1. Đặt CVC là gì?

Đặt CVC hay đặt catheter tĩnh mạch trung tâm được đánh giá là thủ thuật cơ bản và vô cùng quan trọng trong lĩnh vực hồi sức cấp cứu tại các bệnh viện lớn. Vậy đặt CVC là gì?

Đây chính là quy trình đưa một ống thông nhỏ, mềm và dẻo qua da vào tĩnh mạch cảnh trong hoặc dưới da của bệnh nhân từ các tĩnh mạch ở cánh tay, ngực hoặc cổ vào tĩnh mạch trung tâm gần tim.

Đặt CVC chỉ được áp dụng trong những trường hợp cần thiết

Đặt CVC thường được thực hiện trong những trường hợp đã trải qua phẫu thuật hoặc người bệnh đang cần được cấp cứu hay chăm sóc đặc biệt để có thể ổn định sức khỏe.

Khi đặt CVC, cần lưu ý những điều sau:

- Vệ sinh, sát khuẩn đầy đủ vùng da tại khu vực sẽ đặt catheter.

- Chuẩn bị đầy đủ dụng cụ cần thiết, như thuốc gây tê, catheter, kim tiêm và gạc tiệt trùng,...

- Khi bác sĩ thực hiện thủ thuật, người bệnh cần ở trạng thái tĩnh, không được cử động. 

2. Những trường hợp thường được chỉ định đặt CVC

Thủ thuật đặt CVC hay đặt ống thông tĩnh mạch trung tâm thường được chỉ định trong những trường hợp sau: 

- Theo dõi áp lực tĩnh mạch trung tâm.

- Truyền những thuốc vận mạch, tăng co bóp cơ tim.

- Thay huyết tương, thận nhân tạo liên tục hoặc ngắt quãng.

- Đặt catheter động mạch phổi.

- Đo cung lượng tim, PICCO.

- Đặt máy tạo nhịp, ghi điện thế bó His.

- Người bệnh cần được tiêm thuốc trong một thời gian dài. 

- Bệnh nhân ngoại trú cần truyền thuốc. Catheter tĩnh mạch trung tâm thường ít có nguy cơ bị lệch khỏi vị trí ban đầu, do đó, phương pháp này được đánh giá là an toàn và thuận tiện trong quá trình truyền thuốc đối với bệnh nhân điều trị ngoại trú. 

- Trường hợp sốc và cần cung cấp một lượng lớn dung dịch và máu trong một thời gian ngắn.

- Sử dụng đối với những bệnh nhân cần đo trực tiếp huyết áp tại các mạch máu lớn hay mạch máu trung tâm. Đây là cơ sở để xác định lượng dung dịch cần bù.

- Áp dụng trong những trường hợp bệnh nhân cần được lấy máu thường xuyên, hạn chế gặp vấn đề nghẹt kim.

- Những trường hợp không thể ăn thức ăn qua đường miệng, dạ dày: Đặt CVC trong những trường hợp này có thể giúp truyền dinh dưỡng trực tiếp vào máu cho người bệnh.

- Những người bệnh cần được lọc máu, tách chiết tách.

3. Chống chỉ định

Không phải tất cả trường hợp người bệnh đều phù hợp với phương pháp đặt CVC. Dưới đây là một số trường hợp chống chỉ định:

Chống chỉ định tuyệt đối

Những người bệnh dưới đây chống chỉ định với thủ thuật đặt catheter trong điều trị bệnh:

- Các trường hợp tĩnh mạch cảnh trong có tình trạng huyết khối hoặc đang có tổn thương không thể cầm máu.

- Các trường hợp siêu âm cho thấy không thể tiếp cận được vị trí đặt catheter.

- Vị trí chọc kim có dấu hiệu nhiễm trùng cục bộ.

- Người từng dị ứng với các loại ống thông tẩm kháng sinh. 

Không nên đặt CVC nếu người bệnh từng dị ứng với loại ống thông tẩm kháng sinh.

Chống chỉ định tương đối

Với những trường hợp dưới đây, bác sĩ sẽ cân nhắc kỹ về thủ thuật đặt CVC: 

- Rối loạn đông máu, người đang điều trị chống đông máu.

- Những người bệnh bị biến dạng giải phẫu cục bộ, có thể là do chấn thương, do tình trạng béo phì hay do dị tật bẩm sinh. Bác sĩ sẽ kiểm tra, phân tích lợi ích và rủi ro tiềm ẩn để đưa ra quyết định có thực hiện thủ thuật này hay không. 

- Người mắc hội chứng tĩnh mạch chủ trên ác tính, suy hô hấp nghiêm trọng, tăng nhãn áp, tăng áp lực nội sọ,... là những trường hợp cần được kiểm tra, cân nhắc kỹ trước khi thực hiện đặt ống thông, đặc biệt cần lưu ý tư thế của người bệnh khi tiến hành thủ thuật. 

- Tiền sử bệnh. Nếu bệnh nhân từng gặp phải các vấn đề sức khỏe gây tiềm ẩn rủi ro cho quá trình đặt CVC, bác sĩ sẽ cân nhắc về việc có thực hiện thủ thuật này hay không. 

- Nếu người bệnh không hợp tác trong quá trình thực hiện thủ thuật, có thể cân nhắc về việc cho người bệnh dùng thuốc an thần để thực hiện thủ thuật nhanh chóng, dễ dàng hơn. 

- Với những trường hợp người bệnh bị block nhánh trái, bác sĩ cũng cần phân tích và đánh giá rủi ro trước khi thực hiện thủ thuật CVC. 

4. Đặt CVC có nguy cơ gì?

Ngoài thắc mắc đặt CVC là gì, nhiều người bệnh cũng rất băn khoăn về những biến chứng, rủi ro mà phương pháp này gây ra. Nếu không áp dụng cho đúng trường hợp hay chỉ một sai sót nhỏ trong khi thực hiện thủ thuật, người bệnh cũng có thể gặp phải những biến chứng nghiêm trọng như sau: 

- Tràn khí vào màng phổi.

- Ảnh hưởng đến nhịp tim.

- Huyết khối tĩnh mạch.

- Tổn thương van ba lá.

Để hạn chế nguy cơ gặp phải các biến chứng, không nên để CVC quá lâu mà cần rút CVC càng sớm càng tốt. Bên cạnh đó, người chăm sóc cần theo dõi bệnh nhân liên tục, đặc biệt cần quan sát kỹ vị trí tĩnh mạch để phát hiện sớm tình trạng nhiễm trùng tại chỗ. Thay ống thông và áp dụng các biện pháp phòng ngừa sẽ giúp giảm nguy cơ nhiễm khuẩn, đồng thời, giúp sức khỏe của người bệnh sớm được cải thiện đáng kể. 

Bác sĩ sẽ cân nhắc để đặt CVC cho những đối tượng phù hợp

Như vậy, thông qua bài viết trên, hi vọng bạn đã hiểu rõ hơn về CVC là gì và quy trình đặt CVC vào cơ thể của mình. Đây là thủ thuật phức tạp, cần áp dụng các loại máy móc hiện đại, tân tiến và dưới sự điều chỉnh của các bác sĩ chuyên môn cao, có nhiều kinh nghiệm. Bạn nên tìm hiểu và lựa chọn thực hiện thủ thuật đặt CVC tại những cơ sở y tế đáng tin cậy, nơi có đội ngũ bác sĩ chuyên môn cao và dày dặn kinh nghiệm, cùng với hệ thống máy móc hiện đại, giúp đảm bảo an toàn và chăm sóc hiệu quả cho bệnh nhân. 

Nếu có những triệu chứng bất thường cần được kiểm tra sức khỏe với các chuyên gia Tim mạch tại Hệ thống Y tế MEDLATEC, quý khách hàng có thể nhanh chóng liên hệ đến tổng đài 1900 56 56 56 để các tổng đài viên tư vấn chi tiết hơn cho bạn.