1. Nguyên nhân khiến trẻ bị lồi đốt sống lưng và dấu hiệu nhận diện

Trẻ bị lồi đốt sống lưng là tình trạng một hoặc nhiều đốt sống nhô ra phía sau hơn so với bình thường, dễ nhận thấy khi nhìn nghiêng hoặc khi trẻ cúi người. Tình trạng này thường là kết quả từ sự tác động của nhiều yếu tố và được biểu hiện với các dấu hiệu sau:

1.1. Nguyên nhân

Các yếu tố sau dễ thúc đẩy dẫn đến lồi đốt sống lưng ở trẻ:

• Trẻ ngồi học sai tư thế, cúi gập người khi sử dụng điện thoại hoặc mang cặp sách quá nặng trong thời gian dài khiến cột sống bị cong và lồi ra bất thường.
• Gù cột sống.
• Thiếu canxi, vitamin D hoặc các vi chất cần thiết trong thời gian dài khiến xương bị yếu, dễ biến dạng trong quá trình phát triển.
• Bất thường cấu trúc cột sống bẩm sinh.
• Chấn thương do té ngã, tai nạn,... làm tổn thương và biến dạng cột sống.

Ngồi học sai tư thế là nguyên nhân rất dễ gặp khiến trẻ bị lồi đốt sống lưng

1.2. Dấu hiệu

Để phát hiện sớm tình trạng trẻ bị lồi đốt sống lưng, cha mẹ cần chú ý các dấu hiệu sau:

• Khi trẻ cúi xuống, có thể thấy một điểm lồi bất thường trên lưng.
• Một bên vai của trẻ cao hơn so với bên còn lại, lưng cong hoặc lệch sang một bên.
• Trẻ nhanh mỏi lưng, đau lưng khi ngồi lâu hoặc vận động.
• Trẻ có xu hướng khom lưng hoặc đứng không thẳng.
• Chiều cao phát triển chậm hơn nhiều so với bạn cùng độ tuổi.

2. Lồi đốt sống lưng có nguy hiểm đối với trẻ hay không?

Mức độ nguy hiểm của lồi đốt sống lưng đối với sức khỏe và sự phát triển của trẻ phụ thuộc rất nhiều vào nguyên nhân gây nên:

2.1. Trường hợp lồi đốt sống sinh lý

Đây là trường hợp ít nguy hiểm và có thể phục hồi do nguyên nhân xuất phát từ thói quen sinh hoạt chưa đúng. Khi đó, cấu trúc cột sống chưa bị tổn thương thực sự. Chỉ cần trẻ duy trì tư thế đúng, kết hợp các phương pháp tập luyện kéo giãn cột sống là có thể phục hồi hoàn toàn.

2.2. Trường hợp gù cột sống mức độ nhẹ 

Khi trẻ bị lồi đốt sống lưng do gù cột sống tư thế trong thời gian dài, các đốt sống bắt đầu có xu hướng cong bất thường nhưng chưa gây biến dạng cấu trúc rõ rệt. Nếu không được phát hiện và can thiệp sớm, tình trạng này có thể tiến triển, dẫn đến biến dạng cột sống, gây đau mạn tính khi trưởng thành,... Trường hợp này, can thiệp bằng vật lý trị liệu, chỉnh tư thế và bài tập tăng cường cơ lưng đem lại hiệu quả rất tốt.

2.3. Trường hợp bệnh lý cột sống 

Trẻ bị lồi đốt sống lưng là biểu hiện của các bệnh lý như: gù cột sống cấu trúc, dị tật bẩm sinh đốt sống, chấn thương,... thường có mức độ nguy hiểm cao hơn vì liên quan trực tiếp đến biến đổi cấu trúc xương.

Nếu không được điều trị ngay, cột sống của trẻ có thể biến dạng vĩnh viễn, khả năng vận động giảm, rễ thần kinh hoặc tủy sống bị chèn ép, giảm chiều cao, lệch trục cột sống, thoái hóa cột sống sớm,... 

Lồi đốt sống bệnh lý không được can thiệp sớm có thể làm cột sống biến dạng

3. Cha mẹ nên làm gì khi trẻ có dấu hiệu bị lồi đốt sống lưng?

Khi phát hiện trẻ bị lồi đốt sống lưng, cha mẹ hãy chú ý thực hiện các phương pháp sau:

3.1. Đánh giá ban đầu và theo dõi tiến triển

Ngay khi nhận thấy con có dấu hiệu cột sống bất thường, cha mẹ nên:

• Quan sát hình dạng cột sống khi trẻ đứng thẳng và cúi người.
• Theo dõi xem đốt sống có tăng lồi theo thời gian hay không.
• Hỏi trẻ để xác định có hay không các triệu chứng: đau lưng, mỏi lưng, hạn chế vận động.

Nếu đốt sống lồi nhẹ, không đau và không tiến triển, nhiều khả năng liên quan đến tư thế, cha mẹ có thể theo dõi tại nhà. Tuy nhiên, nếu có dấu hiệu nặng lên, cha mẹ cần bước thăm khám chuyên khoa.

3.2. Điều chỉnh tư thế

Trường hợp trẻ bị lồi đốt sống do tư thế, cha mẹ cần điều chỉnh lại thói quen sinh hoạt hàng ngày của con: 

• Trẻ ngồi học lưng thẳng, vai cân đối, không cúi gập người, mắt cách vở khoảng 25 - 30 cm.
• Không để trẻ nằm hoặc cúi lâu khi sử dụng điện thoại, máy tính bảng.
• Bàn ghế học tập cần phù hợp với chiều cao của trẻ.

Bằng cách điều chỉnh tư thế đúng, áp lực lên cột sống của trẻ sẽ giảm bớt, tình trạng cong, gù cột sống cũng được ngăn ngừa tiến triển.

3.3. Tăng vận động thể chất

Cha mẹ nên khuyến khích trẻ tham gia các hoạt động như bơi lội, yoga trẻ em hoặc các bài tập kéo giãn cột sống một cách nhẹ nhàng. Đặc biệt, bơi ngửa rất có lợi với trẻ vì phương pháp này có thể giúp cột sống được kéo giãn tự nhiên. 

Tuy nhiên, cha mẹ cần lưu ý lựa chọn bài tập phù hợp với độ tuổi của con, tránh các môn gây áp lực lớn lên cột sống như nâng tạ hoặc vận động cường độ cao nếu chưa có hướng dẫn từ chuyên gia.

Ngoài ra, trẻ cũng cần duy trì vận động ít nhất 60 phút mỗi ngày, tránh ngồi lâu một chỗ. 

Tăng cường vận động thể chất sẽ giúp tăng cường sức mạnh của hệ cơ nâng đỡ cột sống, đặc biệt là nhóm cơ lưng và cơ bụng. Khi các nhóm cơ này khỏe, cột sống sẽ được giữ ở vị trí ổn định hơn, hạn chế tình trạng cong, gù hoặc lồi bất thường.

3.4. Thăm khám chuyên khoa 

Nếu có dấu hiệu nghi ngờ bệnh lý, cha mẹ cần đưa trẻ đến khám bác sĩ Chuyên khoa Cơ xương khớp để thực hiện những chẩn đoán cần thiết để phân biệt giữa lồi đốt sống do tư thế, gì cột sống cấu trúc, dị tật bẩm sinh,... Khi đã xác định chính xác nguyên nhân lồi đốt sống ở trẻ, bác sĩ sẽ hướng dẫn phương pháp điều trị phù hợp như: phục hồi chức năng, đeo đai chỉnh hình cột sống, dùng thuốc,...

Trẻ có dấu hiệu lồi đốt sống cần được đánh giá chính xác bởi bác sĩ chuyên khoa 

Trẻ bị lồi đốt sống lưng là tình trạng không hiếm gặp nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa và kiểm soát khả năng tiến triển. Trong trường hợp nghi ngờ cột sống của con có dấu hiệu bất thường nhưng chưa biết nên xử trí thế nào, cha mẹ có thể liên hệ đặt lịch khám cùng bác sĩ chuyên khoa của Hệ thống Y tế MEDLATEC qua Hotline 1900 56 56 56.