1. Viêm bao gân là bệnh gì?

Gân là những dải mô sợi trắng, nối cơ với xương, giúp cơ thể thực hiện các động tác vận động như đi lại, chạy nhảy. Bao quanh gân là một lớp màng bảo vệ gọi là bao gân, có nhiệm vụ tiết hoạt dịch để khớp hoạt động trơn tru hơn. 

Khi lớp màng hoạt dịch này bị viêm do vận động lặp lại quá mức, do chấn thương, bệnh lý toàn thân hoặc nhiễm trùng, nó sẽ sưng lên, dày lên và tiết ra nhiều dịch hơn bình thường. Bao gân vì thế chật lại, gân trượt khó khăn, gây đau và hạn chế cử động. Đó là tình trạng viêm bao gân. Bệnh lý này có thể xảy ra ở nhiều vị trí khác nhau trên cơ thể và được gọi tên theo chính vùng bị tổn thương, ví dụ như viêm bao gân cổ tay hay viêm bao gân ngón tay. 

Bệnh viêm bao gân khiến cho các hoạt động hàng ngày trở nên khó khăn hơn

2. Nguyên nhân gây viêm bao gân là gì?

Viêm bao gân thường khởi phát sau khi chính gân hoặc bao gân bị quá tải, hoặc sau chấn thương ở vùng cơ và xương xung quanh. Bệnh lý này không chỉ xuất hiện ở các vận động viên mà còn dễ gặp ở những người có tính chất công việc đòi hỏi vận động lặp đi lặp lại cùng một vị trí như thợ mộc, nha sĩ, nhạc công, nhân viên văn phòng, công nhân lắp ráp dây chuyền,...

Tình trạng đau do viêm bao gân thường xảy ra phổ biến nhất ở vùng cổ tay, bàn tay và bàn chân, xuất phát từ các nguyên nhân chủ yếu sau đây:

• Thực hiện các vận động nặng hoặc kéo dài như chạy bộ, đánh máy, lắp ráp liên tục.
• Đứng duy trì ở một tư thế quá lâu hoặc đột ngột kéo căng giãn cơ.
• Biến chứng từ các bệnh lý nền như viêm đa khớp dạng thấp, xơ cứng bì, bệnh gút, đái tháo đường, bệnh lậu hoặc viêm khớp phản ứng.
• Nhiễm trùng cục bộ do tự ý chích lể tại chỗ (nguyên nhân hiếm gặp).
• Ngoài ra, trong nhiều trường hợp lâm sàng, nguyên nhân gây bệnh vẫn không thể xác định rõ ràng.

3. Dấu hiệu nhận biết bệnh viêm bao gân

Các triệu chứng thông thường của bệnh viêm bao gân bao gồm:

• Người bệnh thường cảm thấy đau nhức hoặc ê buốt vùng quanh khớp, đặc biệt cơn đau sẽ tăng lên khi cử động.
• Vùng tổn thương có thể sưng và đỏ chạy dọc theo đường đi của gân, ví dụ dọc mặt trong ngón tay hoặc dọc bờ ngoài cổ tay về phía ngón cái khiến khớp căng cứng và khó cử động linh hoạt.
• Nếu vùng khớp xuất hiện tình trạng sưng nóng hoặc đỏ tấy, đặc biệt là sau khi châm cứu, có vết cắt hoặc lể da – đây có thể là dấu hiệu nguy hiểm của tình trạng nhiễm trùng.

Bên cạnh đó, bệnh viêm bao gân còn có thể đi kèm một số triệu chứng lâm sàng khác tùy thuộc vào cơ địa mỗi người. Nếu bạn nhận thấy cơ thể có bất kỳ dấu hiệu bất thường nào nêu trên, hãy đến gặp bác sĩ ngay để được thăm khám và điều trị kịp thời.

Cơn đau viêm bao gân sẽ tăng dần lên khi bệnh nhân cử động

4. Chẩn đoán và điều trị bệnh lý 

Khi nhận thấy các dấu hiệu bất thường ở khớp, việc phát hiện sớm và can thiệp đúng cách đóng vai trò quyết định đến khả năng phục hồi. 

4.1. Phương pháp chẩn đoán viêm bao gân

Để chẩn đoán bệnh viêm bao gân, bác sĩ sẽ tiến hành khám lâm sàng bằng cách kiểm tra các dấu hiệu sưng đỏ và yêu cầu người bệnh cử động khớp để xác định vị trí đau. Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định siêu âm hoặc chụp cộng hưởng từ (MRI) nhằm xác định chính xác tổn thương, đồng thời loại trừ các bệnh lý khác có dấu hiệu tương tự như bệnh viêm khớp. 

4.2. Phương pháp điều trị viêm bao gân

Mục tiêu chính trong điều trị tình trạng này là giảm đau và chống viêm, cụ thể:

• Chăm sóc tại chỗ: Người bệnh cần để vùng tổn thương nghỉ ngơi và hạn chế vận động. Bác sĩ có thể yêu cầu dùng nẹp hoặc nạng để cố định khớp, kết hợp chườm nóng hoặc chườm lạnh để giảm sưng.
• Vật lý trị liệu: Các phương pháp như xoa bóp, kéo duỗi khớp, siêu âm trị liệu hoặc kích thích điện thần kinh qua da (TENS) giúp vùng tổn thương nhanh phục hồi. Khi bệnh thuyên giảm, các bài tập vật lý trị liệu sẽ giúp cơ bắp khỏe mạnh hơn để nâng đỡ gân.
• Sử dụng thuốc: Bác sĩ sẽ chỉ định các loại thuốc kháng viêm không steroid (NSAIDs) đường uống như ibuprofen, hoặc tiến hành tiêm corticosteroids tại chỗ. Nếu nguyên nhân gây viêm bao gân là do vi khuẩn, đây là tình huống cấp cứu. Người bệnh cần nhập viện, dùng kháng sinh đường tĩnh mạch và trong phần lớn trường hợp phải được phẫu thuật rửa sạch bao gân, thường trong vòng 24 giờ kể từ khi được chẩn đoán.
• Điều trị bệnh nền: Nếu căn bệnh này khởi phát từ các bệnh lý nguyên nhân như viêm khớp dạng thấp hoặc gút, bác sĩ sẽ tập trung điều trị triệt để các bệnh nền đó.
• Phẫu thuật: Trong trường hợp bệnh tái phát nhiều lần hoặc các biện pháp bảo tồn không đem lại hiệu quả, bệnh nhân có thể được chỉ định phẫu thuật để sửa chữa phần bao gân bị tổn thương.

5. Phòng ngừa viêm bao gân như thế nào?

Bệnh viêm bao gân có thể xảy ra ở bất kỳ đối tượng nào, do đó việc chủ động phòng ngừa ngay từ sớm là vô cùng cần thiết để bảo vệ hệ cơ xương khớp của chính mình. Theo đó, bạn có thể áp dụng các biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả sau đây:

• Hạn chế áp lực lên khớp: Bạn cần tránh các vận động quá mạnh, thay đổi tư thế đột ngột hoặc bê vác vật nặng sai tư thế nhằm giảm tải áp lực cho hệ gân cơ.
• Tập luyện khoa học: Bạn nên thực hiện thường xuyên các bài tập giãn cơ. Thói quen này giúp tăng cường độ dẻo dai và sức bền cho cả cơ lẫn gân, từ đó phòng ngừa viêm bao gân hiệu quả hơn. 
• Vệ sinh và bảo vệ vết thương: Bạn cần giữ vệ sinh sạch sẽ vùng cơ khớp, đặc biệt là khi có vết thương hở, để ngăn chặn vi khuẩn xâm nhập gây nhiễm trùng bao gân.

Áp dụng sớm những thói quen lành mạnh nêu trên không chỉ giúp bạn phòng tránh hiệu quả bệnh viêm bao gân mà còn bảo vệ sức khỏe xương khớp một cách toàn diện. 

Các bài tập giãn cơ sẽ giúp phòng ngừa viêm bao gân hiệu quả hơn

Nếu bạn đang gặp phải các triệu chứng nghi ngờ của bệnh viêm bao gân, hãy chủ động đến thăm khám tại các cơ sở y tế uy tín như chuyên khoa Cơ xương khớp thuộc Hệ thống Y tế MEDLATEC để các bác sĩ kiểm tra và tư vấn chi tiết hơn. Để được hỗ trợ đặt lịch nhanh chóng, Quý khách vui lòng liên hệ đến hotline 1900 56 56 56 của MEDLATEC.