Tư vấn online

Chào anh

Bác sỹ xin trả lời câu hỏi của anh như sau:

1. Tiểu cầu (platelets hay thrombocytes) là một loại tế bào máu có chức năng cầm máu bằng cách làm máu vón cục và đông lại khi mạch bị thương. Giảm tiểu cầu là số lượng tiểu cầu dưới 150.000 tế bào/mL, không phân biệt tuổi tác.
     Tiểu cầu rất quan trọng trong việc cầm máu vì vậy các dấu hiệu và triệu chứng ban đầu khi giảm tiểu cầu có liên quan đến việc tăng nguy cơ chảy máu. Nếu giảm tiểu cầu nhẹ có thể không có bất kỳ triệu chứng nào. Một số triệu chứng chảy máu thường gặp như:
• Chảy máu cam
• Chảy máu từ chân răng
• Máu trong nước tiểu hoặc phân
• Ban xuất huyết dưới da ban dạng chấm, nốt..
• Dễ bầm tím
• Rối loạn kinh nguyệt ở phụ nữ

2. Nguyên nhân gây giảm tiểu cầu?
2.1. Giảm sản xuất tiểu cầu:
Giảm sản xuất tiểu cầu thường liên quan đến một vấn đề tủy xương
• Nhiễm virut ảnh hưởng đến tủy, ví dụ: parvvirus, rubella, quai bị, trái rạ (thủy đậu), viêm gan C, Epstein-Barr virus và HIV.
• Thiếu máu bất sản khi tủy xương không sản xuất bất kì một tế bào máu nào (hồng cầu, bạch cầu, tiểu cầu), còn được gọi là giảm toàn thể huyết cầu. Điều này có thể gây ra do nhiễm virut (parvovirus hay HIV), các loại thuốc (vàng, chloramphenicol, Dilantin, valproate (Depacon), hoặc bức xạ, hoặc hiếm khi, nó có thể là bẩm sinh (của bệnh thiếu máu Fanconi).
• Hóa trị thường xuyên dẫn đến ức chế tủy xương gây giảm tiểu cầu.
• Một số loại thuốc khác hóa trị liệu có thể ức chế sản xuất tiểu cầu, chẳng hạn như thuốc lợi tiểu thiazide.
• Ung thư tủy xương hay ung thư máu (bệnh bạch cầu ác tính) hay ung thư hạch bạch huyết (lymphoma) có thể gây ra các mức độ khác nhau của giảm tiểu cầu.
• Ung thư từ các cơ quan khác xâm nhập (di căn) tủy xương dẫn đến giảm sản xuất tiểu cầu.
• Uống rượu trong thời gian dài có thể gây ra độc tính trực tiếp lân tủy xương.
• Thiếu vitamin B12 và axit folic có thể dẫn đến giảm sản xuất tiểu cầu từ tủy xương.
2.2. Tăng phá hủy hoặc tiêu thụ tiểu cầu:
Nhiều loại thuốc
• Kháng sinh sulfonamide: carbamazepine, digoxin, quinine,  acetaminophen, rifampin
• Heparin, thường được sử dụng làm loãng máu,
• Ban xuất huyết giảm tiểu cầu vô căn (ITP) là tình trạng mà trong đó hệ thống miễn dịch tấn công các tiểu cầu.
• Bệnh tự miễn như lupus ban đỏ hệ thống, bệnh mô liên kết có thể gây ra phá hủy tiểu cầu.
• Truyền máu và cấy ghép các cơ quan nội tạng
• Ban xuất huyết giảm tiểu cầu do huyết khối (TTP) và hội chứng tán huyết ure máu (HUS) là những tình trạng tương tự có thể gây ra giảm tiểu cầu không miễn dịch do các bệnh virus, mang thai, một số bệnh ung thư di căn, hoặc hóa trị.
• Hội chứng HELLP ( tán huyết, tăng men gan, tiểu cầu thấp) là một nguyên nhân gây giảm tiểu cầu không miễn dịch khác có thể xảy ra trong suốt quá trình mang thai
• Rối loạn đông máu nội mạch (DIC) là một biến chứng của nhiễm trùng nặng, chấn thương, bỏng hoặc mang thai.
• Tổn thương hoặc viêm mạch máu (viêm mạch)
• Nhiễm trùng nặng (nhiễm trùng huyết) hoặc chấn thương đôi khi có thể gây ra sự tiêu hao làm giảm tiểu cầu (không DIC).
• Tăng bắt giữ tiểu cầu ở lách: có thể dẫn đến giảm lượng tiểu cầu như là kết quả của sự phì đại lá lách cho một loạt các lý do khác nhau. Khi lách to ra, nó có thể giữ lại (cô lập) nhiều hơn lượng tiểu cầu thông thường. Nguyên nhân phổ biến của giảm tiểu cầu do lách phì đại có thể bao gồm bệnh gan tiến triển (xơ gan, ví dụ, từ viêm gan B hoặc C) và ung thư máu (bạch cầu ác tính, u lympho).

*** Trường hợp của anh xét nghiệm tiểu cầu giảm nhiều 56 G/l cần tìm nguyên nhân, chỉ số bạch cầu tổng tăng nhẹ 10,9 G/l tăng nhẹ chưa có ý nghĩa nhiều. Để chẩn đoán xác định về căn nguyên cụ thể gây giảm tiểu cầu anh nên đến khám bác sỹ chuyên khoa huyết học để được khám lâm sàng, làm thêm các xét nghiệm máu hoặc chẩn đoán hình ảnh để đánh giá.

Hiện với mức giảm tiểu cầu như vậy mà có xuất huyết kèm theo thì anh cần đến bệnh viện khám ngay; còn nếu lâm sàng ổn định thì anh đừng lo lắng quá và nên sắp xếp thời gian đến khám chuyên khoa Huyết học để bác sỹ khám, chẩn đoán và điều trị.

Mọi chi tiết về dịch vụ cần được hỗ trợ thêm, đặt lịch khám tại bệnh viện hoặc đặt lịch xét nghiệm máu tại nhà anh vui lòng liên hệ tổng đài 1900 56 56 56 (phục vụ 24/24)  của  MEDLATEC hoặc hotline 0945988588 (trong giờ hành chính), hoặc đặt lịch xét nghiệm tại nhà qua tính năng đặt lịch của ứng dụng iCNM. 
Hệ thống y tế MEDLATEC:
- Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC Ba Đình: 42-44 Nghĩa Dũng, Ba Đình, Hà Nội.
- Phòng khám Đa khoa MEDLATEC Tây Hồ: 99 Trích Sài, Tây Hồ, Hà Nội
- Phòng khám Đa khoa MEDLATEC Thanh Xuân: Số 5, Khuất Duy Tiến, Thanh Xuân, Hà Nội
- MEDLATEC TP.HCM: 98 Thích Quảng Đức, Phường 5, Quận Phú Nhuận, TP.HCM

Chúc gia đình sức khỏe,

Bs Nguyễn Thị Huyền.