống, nằm ở trực tràng hoặc đại tràng sigma, có hình ảnh điển hình của polyp tăng sản. Hiệp hội Nội soi Tiêu hóa châu Âu (ESGE) đề xuất cắt bỏ mọi polyp, chỉ trừ nhóm này. Điều kiện đi kèm là bác sĩ phải dự đoán được bản chất polyp với độ tin cậy cao.

Bác sĩ đánh giá kích thước, hình dạng và bề mặt polyp qua nội soi trước khi quyết định cắt bỏ hay theo dõi.

Để đưa ra quyết định này, bác sĩ cần hệ thống nội soi quan sát rõ bề mặt polyp và có kinh nghiệm đánh giá. Bạn không nên tự cho rằng polyp của mình lành tính để trì hoãn điều trị. Nếu polyp có chỉ định cắt mà không được xử trí, polyp có thể lớn dần. Khi đó, khả năng xuất hiện tế bào bất thường tăng lên và việc cắt bỏ về sau có thể phức tạp hơn.

3. Các phương pháp cắt polyp đại tràng hiện nay

Đa số polyp được cắt ngay trong lúc nội soi đại tràng, không cần mổ. Bác sĩ lựa chọn kỹ thuật dựa trên kích thước, hình dạng và vị trí polyp:

  • Cắt lạnh bằng thòng lọng: bác sĩ dùng vòng thòng lọng siết và cắt polyp mà không dùng dòng điện. Kỹ thuật này thường áp dụng cho polyp nhỏ dưới 10 mm.
  • Cắt nóng bằng thòng lọng: dòng điện giúp cắt và cầm máu cùng lúc. Kỹ thuật này phù hợp với polyp lớn hơn hoặc polyp có cuống.
  • Cắt niêm mạc qua nội soi (EMR) và bóc tách dưới niêm mạc (ESD): dùng cho polyp dẹt, kích thước lớn (từ 20 mm trở lên). EMR là kỹ thuật được ưu tiên. ESD chỉ được cân nhắc ở một số trường hợp chọn lọc, tại cơ sở có nhiều kinh nghiệm. Trước khi cắt, bác sĩ tiêm dung dịch để nâng polyp tách khỏi lớp cơ, nhằm hạn chế tổn thương thành ruột.
  • Phẫu thuật: được cân nhắc khi polyp quá lớn, không thể cắt an toàn qua nội soi hoặc có dấu hiệu ung thư xâm lấn sâu. Người mắc hội chứng đa polyp di truyền như đa polyp tuyến gia đình (FAP) cũng có thể cần phẫu thuật cắt một phần hoặc toàn bộ đại tràng.

MEDLATEC sử dụng ống mềm siêu nhỏ kết hợp công nghệ phóng đại NBI x150 giúp phát hiện sớm tổn thương và ung thư tiêu hóa.

Sau khi cắt, polyp được gửi làm giải phẫu bệnh. Kết quả này giúp bác sĩ xác định người bệnh có cần điều trị thêm hay không và khi nào nên nội soi lại.

4. Cắt polyp đại tràng có nguy hiểm không?

Cắt polyp qua nội soi là thủ thuật ít xâm lấn và thường được thực hiện ngoại trú. Nhiều trường hợp người bệnh được dùng thuốc an thần hoặc gây mê nên ít cảm thấy khó chịu trong quá trình làm. Trước thủ thuật, bạn nên thông báo cho bác sĩ nếu đang dùng thuốc chống đông máu, thuốc chống kết tập tiểu cầu hoặc có bệnh lý về đông máu. Không tự ý ngưng các thuốc này khi chưa có hướng dẫn của bác sĩ. 

Như mọi can thiệp y khoa, cắt polyp vẫn có thể gây biến chứng, bao gồm:

  • Chảy máu: có thể xảy ra ngay khi cắt hoặc muộn hơn, có thể đến khoảng 2 tuần sau thủ thuật. Nguy cơ cao hơn với polyp lớn.
  • Thủng thành ruột: hiếm gặp, thường liên quan đến polyp lớn hoặc kỹ thuật cắt phức tạp.
  • Hội chứng sau cắt polyp: người bệnh đau bụng, có thể sốt do thành ruột bị tổn thương nhiệt, dù chưa thủng.
  • Phản ứng với thuốc an thần hoặc thuốc gây mê.

Biến chứng nặng không phổ biến. Khi cân nhắc có nên cắt polyp đại tràng không, lợi ích phòng ngừa ung thư thường lớn hơn nguy cơ của thủ thuật, nhất là với polyp có tiềm năng ác tính.

5. Chăm sóc và theo dõi sau khi cắt polyp đại tràng

5.1. Biểu hiện thường gặp và dấu hiệu cần đi khám ngay

Sau thủ thuật, bạn có thể thấy đầy bụng, đau quặn nhẹ hoặc có ít máu dính trên giấy vệ sinh. Những biểu hiện này thường giảm dần. Với polyp lớn hơn 1 cm, vết cắt có thể cần khoảng 2 tuần để lành. Trong thời gian này, bác sĩ có thể dặn bạn hạn chế mang vác nặng và vận động mạnh.

Bạn nên liên hệ cơ sở y tế ngay nếu xuất hiện một trong các dấu hiệu sau:

  • Đau bụng dữ dội hoặc bụng chướng căng.
  • Sốt.
  • Đi ngoài ra máu không giảm, hoặc chảy máu hậu môn không tự cầm.
  • Chóng mặt, mệt lả.

5.2. Nên tái khám sau bao lâu?

Người đã có polyp có khả năng xuất hiện polyp mới ở vị trí khác trong đại tràng. Vì vậy, nội soi kiểm tra định kỳ là một phần quan trọng sau điều trị. Thời điểm soi lại phụ thuộc vào loại polyp, số lượng, kích thước và việc polyp đã được cắt trọn hay chưa. Nếu chỉ có vài polyp tăng sản nhỏ ở trực tràng, đại tràng sigma, người bệnh có thể được hẹn soi lại sau nhiều năm. Người có polyp u tuyến lớn, nhiều polyp hoặc polyp phải cắt thành nhiều mảnh thường được hẹn sớm hơn.

Bạn nên nội soi kiểm tra lại theo lịch hẹn để phát hiện sớm polyp mới hình thành.

Nhiều người vẫn băn khoăn có nên cắt polyp đại tràng không khi polyp có thể mọc lại. Polyp đã được cắt trọn hiếm khi tái phát tại chỗ, nhưng polyp mới vẫn có thể hình thành ở vị trí khác. Nội soi theo đúng lịch hẹn giúp phát hiện sớm những tổn thương này. Bên cạnh đó, bạn có thể giảm nguy cơ hình thành polyp bằng cách ăn nhiều rau xanh, trái cây, chất xơ và hạn chế thịt đỏ, thịt chế biến sẵn. Không hút thuốc lá, hạn chế rượu bia và duy trì vận động đều đặn cũng có lợi.

Polyp đại tràng không đồng nghĩa với ung thư, nhưng cũng không nên xem nhẹ. Với câu hỏi có nên cắt polyp đại tràng không, phần lớn polyp phát hiện khi nội soi nên được cắt bỏ và làm giải phẫu bệnh. Ngoại lệ là một số polyp tăng sản rất nhỏ ở đoạn cuối đại tràng, có thể theo dõi nếu bác sĩ đánh giá phù hợp. Nếu bạn có biểu hiện như đi ngoài ra máu, thay đổi thói quen đại tiện kéo dài, đau bụng không rõ nguyên nhân, hoặc có người thân từng mắc ung thư đại trực tràng, bạn nên đi khám chuyên khoa Tiêu hóa sớm.

Nếu cần thăm khám, bạn có thể lựa chọn các địa chỉ uy tín như MEDLATEC. Tại Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC, người bệnh có thể khám chuyên khoa Tiêu hóa, nội soi đại tràng và cắt polyp khi có chỉ định. Kỹ thuật cắt lạnh đã được áp dụng cho polyp kích thước nhỏ. Nếu cần tư vấn, đặt lịch khám, quý khách hàng có thể gọi đến hotline 1900 56 56 56 để được hỗ trợ.

Lựa chọn dịch vụ

Quý khách hàng vui lòng lựa chọn dịch vụ y tế theo nhu cầu!

Lấy mẫu xét nghiệm tại nhà

Lấy mẫu xét nghiệm tại nhà giúp khách hàng chủ động tầm soát bệnh lý. Đồng thời tiết kiệm thời gian đi lại, chờ đợi kết quả với mức chi phí hợp lý.

Đặt lịch thăm khám tại MEDLATEC

Đặt lịch khám tại cơ sở khám chữa bệnh thuộc Hệ thống Y tế MEDLATEC giúp chủ động thời gian, hạn chế tiếp xúc đông người.